“Bị bỏ quên” quyền khai sinh, hai trẻ em được Viện kiểm sát bảo vệ kịp thời

Đoàn công tác VKSND Khu vực 8 tại buổi làm việc cùng gia đình.

Thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm VKSND khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ nhóm dễ bị tổn thương hoặc lợi ích công, ngày 20/3/2026, VKSND Khu vực 8 TP Hồ Chí Minh đã ban hành kiến nghị đối với Chủ tịch UBND xã Phú Hòa Đông về việc phối hợp cấp Giấy khai sinh cho các trẻ em là con của bị can trong vụ án đơn vị đang thụ lý, giải quyết.

Thông qua công tác thực hành quyền công tố và kiểm sát giải quyết vụ án hình sự, VKSND Khu vực 8 ghi nhận hai trường hợp trẻ em chưa được cấp Giấy khai sinh là Đ.T.K.N (SN 07/01/2023) và N.H.A (SN 10/3/2025), cùng là con của bà N.T.H.P (đang bị tạm giam tại Trại tạm giam Chí Hòa) và ông Đ.V.P (đang bị áp dụng biện pháp đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc tại Cơ sở cai nghiện ma túy số 2 TP Hồ Chí Minh).

Qua làm việc trực tiếp, bà P. trình bày do hoàn cảnh khó khăn, hiện đang bị tạm giam nên chưa làm thủ tục cấp Giấy khai sinh cho hai trẻ. Hiện hai trẻ đang cư trú tại nhà số 90A đường Phú Mỹ, ấp Cây Trâm, xã Phú Hòa Đông, TP Hồ Chí Minh, do bà ngoại là bà Nguyễn Thị Hoa chăm sóc. Bà Hoa cho biết, việc chưa có Giấy khai sinh khiến các trẻ gặp khó khăn trong thực hiện các thủ tục hành chính.

Nhận thấy quyền được khai sinh là một trong những quyền nhân thân cơ bản của trẻ em được quy định tại Luật Trẻ em năm 2016, VKSND Khu vực 8 xác định hai trẻ Đ.T.K.N và N.H.A thuộc nhóm đối tượng yếu thế, cần được bảo vệ theo tinh thần Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội. Trên cơ sở đó, đơn vị đã kiến nghị Chủ tịch UBND xã Phú Hòa Đông chỉ đạo các cơ quan liên quan thực hiện việc thu thập thông tin, hoàn thiện hồ sơ để cấp Giấy khai sinh cho hai trẻ theo đúng quy định pháp luật.

Đại diện lãnh đạo, Kiểm sát viên VKSND Khu vực 8, đại diện UBND xã Phú Hòa Đông tại buổi trao Giấy khai sinh cho gia đình các trẻ.

Đồng thời, VKSND Khu vực 8 cũng kiến nghị địa phương tiếp tục rà soát các trường hợp trẻ em trên địa bàn chưa được cấp Giấy khai sinh để tuyên truyền, phổ biến pháp luật về hộ tịch; kịp thời hướng dẫn, hỗ trợ các trường hợp gặp khó khăn, bảo đảm không để ai bị bỏ lại phía sau trong việc thực hiện quyền dân sự.

Thực hiện kiến nghị của VKSND Khu vực 8, Chủ tịch UBND xã Phú Hòa Đông đã chỉ đạo các cơ quan chức năng tiến hành thu thập thông tin, hoàn thiện hồ sơ và cấp giấy khai sinh cho các trẻ nêu trên. Ngày 29/4/2026, tổ công tác đã tổ chức trao giấy khai sinh cho gia đình các trẻ, bảo đảm quyền nhân thân, quyền dân sự của trẻ em được thực hiện đầy đủ theo quy định pháp luật.

Có thể thấy, từ việc phát hiện vụ việc trong thực tiễn đến ban hành kiến nghị và theo dõi, đôn đốc thực hiện, VKSND Khu vực 8 đã chủ động, kịp thời vào cuộc, góp phần giải quyết dứt điểm một vấn đề dân sinh cụ thể, thiết thực. Qua đó, không chỉ bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của trẻ em mà còn lan tỏa nhận thức pháp luật trong cộng đồng, đặc biệt đối với các nhóm yếu thế.

Với những kết quả đạt được, VKSND Khu vực 8 tiếp tục khẳng định vai trò, trách nhiệm của ngành Kiểm sát nhân dân trong việc cụ thể hóa Nghị quyết số 205/2025/QH15 bằng những hành động thiết thực, góp phần bảo vệ quyền con người, quyền công dân và lợi ích công trong đời sống xã hội.