Trong bối cảnh phát triển mạnh mẽ của khoa học - công nghệ và chuyển đổi số, tình hình tội phạm sử dụng công nghệ cao diễn biến ngày càng phức tạp, với nhiều phương thức, thủ đoạn tinh vi, khó nhận diện. Đáng chú ý, các hành vi lừa đảo, cưỡng đoạt tài sản trên không gian mạng đang có xu hướng gia tăng và ngày càng nhắm trực tiếp vào các đối tượng là thanh thiếu niên, các em học sinh, sinh viên - thành phần thường xuyên dùng mạng xã hội nhưng hạn chế về khả năng nhận diện rủi ro và hiểu biết pháp luật.
    |
 |
| Phiên tòa giả định tại Trường THPT Nguyễn Đình Chiểu |
Trước thực trạng đó, VKSND khu vực 3 - Huế đã tổ chức 2 phiên tòa giả định kết hợp tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật về tội phạm trên không gian mạng tại Trường THPT Đặng Huy Trứ và Trường THPT Nguyễn Đình Chiểu.
Mở đầu chương trình là phiên tòa giả định xét xử hành vi “Giao phương tiện cho người không đủ điều kiện điều khiển phương tiện tham gia giao thông đường bộ”, được đơn vị xây dựng bám sát thực tiễn, tái hiện sinh động trình tự, thủ tục tố tụng, giúp thầy cô giáo cũng như các em học sinh dễ dàng tiếp cận, hiểu rõ hậu quả pháp lý của các hành vi vi phạm pháp luật trong đời sống hằng ngày.
|
 |
| Phiên tòa giả định tại Trường THPT Đặng Huy Trứ. |
Bên cạnh nội dung xét xử, điểm nhấn thu hút sự quan tâm đặc biệt của giáo viên và các em học sinh là phần tuyên truyền, phổ biến về chuyên đề “Nhận diện và phòng tránh thủ đoạn bắt cóc online” một hình thức lừa đảo mới với phương thức thủ đoạn tinh vi, diễn biến phức tạp trong thời gian gần đây.
Theo đó, “Bắt cóc online” thực chất là hình thức lừa đảo chiếm đoạt tài sản trực tuyến. Các đối tượng tội phạm mạng giả vờ hoặc tạo dựng tình huống bắt cóc người thân của nạn nhân (thường là con cái, học sinh, sinh viên…), sau đó sử dụng lời nói đe dọa, gây áp lực tâm lý để tống tiền. Trên thực tế, không có vụ bắt cóc thật sự xảy ra, tuy nhiên do hoảng loạn, lo sợ người thân gặp nguy hiểm, nhiều nạn nhân đã vội vàng chuyển tiền cho kẻ gian theo yêu cầu.
Ngoài ra, một thủ đoạn phổ biến khác là các đối tượng giả danh cơ quan tiến hành tố tụng như Công an, Viện kiểm sát, Tòa án, gọi điện thông báo nạn nhân “liên quan đến vụ án”, “vi phạm pháp luật” hoặc “đang bị điều tra”. Bằng cách sử dụng giấy tờ giả mạo, hình ảnh hoặc video dàn dựng để đe dọa, khống chế tinh thần, yêu cầu giữ bí mật tuyệt đối, các đối tượng khiến nạn nhân rơi vào trạng thái sợ hãi, mất khả năng kiểm soát, từ đó làm theo mọi chỉ dẫn, kể cả việc chuyển tiền vào các tài khoản do chúng cung cấp.
Tại chương trình, đại diện VKSND khu vực 3 - Huế đã phân tích rõ những dấu hiệu nhận diện sớm thủ đoạn bắt cóc online, như: cuộc gọi từ số lạ tự xưng là cán bộ cơ quan nhà nước; yêu cầu cung cấp thông tin cá nhân, tài khoản ngân hàng; đe dọa bắt giữ, xử lý hình sự; yêu cầu chuyển tiền gấp để “giải quyết vụ việc”.
Đồng thời, các em học sinh được hướng dẫn các kỹ năng phòng tránh thiết thực bằng những câu slogan dễ nhớ, dễ hiểu.
|
 |
| Các em học sinh hào hứng với phần hỏi đáp. |
Thông qua hình thức tuyên truyền trực quan, gần gũi và phần trao đổi, hỏi - đáp sôi nổi, chương trình đã giúp học sinh hiểu rõ hơn về bản chất của loại tội phạm công nghệ cao này, qua đó nâng cao ý thức cảnh giác và khả năng tự bảo vệ mình trên không gian mạng.
Qua chương trình, VKSND khu vực 3 - Huế tiếp tục khẳng định vai trò, trách nhiệm của mình trong việc chủ động triển khai công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật gắn với thực tiễn đời sống, đặc biệt là phòng ngừa tội phạm mới phát sinh trong môi trường số, góp phần xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh.