Viện kiểm sát kiến nghị khắc phục vi phạm pháp luật trong việc trả lại đơn khởi kiện

Thực hiện chức năng kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong giải quyết các vụ việc dân sự, vừa qua VKSND khu vực 2 (tỉnh Gia Lai) đã ban hành văn bản số 05/KN-VKS-DS kiến nghị Chánh án TAND khu vực 2 khắc phục vi phạm pháp luật trong việc trả lại đơn khởi kiện vụ án tranh chấp quyền sử dụng đất.

Quá trình thực hiện nhiệm vụ, VKSND khu vực 2 (tỉnh Gia Lai) không ngừng chú trọng công tác kháng nghị.

Trước đó, qua công tác kiểm sát Thông báo trả lại đơn khởi kiện số 1608/TB-TA ngày 29/4/2026 của TAND khu vực 2, Viện Kiểm sát nhận thấy việc Tòa án trả lại đơn khởi kiện của ông N.N.T. với lý do “chưa có đủ điều kiện khởi kiện theo quy định của pháp luật”. Điều này là chưa bảo đảm đúng quy định tại điểm b khoản 1 Điều 192 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2025.

Theo hồ sơ vụ việc, trước khi khởi kiện, tranh chấp quyền sử dụng đất giữa ông N.N.T. và bà N.T.L. đã được UBND phường Bình Định tổ chức hòa giải vào các ngày 7/5/2025 và 14/5/2025. Các biên bản hòa giải do người khởi kiện cung cấp là bản sao được chứng thực hợp pháp và được xác định là chứng cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 95 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2025).

Viện Kiểm sát xác định, vụ việc đã được thực hiện thủ tục hòa giải tại UBND cấp xã theo quy định tại Điều 235 Luật Đất đai năm 2024. Theo VKSND khu vực 2, việc Tòa án cho rằng chưa có đơn yêu cầu hòa giải và tài liệu triệu tập đương sự của UBND để làm căn cứ trả lại đơn khởi kiện là chưa phù hợp với quy định tại khoản 2 Điều 3 Nghị quyết số 04/2017/NQ-HĐTP ngày 05/5/2017 của Hội đồng Thẩm phán TAND tối cao.

Từ đó, VKSND khu vực 2 đã ban hành kiến nghị yêu cầu Chánh án TAND khu vực 2 có biện pháp chấn chỉnh, nhắc nhở Thẩm phán thực hiện đúng quy định trong việc trả lại đơn khởi kiện nhằm bảo đảm quyền khởi kiện hợp pháp của công dân.

Việc ban hành kiến nghị thể hiện vai trò, trách nhiệm của VKSND trong công tác kiểm sát hoạt động tư pháp. Đồng thời, góp phần bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh, thống nhất, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân theo quy định của pháp luật./.