Cụ thể, việc xây dựng các khu đô thị, đô thị thông minh, đô thị đa chức năng, đa mục tiêu và khu nhà ở xã hội phải gắn với phát triển đồng bộ hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội.
Các dự án phải phù hợp quy hoạch, quy chế quản lý kiến trúc, thiết kế đô thị; bảo đảm tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về xây dựng, phòng cháy, chữa cháy; đồng thời chú trọng bảo vệ di sản văn hóa, lịch sử, cảnh quan, không gian xanh và không gian mặt nước.
Luật đặt yêu cầu bảo đảm hài hòa lợi ích của các bên, ưu tiên bố trí tái định cư tại chỗ, nâng cao tiện ích đô thị, cải thiện môi trường sống và sinh kế cho người dân tại khu vực cải tạo, chỉnh trang.
    |
 |
| Một trong những điểm đáng chú ý của Luật Thủ đô số 02/2026/QH16 là những quy định mang tính đột phá về phát triển đô thị và nhà ở. |
Đặc biệt, các tổ chức, cộng đồng dân cư được ưu tiên, hỗ trợ tự đề xuất, tự thực hiện dự án cải tạo, chỉnh trang, tái thiết đô thị. Đây là cách tiếp cận mới, khuyến khích sự tham gia trực tiếp của người dân vào quá trình phát triển đô thị, thay vì chỉ thụ động tiếp nhận các dự án.
Trên cơ sở những nguyên tắc đó, Luật Thủ đô năm 2026 trao cho HĐND thành phố thẩm quyền quy định các cơ chế, chính sách về đầu tư, phát triển và hỗ trợ nhà ở; chính sách ưu đãi đối với nhà ở xã hội nhà ở công vụ, nhà ở phục vụ tái định cư, nhà lưu trú và các loại hình nhà ở khác. Thành phố cũng được chủ động quy định việc sử dụng ngân sách để đầu tư hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội thiết yếu phục vụ các dự án nhà ở theo quy hoạch.
Việc phân cấp, trao quyền chủ động cho chính quyền thành phố tạo điều kiện để Hà Nội xây dựng chính sách phù hợp với đặc điểm dân số, nhu cầu nhà ở và khả năng cân đối nguồn lực. Thay vì chỉ tập trung vào một số phân khúc, thành phố có thể triển khai đồng bộ nhiều loại hình nhà ở, từ nhà ở thương mại, nhà ở xã hội đến nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ và nhà ở tái định cư.
Cụ thể hóa Điều 12 Luật Thủ đô năm 2026, ngày 15/6/2026, HĐND thành phố ban hành Nghị quyết số 72/2026/NQ-HĐND quy định cơ chế, chính sách về đầu tư, phát triển và hỗ trợ nhà ở trên địa bàn thành phố. Nghị quyết có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, tạo hành lang pháp lý để triển khai các cơ chế đặc thù, đồng thời mở rộng các hình thức hỗ trợ nhà ở cho người dân.
Một điểm mới có ý nghĩa thực tiễn là thành phố có thể sử dụng ngân sách để đầu tư hệ thống hạ tầng kỹ thuật khung và các công trình hạ tầng xã hội thiết yếu phục vụ công cộng tại những dự án nhà ở theo quy hoạch, trên cơ sở nhu cầu và đề xuất của địa phương, được cấp có thẩm quyền phê duyệt. Cơ chế này góp phần giải quyết một trong những yêu cầu quan trọng của phát triển nhà ở: Không chỉ tạo lập quỹ nhà mà còn phải bảo đảm điều kiện sống, khả năng kết nối và tiếp cận các dịch vụ thiết yếu.