Theo Quyết định khởi kiện, ông H.V.P (SN 1959) – người đại diện, trực tiếp quản lý và sử dụng mặt bằng thuê của cơ sở sửa chữa ôtô Thành Công tại địa chỉ 266/1 Cách Mạng Tháng Tám, phường Nhiêu Lộc. Các bên có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bao gồm: Công ty TNHH MTV Dịch vụ Công ích quận 3, UBND phường Nhiêu Lộc, cơ sở sửa chữa ôtô Thành Công, bà L.T.T (SN 1956) và ông H.M.H (SN 1989).

leftcenterrightdel
 Hội đồng xét xử tuyên chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của VKSND khu vực 1, TP Hồ Chí Minh. (Ảnh: VKS)

Nội dung vụ việc thể hiện, nhà đất số 266/1 Cách Mạng Tháng Tám đã được xác lập sở hữu Nhà nước từ năm 1994. Sau nhiều lần ký hợp đồng cho thuê, hợp đồng thuê nhà diện sản xuất, kinh doanh giữa Công ty Công ích quận 3 và cơ sở sửa chữa ôtô Thành Công do ông H.V.P đại diện là hợp đồng cuối cùng, với thời hạn thuê đến hết ngày 31/12/2022.

Tuy nhiên, sau khi hợp đồng hết hạn, ông P. và gia đình vẫn tiếp tục quản lý, sử dụng mặt bằng mà không bàn giao lại, đồng thời không hoàn thành nghĩa vụ tài chính. Dù phía Công ty Công ích quận 3 và UBND phường Nhiêu Lộc, TP Hồ Chí Minh đã nhiều lần ra thông báo thu hồi và làm việc, vụ việc vẫn kéo dài.

Đến ngày 15/9/2026, sau khi UBND phường Nhiêu Lộc ra Quyết định cưỡng chế số 1859/QĐ-UBND để thu hồi đất làm dự án Trường Mầm non 10, ông P. và gia đình mới bàn giao mặt bằng, nhưng toàn bộ nghĩa vụ tài chính tồn đọng vẫn chưa được khắc phục.

Nhận định hành vi không thanh toán tiền thuê tài sản công đã làm xâm phạm trực tiếp đến lợi ích của nhà nước theo Nghị quyết số 205/2025/QH15 và Thông tư liên tịch số 09/2025/TTLT, VKSND khu vực 1, TP Hồ Chí Minh đã ra Quyết định yêu cầu chấm dứt vi phạm, đồng thời kiến nghị Công ty Công ích quận 3 thực hiện quyền khởi kiện. Ngày 7/9/2026, Công ty Công ích quận 3 có văn bản đề nghị Viện kiểm sát đứng ra khởi kiện.

leftcenterrightdel
 Đồng chí Lê Thị Tuyết Sương, Kiểm sát viên VKSND khu vực 1, TP Hồ Chí Minh, đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa. (Ảnh: VKS)

Căn cứ khoản 1 Điều 14 Nghị quyết số 205/2025/QH15, VKSND khu vực 1 đã ban hành Quyết định khởi kiện, yêu cầu TAND khu vực 1 buộc ông H.V.P thanh toán cho Công ty Công ích quận 3 tổng số tiền hơn 1,7 tỉ đồng (tiền thuê nhà, đất và sử dụng mặt bằng tồn đọng tính đến ngày 31/8/2026). Đồng thời buộc ông P. tiếp tục thanh toán tiền sử dụng mặt bằng thực tế phát sinh từ ngày 1/9/2026 cho đến ngày hoàn tất việc bàn giao mặt bằng.

Tại phiên tòa, đại diện VKSND khu vực 1, TP Hồ Chí Minh cho biết, theo quy định của Luật Quản lý, sử dụng tài sản công năm 2017, tài sản công phải được quản lý, sử dụng đúng mục đích, đúng đối tượng, đúng thẩm quyền, bảo đảm công khai, minh bạch, tiết kiệm và hiệu quả. Mọi hành vi chiếm dụng, sử dụng tài sản công trái quy định của pháp luật đều phải được phát hiện, xử lý và thu hồi. Đồng thời, theo quy định tại Điều 166 Bộ luật Dân sự, khi căn cứ xác lập quyền chiếm hữu không còn thì chủ thể đang chiếm hữu có nghĩa vụ hoàn trả tài sản cho chủ sở hữu hoặc người quản lý hợp pháp.

Mặc dù Công ty Công ích quận 3 đã nhiều lần yêu cầu bàn giao nhà, đất nhưng ông H.V.P vẫn tiếp tục quản lý, sử dụng tài sản công. Việc Công ty Công ích quận 3 tạm thời thu tiền sử dụng mặt bằng theo ý kiến của cơ quan tài chính chỉ nhằm hạn chế thất thu ngân sách nhà nước trong thời gian chờ giải quyết vụ việc, không làm phát sinh quan hệ thuê tài sản mới, không được xem là việc gia hạn hợp đồng thuê hoặc công nhận quyền tiếp tục sử dụng tài sản của ông H.V.P.

leftcenterrightdel
 Quang cảnh phiên tòa "Tranh chấp hợp đồng thuê nhà, đất và yêu cầu thực hiện nghĩa vụ thanh toán đối với tài sản công” . (Ảnh: VKS)

“Hành vi vi phạm nghĩa vụ thanh toán tiền thuê nhà tiềm ẩn nguy cơ thất thoát nguồn tài sản công và thuộc trường hợp xâm phạm lợi ích công được Viện kiểm sát nhân dân bảo vệ theo khoản 1 Điều 1, điểm b khoản 2 Điều 3 Nghị quyết số 205/2025/QH15 và khoản 3 Điều 4 Thông tư liên tịch số 09/2025/TTLT”, đại diện Viện kiểm sát nêu rõ.

Từ đó, Hội đồng xét xử tuyên chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của VKSND khu vực 1, buộc ông H.V.P thực hiện nghĩa vụ thanh toán cho Công ty Công ích quận 3 số tiền hơn 1,79 tỉ đồng tiền thuê nhà, đất tính đến ngày 31/8/2026. Đồng thời, buộc ông P. tiếp tục thanh toán khoản tiền phát sinh do thực tế sử dụng mặt bằng kể từ ngày 1/9/2026 đến ngày 15/10/2026 (ngày hoàn tất việc bàn giao nhà, đất) với số tiền hơn 61,2 triệu đồng.

Nghị quyết số 205/2025/QH15 ngày 24/6/2025 của Quốc hội về việc “Thí điểm Viện kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công” có hiệu lực từ ngày 01/01/2026 và được thực hiện trong 3 năm tại các tỉnh, thành phố: Hà Nội, Thành phố Hồ Chí Minh, Đà Nẵng, Cần Thơ, Quảng Ninh và Đắk Lắk.

Nghị quyết xác định rõ hai nhóm đối tượng trọng tâm mà VKSND được trao quyền khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ, gồm: Nhóm dễ bị tổn thương: Trẻ em; Người cao tuổi; Người khuyết tật; Phụ nữ mang thai hoặc đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi; Người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và người mất năng lực hành vi dân sự; Người dân tộc thiểu số cư trú tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Nhóm lợi ích công cần được bảo vệ: Đầu tư công; Đất đai, tài nguyên, tài sản công khác; Môi trường, hệ sinh thái; Di sản văn hóa; An toàn thực phẩm, dược phẩm; Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Các bài viết liên quan Nghị quyết 205 được đăng tải tại: https://baovephapluat.vn/vien-kiem-sat-nhan-dan-bao-ve-loi-ich-cong-nguoi-yeu-the

Hoàng Anh - Đại Lánh