Đại biểu Quốc hội: Hạ tầng viễn thông được chia sẻ không được sử dụng cho mục đích kinh doanh

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì; Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên điều hành nội dung thảo luận (Ảnh: CTTĐT Quốc hội).

Sáng 13/8, tiếp tục chương trình Kỳ họp không thường lệ thứ Nhất, dưới sự chủ trì của Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn và sự điều hành của Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Hồng Diên, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Tần số vô tuyến điện, Luật Viễn thông, Luật Giao dịch điện tử và Luật Chuyển giao công nghệ.

Cần khuyến khích và tạo điều kiện sử dụng chung cơ sở hạ tầng viễn thông

Đóng góp ý kiến hoàn thiện khoản 3 Điều 2 dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung các khoản 2, 3 và 4 Điều 47 Luật Viễn thông, đại biểu Sùng A Lềnh (Đoàn ĐBQH tỉnh Lào Cai) đánh giá cao việc dự thảo Luật lần này đã bổ sung cơ chế sử dụng chung cơ sở hạ tầng viễn thông.

Đại biểu Sùng A Lềnh phát biểu thảo luận (Ảnh: CTTĐT Quốc hội).

Theo đại biểu, đây là vấn đề cần thiết, vừa phục vụ nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, vừa góp phần khai thác hiệu quả hạ tầng đã được đầu tư. Từ thực tiễn địa phương, đại biểu cho rằng, cần nhìn nhận vấn đề chia sẻ hạ tầng rộng hơn, từ góc độ sử dụng hiệu quả nguồn lực xã hội.

Đại biểu cho biết, đối với địa bàn miền núi, biên giới, địa hình chia cắt, dân cư phân tán, chi phí đầu tư cột ăng-ten, nhà trạm, tuyến truyền dẫn và duy trì vận hành lớn, trong khi hiệu quả kinh doanh thấp. Mỗi doanh nghiệp đều phải đầu tư một hệ thống riêng tại cùng một khu vực, vừa tăng chi phí đầu tư xã hội, vừa khó mở rộng nhanh vùng phủ sóng.

Tuy nhiên, dự thảo Luật hiện đang tập trung xử lý cơ chế chia sẻ hạ tầng phục vụ quốc phòng, an ninh nhưng chưa thể hiện rõ một nguyên tắc chung để thúc đẩy chia sẻ hạ tầng giữa các doanh nghiệp trong những địa bàn mà đầu tư riêng lẻ không hiệu quả.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận tại Hội trường Diên Hồng (Ảnh: CTTĐT Quốc hội).

Báo cáo của cơ quan thẩm tra cũng đề nghị tiếp tục làm rõ loại hạ tầng được chia sẻ, thẩm quyền quyết định, cơ chế tài chính, quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp, cũng như xử lý khi chấm dứt nhu cầu sử dụng chung. Vì vậy, đại biểu Sùng A Lềnh đề nghị Cơ quan soạn thảo nghiên cứu hoàn thiện khoản 3 Điều 2 dự thảo Luật theo 2 hướng:

Thứ nhất, bên cạnh cơ chế đặc thù phục vụ quốc phòng, an ninh, cần xác định ngay trong Điều 47 nguyên tắc khuyến khích và tạo điều kiện sử dụng chung cơ sở hạ tầng viễn thông, đặc biệt tại các khu vực miền núi, biên giới, vùng sâu, vùng xa, vùng đặc biệt khó khăn và địa bàn có hiệu quả kinh doanh thấp.

Thứ hai, giao Chính phủ quy định cụ thể cơ chế thực hiện, trong đó có nguyên tắc xác định giá thuê, trách nhiệm đầu tư, vận hành, bảo trì, quyền và nghĩa vụ của các bên và cơ chế xử lý khi doanh nghiệp không thỏa thuận được phương án chia sẻ. Các quy định này vừa đảm bảo quyền tài sản và quyền kinh doanh của doanh nghiệp, vừa tạo công cụ để tránh đầu tư trùng lặp, sử dụng hiệu quả hơn nguồn lực xã hội.

Hạ tầng viễn thông được chia sẻ không được sử dụng cho mục đích kinh doanh

Cùng quan tâm đến khoản 3 Điều 2 sửa Điều 47 Luật Viễn thông, đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú (Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An) đồng tình với chủ trương sử dụng hạ tầng lưỡng dụng, tránh đầu tư trùng lặp và tiết kiệm nguồn lực. Tuy nhiên, theo đại biểu, dự thảo hiện giao Chính phủ quy định cơ chế, chính sách chia sẻ quá rộng.

Đại biểu Nguyễn Thị Minh Tú phát biểu thảo luận (Ảnh: CTTĐT Quốc hội).

Báo cáo tiếp thu cho biết cơ chế đặc thù dự kiến áp dụng đối với doanh nghiệp do Nhà nước nắm giữ 100% vốn điều lệ, phạm vi chủ yếu là hạ tầng viễn thông thụ động, tuyến và sợi cáp quang; chi phí khấu hao, bảo trì được xử lý theo pháp luật thuế, kế toán, quản lý vốn nhà nước.

Theo đại biểu, nếu đã xác định như vậy, phạm vi chủ thể và những nguyên tắc cơ bản cần được đưa vào Luật, bởi đây không chỉ là kỹ thuật viễn thông, việc chia sẻ liên quan trực tiếp đến quyền tài sản, vốn nhà nước, thuế, chi phí doanh nghiệp và cạnh tranh.

Các đại biểu tham dự phiên thảo luận tại Hội trường Diên Hồng (Ảnh: CTTĐT Quốc hội).

Luật cần xác định rõ mục đích chỉ phục vụ nhiệm vụ quốc phòng, an ninh; không làm ảnh hưởng hoạt động bình thường của hạ tầng; bảo đảm bù đắp chi phí hợp lý, an toàn thông tin, an ninh mạng và bí mật nhà nước.

Do đó, khoản 4 Điều 47 nên xác lập ngay các nguyên tắc: cơ chế đặc thù áp dụng cho chủ thể nào; chỉ phục vụ trực tiếp nhiệm vụ quốc phòng, an ninh; hạ tầng được chia sẻ không được sử dụng cho mục đích kinh doanh; không làm suy giảm hoạt động bình thường hoặc an toàn kỹ thuật; chi phí được xử lý theo pháp luật về vốn nhà nước, thuế, kế toán; bảo đảm an ninh mạng, bí mật nhà nước.

Sẽ quy định cụ thể về đối tượng, phạm vi chia sẻ hạ tầng

Tại phiên họp, thay mặt cơ quan trình dự thảo Luật, Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng đã phát biểu giải trình các nội dung đại biểu Quốc hội quan tâm.

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng phát biểu giải trình các nội dung đại biểu Quốc hội quan tâm (Ảnh: CTTĐT Quốc hội).

Đối với vấn đề nhiều đại biểu quan tâm về bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp viễn thông khi chia sẻ cơ sở hạ tầng viễn thông phục vụ cho nhiệm vụ quốc phòng, an ninh, Phó Thủ tướng Hồ Quốc Dũng nêu rõ, việc chia sẻ cơ sở hạ tầng viễn thông cho nhiệm vụ quốc phòng, an ninh phải được thực hiện trên cơ sở bảo đảm quyền, lợi ích của các bên, bảo đảm khả thi về kỹ thuật và không làm ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh bình thường của các doanh nghiệp.

Tiếp thu ý kiến của các đại biểu, sau khi dự thảo Luật được thông qua, trên cơ sở kế thừa Nghị định 66/2010/NĐ-CP, dự thảo Nghị định hướng dẫn Luật Viễn thông sẽ quy định cụ thể về đối tượng, phạm vi chia sẻ hạ tầng, cơ chế tài chính, hạch toán, bù đắp chi phí, điều kiện chia sẻ, trách nhiệm của các bên để bảo đảm quyền và lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp, phù hợp với yêu cầu nhiệm vụ quốc phòng, an ninh của từng thời kỳ…