Phát biểu với báo giới ngày 7/1, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio cho biết, ông sẽ gặp gỡ các quan chức Đan Mạch vào tuần tới để thảo luận về khả năng Mỹ mua lại lãnh thổ tự trị Greenland, ý tưởng vốn bị Copenhagen phản đối mạnh mẽ.

Ông Rubio đưa ra phát biểu trên sau khi phía Đan Mạch đề nghị Mỹ “ngừng đe dọa” và đối thoại về vấn đề này.

Khi được hỏi liệu Mỹ có can thiệp quân sự để đạt mục tiêu này hay không, ông Rubio nói: “Tất cả các tổng thống đều có quyền lựa chọn cách giải quyết” các mối đe dọa đối với an ninh quốc gia của Mỹ. Tuy nhiên, ông cũng nói rằng với tư cách là một nhà ngoại giao, “chúng tôi luôn ưu tiên giải quyết bằng cách thức khác”.

Trong khi trả lời báo chí ngày 7/1, Ngoại trưởng Pháp Jean-Noel Barrot cho biết, người đồng cấp Mỹ Marco Rubio đã đảm bảo với ông trong một cuộc điện đàm rằng, Mỹ không có ý định xâm lược Greenland.

“Hôm qua tôi đã nói chuyện điện thoại với Ngoại trưởng Rubio. Ông ấy đã xác nhận với tôi rằng việc xâm lược Greenland không phải là cách tiếp cận mà Mỹ đang dự định thực hiện”.

leftcenterrightdel
 Ngoại trưởng Mỹ Rubio nói, Washington sẽ đàm phán để mua lại Greenland, tuy nhấn nhá rằng, tổng thống có quyền lựa chọn cách giải quyết trước các mối đe dọa đối với an ninh quốc gia. Nguồn: BNG Mỹ.

Trong một thông báo ngày 6/1 gửi cho báo chí, phát ngôn viên Nhà Trắng, Karoline Leavitt, nhấn mạnh: “Tổng thống cho biết rõ ràng rằng việc sở hữu Groenland là một ưu tiên an ninh quốc gia và là điều sống còn để kiềm chế các đối thủ ở khu vực Bắc Cực. Ông và nhóm cộng sự đang thảo luận nhiều phương án để đạt mục tiêu quan trọng này và tất nhiên, sử dụng quân đội Mỹ luôn là lựa chọn của tổng tư lệnh”.

Vài ngày trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump một lần nữa bày tỏ sự quan tâm tới việc “tiếp quản” Greenland với lý do bảo đảm an ninh quốc gia Mỹ, trước các lực lượng Nga và Mỹ ở Bắc Cực.

Ngày 7/1, viết trên trang cá nhân, ông Trump, nói, ông ngờ rằng, NATO sẽ không ‘đồng hành’ cùng Mỹ nếu Mỹ thực sự cần họ.

Ông Trump lưu ý, Nga và Trung Quốc không hề “sợ” NATO nếu không có Mỹ, và, chỉ có Mỹ là quốc gia duy nhất mà Trung Quốc và Nga “nể, sợ”.

Ông Trump đưa ra phát biểu trên sau khi ngày 6/1, Anh, Pháp, Đức, Ý, Ba Lan và Tây Ban Nha cùng với Đan Mạch, đã ra tuyên bố chung thể hiện sự đoàn kết với hòn đảo chiến lược ở Bắc Cực.

leftcenterrightdel
 Greenland là hòn đảo lớn nhất thế giới không kể các châu lục với diện tích hơn 2,2 triệu km2. Nguồn: arcticportal.org 

Tuyên bố chung khẳng định chỉ có Đan Mạch và Greenland mới có thẩm quyền quyết định về quan hệ giữa hai bên; và, an ninh tại vùng Bắc Cực là ưu tiên hàng đầu đối với châu Âu và đối với an ninh quốc tế, an ninh Âu-Mỹ.

Tuyên bố cũng cho biết, Đan Mạch, bao gồm cả Greenland, là thành viên của NATO và kêu gọi một cách tiếp cận tập thể đối với an ninh vùng cực cùng với Mỹ; đồng thời mô tả Mỹ là “đối tác thiết yếu” trong nỗ lực này.

Người phát ngôn của Ủy ban châu Âu, bà Anitta Hipper, nhấn mạnh các nguyên tắc phổ quát về chủ quyền quốc gia và toàn vẹn lãnh thổ, cũng như Hiến chương Liên Hiệp Quốc; nhấn mạnh, bất kỳ thay đổi nào về quy chế của khu vực này đều hoàn toàn là do quyết định của người dân Groenland và người dân Đan Mạch.

Trong khi Ngoại trưởng Pháp khẳng định, Greenland “không thể được bán cũng không thể bị chiếm đoạt”.

Thủ tướng Đan Mạch, Mette Frederiksen, cảnh báo: “Một cuộc tấn công của Mỹ vào thành viên NATO sẽ là hồi kết của tất cả, phá vỡ trật tự an ninh quốc tế được thiết lập sau Thế chiến hai”, nhấn mạnh “Đây không chỉ là xung đột với Đan Mạch, mà với toàn bộ châu Âu”.

leftcenterrightdel
 Ngoại trưởng Pháp Barrot nói, Greenland thuộc về châu Âu; Và, người đồng cấp Mỹ Marco Rubio đã đảm bảo với ông rằng, Mỹ không có ý định xâm lược Greenland. Nguồn: visegrad24.

Cùng ngày, trong một tuyên bố chung riêng biệt, các Ngoại trưởng Bắc Âu, gồm Đan Mạch, Phần Lan, Iceland, Na Uy và Thụy Điển, đã đưa ra quan điểm tượng tự, đồng thời nhấn mạnh thêm việc các quốc gia Bắc Âu sẽ tăng cường khả năng răn đe và phòng thủ trong khu vực.

“Là các quốc gia Bắc Âu, các quốc gia Bắc Cực và các đồng minh NATO, chúng tôi cùng cam kết duy trì an ninh, ổn định và hợp tác tại Bắc Cực. Tất cả chúng tôi đã thực hiện các bước nhằm tăng cường khả năng răn đe và phòng thủ trong khu vực, bao gồm phát triển năng lực mới, tăng cường hoạt động, hiện diện và nâng cao nhận thức tình huống.

Chúng tôi ủng hộ việc NATO tăng cường hiện diện và cảnh giác trong khu vực. Chúng tôi đã tăng đáng kể đầu tư vào an ninh Bắc Cực và sẵn sàng làm nhiều hơn nữa trong tham vấn chặt chẽ với Mỹ và các đồng minh NATO khác.”, tuyên bố nói.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần tuyên bố Greenland nên trở thành một phần của Mỹ, viện dẫn tầm quan trọng chiến lược của hòn đảo đối với an ninh quốc gia.

Ý tưởng này được Washington nhắc lại, một ngày sau sự kiện Mỹ tấn công Venezuela và bắt giữ Tổng thống nước này Maduro cùng vợ ông.

Greenland, hòn đảo lớn nhất thế giới không kể các châu lục, với diện tích gần 2,2 triệu km2, từng là thuộc địa của Đan Mạch cho đến năm 1953. Sau khi giành được quyền tự trị vào năm 2009, nó vẫn là một phần của Vương quốc Đan Mạch, với khả năng tự quản và quyết định chính sách nội bộ của riêng mình.