Lợi dụng chuyển phát nhanh để mua bán, vận chuyển súng

Qua công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát giải quyết nguồn tin về tội phạm và kiểm sát điều tra, kiểm sát xét xử án hình sự, VKSND tỉnh Sơn La nhận thấy: Từ khi Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ năm 2024 (hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2025), trên địa bàn tỉnh Sơn La, tình hình vi phạm, tội phạm liên quan đến vũ khí quân dụng, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ vẫn diễn biến phức tạp; tăng về số lượng vụ án, vật chứng thu giữ; thủ đoạn ngày càng tinh vi hơn trong việc sản xuất, buôn bán, vận chuyển vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ, nhất là hành vi mua bán, tàng trữ, sử dụng súng nén hơi.

Để che giấu hành vi phạm tội, các đối tượng đã sử dụng dịch vụ vận chuyển của các công ty chuyển phát nhanh, thay đổi thông tin, chia nhỏ đơn hàng… thực hiện việc gửi súng cho khách đặt mua.

leftcenterrightdel
Đồng chí Vũ Hùng Sơn, Phó Viện trưởng VKSND tỉnh Sơn La chỉ đạo công tác nghiệp vụ tới Kiểm sát viên Phòng 1, VKSND tỉnh.

Điển hình, khoảng tháng 9/2025, thông qua mạng xã hội Facebook, Vi Văn Duy (SN 1991, trú tại thôn Đình Hả, xã Nhã Nam, tỉnh Bắc Ninh) tìm kiếm, mua súng nén hơi và linh kiện của súng khí nén hơi để lắp ráp thành các khẩu súng hoàn chỉnh.

Sau đó, đăng tải trên các nền tảng xã hội Facebook, Zalo, Tiktok với tên “Dụng cụ thông bồn cầu” và “Thông Bồn Cầu Cải Tiến” kèm theo cách sử dụng và bắn thử cho khách hàng xem.

Khách đặt mua hàng liên hệ qua số điện thoại của Duy đồng thời để lại số điện thoại, địa chỉ nhận hàng. Duy ký kết hợp đồng dịch vụ vận chuyển với Công ty TNHH MTV chuyển phát nhanh Thuận Phong - Chi nhánh Thái Nguyên rồi thông qua dịch vụ chuyển phát của Công ty để vận chuyển cho người đặt mua.

Để che giấu hành vi phạm tội, trước khi giao cho đơn vị vận chuyển, Duy chia nhỏ linh kiện súng thành nhiều đơn hàng, ghi tên mặt hàng là dụng cụ thông bồn cầu, sau đó giao cho đơn vị vận chuyển để chuyển cho người đặt mua. 

Sau khi giao hàng thành công, nhận được tiền từ người mua, Công ty sẽ chuyển tiền vào tài khoản của Duy. Kết quả điều tra xác định, từ 1/9/2025 đến 13/12/2025, Vi Văn Duy đã thông qua dịch vụ chuyển hàng J&T (Công ty TNHH MTV chuyển phát nhanh Thuận Phong), thực hiện việc giao súng nén hơi cho các khách mua hàng, tổng số 1.087 vận đơn.

Cơ quan An ninh điều tra Công an tỉnh Sơn La đã khởi tố Vi Văn Duy và 7 bị can khác về tội Mua bán, Tàng trữ trái phép vũ khí quân dụng, thu giữ 126 nòng súng, 126 bộ cò súng gắn liền với bình nén hơi, 33 kg đạn bị sắt và nhiều linh kiện khác…

leftcenterrightdel
Kiểm sát viên VKSND tỉnh Sơn La thực hành quyền công tố tại phiên tòa xét xử vụ án Vi Văn Duy cùng đồng phạm.

Qua công tác thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp, VKSND tỉnh Sơn La nhận thấy vi phạm, tội phạm nêu trên do một số nguyên nhân sau:

Các đối tượng lợi dụng sự phát triển mạng xã hội, các trang bán hàng điện tử, dịch vụ bán hàng online để quảng cáo, giao bán hàng, sử dụng phương thức trao đổi giao dịch bằng tin nhắn được mã hóa, thanh toán chuyển khoản qua ví điện tử, dịch vụ chuyển phát nhanh…dẫn đến, cơ quan chức năng khó truy vết.

Lợi dụng kẽ hở của các công ty chuyển phát trong cơ chế kiểm soát hàng hoá được thuê vận chuyển. Đối tượng đã thực hiện việc chia nhỏ các gói hàng thành các linh kiện rời, sử dụng tên gọi là vật dụng sử dụng trong đời sống hàng ngày như dụng cụ thông bồn cầu, dụng cụ thông bồn cầu cải tiến, dụng cụ nhà bếp…để che giấu. Sau đó, thông qua dịch vụ chuyển phát nhanh giao hàng cho người đặt mua.

Nhân viên tiếp nhận, nhân viên giao hàng của các đơn vị kinh doanh dịch vụ bưu chính chưa được trang bị các kỹ năng về nhận biết các dấu hiệu nghi vấn liên quan đến hoạt động vận chuyển hàng cấm. Việc thiếu kỹ năng nhận biết hàng cấm là một trong những lỗ hổng nghiêm trọng khiến nhiều đơn vị bưu chính bị các đối tượng lợi dụng để thực hiện hành vi phạm tội.

Viện kiểm sát kiến nghị

leftcenterrightdel
Toàn cảnh phiên tòa xét xử Vi Văn Duy cùng đồng phạm.

Để đảm bảo pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh, thống nhất, khắc phục nguyên nhân, điều kiện dẫn đến vi phạm và tội phạm nêu trên, Viện trưởng VKSND tỉnh Sơn La ban hành kiến nghị số 04/KN-VKS-P1 đến Giám đốc Công ty TNHH MTV chuyển phát nhanh Thuận Phong chỉ đạo áp dụng một số biện pháp phòng ngừa sau:

Nghiên cứu hoàn thiện cơ chế quản lý hoạt động giao nhận hàng hoá; thắt chặt khâu tiếp nhận hàng hoá bằng việc xác minh nhân thân người gửi, yêu cầu cung cấp đầy đủ, minh bạch thông tin họ tên, căn cước công dân, số điện thoại, địa chỉ; kiểm tra, kiểm soát chặt chẽ hàng nhận gửi; kiểm soát chặt chẽ đối với đơn hàng không rõ nguồn gốc hoặc không xác định rõ thông tin người gửi, người nhận.

Sử dụng thiết bị, máy soi chiếu, phương tiện kỹ thuật hiện đại giám sát tại các điểm tiếp nhận và trung chuyển hàng hoá để phát hiện hàng cấm; kiểm soát chặt chẽ quá trình đóng gói, niêm phong để tránh việc tráo đổi hàng hoá sau khi đã qua kiểm tra; tổ chức tuyên truyền, tập huấn cho nhân viên tiếp nhận, nhân viên giao hàng nhận biết các dấu hiệu nghi vấn liên quan đến hoạt động vận chuyển hàng cấm.

Tăng cường quản lý, lưu trữ dữ liệu về thông tin đơn hàng, hành trình vận chuyển, thông tin người gửi và nhận hàng để phục vụ công tác kiểm tra, xác minh khi cần thiết.

Thiết lập kênh liên lạc thường xuyên với Cơ quan điều tra, Viện kiểm sát nơi công ty đặt trụ sở, chi nhánh để phối hợp xử lý nhanh chóng các vụ việc nghi vấn.

Tăng cường biện pháp tuyên truyền, thông báo đến khách hàng về các mặt hàng cấm gửi theo quy định pháp luật; niêm yết công khai danh mục hàng hóa cấm vận chuyển tại các điểm giao dịch và trên nền tảng trực tuyến của doanh nghiệp.

Doanh nghiệp chuyển phát nhanh tiếp thu kiến nghị

Sau khi nhận được kiến nghị, Công ty Công ty TNHH MTV chuyển phát nhanh Thuận Phong có văn bản số 36/CV-TP về việc tiếp thu kiến nghị của Viện kiểm sát; đồng thời triển khai các biện pháp nhằm khắc phục những tồn tại, hạn chế cũng như tăng cường công tác quản lý, phòng ngừa vi phạm, cụ thể:

Công ty đã tổ chức quán triệt đến toàn thể cán bộ, nhân viên, đặc biệt là nhân viên nhận hàng, nhân viên giao hàng về các quy định của pháp luật liên quan đến hoạt động bưu chính, phòng, chống tội phạm và trách nhiệm của đơn vị cung ứng dịch vụ chuyển phát.

Thường xuyên tuyên truyền, cảnh báo các phương thức, thủ đoạn mới của các đối tượng lợi dụng dịch vụ chuyển phát để vận chuyển hàng cấm, ma túy, vũ khí, vật liệu nổ và các loại hàng hóa bị cấm khác.

Tiến hành rà soát, hoàn thiện và yêu cầu thực hiện nghiêm quy trình tiếp nhận hàng hóa, tăng cường kiểm tra thông tin người gửi, người nhận và nội dung khai báo hàng hóa.

Yêu cầu nhân viên thực hiện đầy đủ việc đối chiếu, quan sát, kiểm tra theo đúng quy trình nghiệp vụ đối với các bưu gửi có dấu hiệu nghi vấn; kiên quyết tử chối tiếp nhận các bưu gửi không đáp ứng điều kiện vận chuyển hoặc có dấu hiệu vi phạm pháp luật.

Tăng cường kiểm tra định kỳ và đột xuất việc chấp hành quy trình tiếp nhận, vận chuyển và xử lý bưu giới tại các bưu cục. Thực hiện giám sát thông qua hệ thống công nghệ, camera và các công cụ quản lý nhằm kịp thời phát hiện, xử lý các hành vi vi phạm quy trình.

Quy định rõ trách nhiệm của người đứng đầu đơn vị, quản lý bưu cục và nhân viên trong việc kiểm soát hoạt động tiếp nhận hàng hóa. Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm quy trình, thiếu trách nhiệm hoặc tiếp tay cho các hành vi vi phạm pháp luật theo quy định của pháp luật và quy định nội bộ của Công ty.

Bên cạnh đó, chủ động phối hợp với các cơ quan tiến hành tố tụng và cơ quan chức năng trong việc trao đổi thông tin, xác minh, xử lý các vụ việc có dấu hiệu vi phạm.

Thực hiện nghiêm việc cung cấp tài liệu, thông tin phục vụ công tác điều tra, truy tố, xét xử theo quy định của pháp luật.

Phan Hải