    |
 |
| Kiểm sát viên VKSND Khu vực 13 tỉnh Đồng Nai làm việc với UBND xã Tân Tiến và người dân có liên quan về vụ việc. |
Trong quá trình thực hiện chức năng, nhiệm vụ theo Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội về thí điểm việc Viện kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể thuộc nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công, VKSND Khu vực 13 đã tiến hành kiểm tra, xác minh tình hình chấp hành pháp luật về hộ tịch trên địa bàn xã Tân Tiến, tỉnh Đồng Nai. Qua đó, đơn vị ghi nhận nhiều trường hợp cá nhân, trong đó chủ yếu là trẻ em, chưa được cấp Giấy khai sinh theo quy định.
Cụ thể, qua xác minh thực tế, VKSND Khu vực 13 xác định có 7 trường hợp chưa được cấp Giấy khai sinh, gồm một số trẻ em đang sinh sống tại ấp Tân Phong và 5 học sinh đang theo học tại Trường Tiểu học Tân Thành B, xã Tân Tiến. Việc chưa được đăng ký khai sinh đã và đang ảnh hưởng trực tiếp đến quyền học tập, chăm sóc y tế, cũng như việc thụ hưởng các chính sách an sinh xã hội của các em.
Đáng chú ý, xã Tân Tiến hiện nay là địa phương thuộc VKSND Khu vực 13 tỉnh Đồng Nai, trước đây nằm trong khu vực huyện Bù Đốp, là địa bàn vùng sâu, vùng xa của tỉnh Bình Phước cũ, được sắp xếp, hợp nhất đơn vị hành chính từ ngày 1/7/2025. Đây là địa bàn có điều kiện kinh tế - xã hội còn nhiều khó khăn, giao thông đi lại không thuận lợi, đời sống người dân còn thấp. Trên địa bàn có đông đồng bào dân tộc S’tiêng sinh sống, bên cạnh đó là một bộ phận người dân là Việt kiều Campuchia hồi hương về Việt Nam trong nhiều năm qua, với cuộc sống bấp bênh, thiếu ổn định và gặp không ít trở ngại về giấy tờ pháp lý.
Từ thực tế này, việc nhiều trẻ em chưa được cấp Giấy khai sinh không chỉ là thiếu sót mang tính cá biệt, mà phản ánh những khó khăn mang tính đặc thù của địa bàn vùng sâu, vùng xa, nơi người dân còn hạn chế trong việc tiếp cận thông tin pháp luật, điều kiện đi lại và thủ tục hành chính. Hệ quả là nhiều trẻ em dù đã đến tuổi đi học vẫn chưa được xác lập đầy đủ quyền nhân thân, không có cơ sở pháp lý để tiếp cận các dịch vụ thiết yếu như bảo hiểm y tế, hỗ trợ xã hội và các quyền lợi hợp pháp khác.
|
 |
| Văn bản kiến nghị của VKSND Khu vực 13 tỉnh Đồng Nai. |
Trên cơ sở kết quả kiểm tra, xác minh, ngày 10/2/2026, VKSND Khu vực 13 đã ban hành kiến nghị đối với UBND xã Tân Tiến, đề nghị khẩn trương chỉ đạo các cơ quan, ban ngành, tổ chức chính trị - xã hội trên địa bàn tiến hành xác minh, thu thập thông tin, hoàn thiện hồ sơ để thực hiện việc cấp Giấy khai sinh cho các trường hợp nêu trên theo đúng quy định của Luật Hộ tịch, Luật Trẻ em và các văn bản pháp luật có liên quan. Đồng thời, kiến nghị cũng yêu cầu địa phương tiếp tục rà soát các trường hợp tương tự trên địa bàn nhằm kịp thời tháo gỡ các vướng mắc pháp lý, tránh để tình trạng trẻ em không được đăng ký khai sinh kéo dài.
Việc ban hành kiến nghị trong trường hợp này mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Giấy khai sinh là giấy tờ hộ tịch gốc, là cơ sở để xác lập tư cách pháp lý, quyền và nghĩa vụ công dân của mỗi cá nhân ngay từ khi sinh ra. Đối với trẻ em vùng sâu, vùng xa, đặc biệt là con em đồng bào dân tộc thiểu số và các gia đình có hoàn cảnh khó khăn, việc được cấp Giấy khai sinh kịp thời không chỉ giúp các em có điều kiện đến trường, được chăm sóc y tế, mà còn mở ra cơ hội thụ hưởng đầy đủ các chính sách an sinh xã hội của nhà nước.
Từ góc độ thực tiễn, kiến nghị của VKSND Khu vực 13 tỉnh Đồng Nai đã thể hiện rõ vai trò chủ động, trách nhiệm của ngành Kiểm sát trong việc bảo vệ nhóm yếu thế theo tinh thần Nghị quyết 205/2025/QH15. Thay vì chờ đợi phát sinh tranh chấp hay vi phạm nghiêm trọng, Viện kiểm sát đã chủ động phát hiện, kiến nghị khắc phục ngay từ gốc những rào cản pháp lý đang ảnh hưởng trực tiếp đến quyền trẻ em.
Có thể thấy, từ những kiến nghị tưởng chừng rất cụ thể, giản dị như việc cấp Giấy khai sinh, tinh thần của Nghị quyết 205/2025/QH15 đã được hiện thực hóa sinh động tại cơ sở. Việc kịp thời tháo gỡ các vướng mắc pháp lý cho trẻ em vùng sâu không chỉ mang lại lợi ích thiết thực cho từng gia đình, mà còn góp phần củng cố niềm tin của người dân đối với các cơ quan bảo vệ pháp luật, xây dựng hình ảnh người cán bộ Kiểm sát tận tụy, gần dân, vì dân.
Thực tiễn tại xã Tân Tiến cho thấy, khi Nghị quyết 205/2025/QH15 của Quốc hội được triển khai đúng hướng, gắn với những vấn đề bức thiết của đời sống xã hội, thì vai trò của Viện kiểm sát nhân dân trong bảo vệ quyền con người, quyền công dân sẽ ngày càng được khẳng định rõ nét, đặc biệt ở những địa bàn còn nhiều khó khăn, nơi mỗi Giấy khai sinh được cấp không chỉ là một thủ tục hành chính, mà là cánh cửa mở ra tương lai cho trẻ em vùng sâu, vùng xa.