Rút kinh nghiệm trong công tác quản lý án tạm đình chỉ và trả hồ sơ điều tra bổ sung

Tham dự và chỉ đạo hội nghị có đồng chí Nguyễn Phước Toán –  Phó Viện trưởng VKSND TP Đà Nẵng; đại diện lãnh đạo các phòng thuộc VKSND TP Đà Nẵng, Công an TP Đà Nẵng; đại diện lãnh đạo TAND khu vực 2, TP Đà Nẵng; đại diện lãnh đạo Đồn Biên phòng Non Nước, Đồn Biên phòng Sơn Trà; đại diện lãnh đạo Công an các phường An Hải, Sơn Trà, Ngũ Hành Sơn cùng toàn thể công chức, người lao động VKSND khu vực 2, TP Đà Nẵng.

Toàn cảnh hội nghị.

Hội nghị nhằm đánh giá toàn diện thực trạng công tác quản lý, theo dõi, giải quyết các vụ việc, vụ án hình sự tạm đình chỉ và trả hồ sơ để điều tra bổ sung; chỉ ra những kết quả đạt được, những tồn tại, hạn chế, vi phạm, thiếu sót và nguyên nhân, trách nhiệm của các đơn vị, cá nhân có liên quan nhằm hạn chế đến mức thấp nhất việc tạm đình chỉ mới và việc trả hồ sơ điều tra bổ sung, đáp ứng yêu cầu theo quy định của Nghị quyết số 34 của Quốc hội về công tác phòng, chống tội phạm và vi phạm pháp luật, công tác của VKSND, TAND và công tác thi hành án.

Đồng chí Bùi Thị Hải - Viện trưởng VKSND khu vực 2, TP Đà Nẵng phát biểu tại Hội nghị.

Đồng thời, hội nghị là dịp để các đại biểu trao đổi, thảo luận thống nhất nhận thức, phương pháp thực hiện và đề ra các giải pháp khắc phục, phòng ngừa nhằm nâng cao trách nhiệm của các cơ quan tiến hành tố tụng, tăng cường hiệu quả phối hợp trong quản lý, theo dõi và giải quyết các vụ việc, vụ án hình sự tạm đình chỉ, án trả hồ sơ để điều tra bổ sung; bảo đảm các quyết định tố tụng có căn cứ, đúng quy định pháp luật, góp phần nâng cao chất lượng giải quyết án hình sự. 

Tại hội nghị, các đại biểu đã nghe báo cáo chuyên đề được trình chiếu bằng video, tham luận của các đơn vị và tập trung trao đổi, thảo luận những vấn đề thực tiễn phát sinh trong công tác công tác quản lý, theo dõi, giải quyết các vụ việc, vụ án hình sự tạm đình chỉ và trả hồ sơ để điều tra bổ sung vụ án hình sự.

Đại diện VKSND khu vực 2, TP Đà Nẵng phát biểu tại hội nghị.

Theo báo cáo, từ ngày 1/7/2025 đến 30/9/2026, VKSND khu vực 2, TP Đà Nẵng đã kiểm sát việc tạm đình chỉ điều tra các vụ việc của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Đà Nẵng với tổng số thụ lý là 145 vụ việc, trong đó số thụ lý mới là 13 vụ việc, đã giải quyết 52 vụ việc, đang tiếp tục quản lý 93 vụ việc. Đơn vị đã thụ lý tổng số 115 vụ án hình sự/ 3 bị can đang tạm đình chỉ, trong đó thụ lý mới 8 vụ, đã giải quyết 35 vụ, tiếp tục giải quyết 80 vụ, làm giảm đáng kể số lượng vụ việc và vụ án tồn đọng so với cùng kỳ. 

Các đơn vị trình bày tham luận tại hội nghị.

Về công tác phối hợp rà soát, đối chiếu, phân loại xử lý vụ việc, vụ án tạm đình chỉ, VKSND khu vực 2, TP Đà Nẵng chủ động thành lập tổ quản lý án tạm đình chỉ để theo dõi, rà soát, nghiên cứu, tham mưu lãnh đạo chỉ đạo phối hợp với Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Đà Nẵng để phân loại, phục hồi xử lý. Đồng thời, đơn vị ứng dụng phần mềm Excel và nền tảng quản lý án hình sự để theo dõi chặt chẽ thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự.

Định kỳ hàng tháng, công chức được phân công trực tiếp quản lý, theo dõi các vụ việc, vụ án tạm đình chỉ tại mỗi cơ quan tiến hành tố tụng đều chủ động tiến hành rà soát, đối chiếu danh sách với các đơn vị hữu quan, thống kê đầy đủ, chính xác số lượng vụ việc, vụ án tạm đình chỉ do từng cơ quan tiến hành tố tụng xử lý và đang theo dõi. Việc xử lý các nguồn tin, vụ án tạm đình chỉ đã hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự được các cơ quan trao đổi với Viện kiểm sát trước khi ra quyết định không khởi tố vụ án hình sự, đình chỉ điều tra theo đúng quy định tại Thông tư liên tịch số 01/2020. Qua rà soát, đối chiếu, đơn vị không phát hiện trường hợp nào tạm đình chỉ, đình chỉ không đúng căn cứ hoặc lạm dụng tạm đình chỉ.

Các đại biểu đóng góp ý kiến tại hội nghị.

Trong thời gian qua, các cơ quan tiến hành tố tụng trong địa bàn đã chủ động phối hợp với nhau ngay từ khâu tiếp nhận, phân loại, xử lý tố giác, tin báo về tội phạm cho đến xác minh, điều tra, truy tố và xét xử. Đối với công tác kiểm sát điều tra, truy tố và xét xử, trong tổng số 565 vụ/1.058 bị can thụ lý giải quyết, tỷ lệ giải quyết ở giai đoạn truy tố đạt 94,4% và xét xử đạt 95,7%.

Tỷ lệ án viện kiểm sát trả cho cơ quan điều tra để điều tra bổ sung được giữ vững ở mức 0%. Tỷ lệ tòa án trả hồ sơ cho viện kiểm sát chấp nhận trả cơ quan điều tra chỉ chiếm 2,2% (8/357 vụ), đối với 4 vụ tòa án trả nhưng viện kiểm sát giữ nguyên quan điểm truy tố, tòa án sau đó đều xét xử xong đúng theo quan điểm của viện kiểm sát.

Bên cạnh những thành tích đạt được, việc trả hồ sơ để điều tra bổ sung và khó khăn trong giải quyết án tồn đọng vẫn phát sinh chủ yếu ở nhóm tội phạm về ma túy và trật tự xã hội.

Tại hội nghị, các đại biểu tập trung đánh giá thực trạng, phân tích những khó khăn, vướng mắc trong quá trình giải quyết các vụ việc, vụ án tạm đình chỉ, chú trọng việc rà soát hồ sơ, xác minh căn cứ tạm đình chỉ, kịp thời phát hiện điều kiện phục hồi giải quyết, hạn chế tình trạng kéo dài dẫn đến hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự hoặc bỏ lọt tội phạm, người phạm tội. Đối với các vụ án trả hồ sơ để điều tra bổ sung, hội nghị làm rõ nguyên nhân, những thiếu sót trong quá trình điều tra, truy tố, từ đó đề ra giải pháp nâng cao chất lượng chứng cứ, bảo đảm trình tự, thủ tục tố tụng được thực hiện đầy đủ, chặt chẽ, đúng quy định pháp luật, hạn chế việc trả hồ sơ nhiều lần. 

Đại diện Công an phường An Hải, TP Đà Nẵng tham luận tại hội nghị.

Các ý kiến trao đổi cũng nhấn mạnh yêu cầu tăng cường phối hợp, kịp thời trao đổi thông tin, thống nhất hướng xử lý và thực hiện nghiêm việc giao, nhận hồ sơ. Trong đó, VKSND cần phát huy vai trò chủ động trong thực hành quyền công tố, kiểm sát hoạt động tư pháp, nâng cao trách nhiệm của Kiểm sát viên trong kiểm sát tiến độ, đánh giá căn cứ pháp lý, kịp thời yêu cầu khắc phục vi phạm và đề xuất biện pháp xử lý phù hợp đối với từng vụ việc, vụ án. 

Phát biểu tại hội nghị, đồng chí Nguyễn Phước Toán –  Phó Viện trưởng VKSND TP Đà Nẵng ghi nhận, đánh giá cao sự chủ động, nghiêm túc trong công tác chuẩn bị cũng như các báo cáo chuyên đề, tham luận và ý kiến trao đổi tại hội nghị đã phản ánh tương đối toàn diện thực trạng công tác quản lý, theo dõi, giải quyết các vụ việc, vụ án hình sự tạm đình chỉ và trả hồ sơ để điều tra bổ sung và chỉ ra những kết quả đạt được, những tồn tại, hạn chế cần tiếp tục khắc phục.

Các đơn vị trình bày tham luận tại hội nghị.

Đồng chí Phó Viện trưởng VKSND TP Đà Nẵng yêu cầu, thời gian tới, trên cơ sở những kết quả đã đạt được, VKSND khu vực 2, TP Đà Nẵng cần phát huy, đưa ra những ý tưởng, sáng kiến, cách làm hay nhằm hạn chế đến mức thấp nhất việc tạm đình chỉ mới và việc trả hồ sơ điều tra bổ sung.

Lãnh đạo các đơn vị tiếp tục quán triệt, xác định công tác theo dõi, quản lý, giải quyết án tạm đình chỉ và án trả hồ sơ để điều tra bổ sung là nhiệm vụ thường xuyên; tăng cường kiểm tra, theo dõi đối với những vụ án phức tạp, kéo dài, có nguy cơ phát sinh vi phạm. Đồng thời, tiếp tục chuẩn hóa dữ liệu, ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý án, bảo đảm thông tin được cập nhật đầy đủ, chính xác, phục vụ công tác lãnh đạo, chỉ đạo, kiểm tra và hướng dẫn nghiệp vụ.

Đồng chí Nguyễn Phước Toán - Phó Viện trưởng VKSND TP Đà Nẵng phát biểu chỉ đạo hội nghị.

Các cơ quan tiến hành tố tụng nâng cao tinh thần trách nhiệm, tăng cường công tác rà soát, kiểm tra, đôn đốc tiến độ giải quyết; chủ động phối hợp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, bảo đảm việc tạm đình chỉ và trả hồ sơ để điều tra bổ sung đúng căn cứ, đúng trình tự, thủ tục. Đồng chí nhấn mạnh vai trò, trách nhiệm của ngành Kiểm sát trong việc kiểm sát chặt chẽ quá trình giải quyết vụ án, kịp thời phát hiện vi phạm, nâng cao chất lượng công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp, không để xảy ra tình trạng án kéo dài, trả hồ sơ nhiều lần do nguyên nhân chủ quan.

Tiếp thu ý kiến chỉ đạo, đồng chí Bùi Thị Hải - Viện trưởng VKSND khu vực 2, TP Đà Nẵng khẳng định, thời gian tới, đơn vị sẽ cụ thể hóa các yêu cầu thành nhiệm vụ, giải pháp phù hợp; định kỳ hằng tháng rà soát, kiểm sát kỹ lưỡng các căn cứ, thời hiệu tạm đình chỉ; kịp thời phục hồi giải quyết khi có căn cứ hoặc xử lý dứt điểm khi hết thời hiệu theo quy định, tuyệt đối không để kéo dài, phân công Kiểm sát viên theo dõi chặt chẽ, kịp thời tham mưu hướng xử lý và phối hợp với các cơ quan liên quan tháo gỡ vướng mắc.

Các đại biểu chụp hình lưu niệm.

Để tiếp tục nâng cao chất lượng công tác thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp, VKSND khu vực 2, TP Đà Nẵng xác định tiếp tục tăng cường cơ chế phối hợp giữa Viện kiểm sát - Tòa án - Cơ quan điều tra ngay từ khâu tiếp nhận, phân loại nguồn tin tố giác tội phạm đến quá trình điều tra, truy tố và xét xử.

Cùng với đó, đẩy mạnh đào tạo, bồi dưỡng chuyên môn, nâng cao bản lĩnh chính trị và ý thức trách nhiệm cho đội ngũ Kiểm sát viên, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý án, quy định cụ thể và xử lý nghiêm trách nhiệm cá nhân của cán bộ tiến hành tố tụng nếu để xảy ra việc trả hồ sơ điều tra bổ sung do lỗi chủ quan.