Các Kiểm sát viên đại diện VKSND TP Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa đã đối đáp với từng nhóm quan điểm bào chữa của các luật sư và các bị cáo. Đại diện Viện kiểm sát khẳng định, hành vi của các bị cáo là chuỗi sai phạm liên tiếp, diễn ra có hệ thống, xuyên suốt

leftcenterrightdel
 Đại diện VKSND TP Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa, đối đáp quan điểm bào chữa của các luật sư.

Chuỗi sai phạm có hệ thống trong quy trình cấp phép

Trong phần tranh luận trước đó, nhiều luật sư bào chữa cho các bị cáo nêu quan điểm cho rằng, hành vi nhận hối lộ của các bị cáo thuộc Cục An toàn thực phẩm chỉ diễn ra ở một số trường hợp, một số hồ sơ; số lượng hồ sơ có tiêu cực ít hơn so với tổng số hồ sơ mà Cục An toàn thực phẩm đã tiếp nhận, thẩm xét và cấp giấy tiếp nhận, giấy xác nhận nội dung quảng cáo.

Đối đáp lại quan điểm của các luật sư, đại diện Viện kiểm sát đánh giá, Cục An toàn thực phẩm có chức năng tham mưu, giúp Bộ trưởng Bộ Y tế quản lý nhà nước và tổ chức thực thi pháp luật về lĩnh vực an toàn thực phẩm trong phạm vi cả nước. Tuy nhiên, Cục An toàn thực phẩm đã để xảy ra hành vi sai phạm, dẫn đến hậu quả 34 bị cáo bị truy tố, đưa ra xét xử về tội “Nhận hối lộ”.

leftcenterrightdel
 Quang cảnh phiên tòa.

Quá trình giải quyết vụ án, Viện kiểm sát nhận thấy đây là một chuỗi hành vi sai phạm liên tiếp trong suốt các giai đoạn doanh nghiệp phải thực hiện hồ sơ trình xin cấp các loại giấy chứng nhận liên quan đến quy trình sản xuất, công bố, kinh doanh, quảng cáo, hậu kiểm… Trong quy trình khép kín này, doanh nghiệp đều chịu tác động bởi hành vi nhận hối lộ của cán bộ Cục An toàn thực phẩm, từ lãnh đạo cấp Cục đến lãnh đạo cấp phòng, chuyên viên, nhân viên, chuyên viên hợp đồng, thậm chí cả cán bộ lãnh đạo văn phòng.

Về phía doanh nghiệp, trong các bước, các quy trình sản xuất, kinh doanh phải chịu nhiều chi phí phát sinh và phiền toái từ tệ tham nhũng, tiêu cực. Từ việc kiểm tra của đoàn hậu kiểm GMP đến việc xin cấp giấy tiếp nhận công bố sản phẩm, cấp giấy xác nhận nội dung quảng cáo… đều có sai phạm, tiêu cực nhận hối lộ ở từng giai đoạn. Theo đại diện Viện Kiểm sát, trong vụ án này, hành vi phạm tội không chỉ đơn thuần xảy ra trong một hành vi hay một lĩnh vực, mà liên quan đến toàn bộ quy trình xử lý và toàn bộ chức năng, nhiệm vụ của Cục An toàn thực phẩm.

leftcenterrightdel
 Đại diện VKSND TP Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa đối đáp quan điểm bào chữa của các luật sư.

Khẳng định “chủ trương nhận tiền” là trái pháp luật

Đối đáp tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát đã trích dẫn nội dung tự bào chữa của bị cáo Nguyễn Thanh Phong (cựu Cục trưởng Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế), khi bị cáo băn khoăn về nhận định trong bản luận tội đối với bản thân mình. Bị cáo Phong cho rằng nhận định “bị cáo đưa ra chủ trương cấp giấy tiếp nhận, cấp giấy GMP là trái quy định” là không đúng.

Về nội dung này, đại diện Viện kiểm sát cho rằng, bị cáo Phong hiểu chưa đúng nội dung luận tội. Viện kiển sát khẳng định, trong bản luận tội không có nội dung nào xác định bị cáo Phong đưa ra chủ trương cấp giấy tiếp nhận hay cấp GMP trái quy định pháp luật.

leftcenterrightdel
 Các luật sư tham gia bào chữa tại phiên tòa.

Cụ thể, bản luận tội của Viện kiểm sát nêu rõ: “Bị cáo Phong đã không thực hiện đúng chức trách, nhiệm vụ được giao, đưa ra chủ trương làm trái quy định của pháp luật; đã có hành vi chỉ đạo, thống nhất cho các chuyên viên của Cục An toàn thực phẩm nhận tiền ngoài lệ phí theo quy định từ các cá nhân, doanh nghiệp trong quá trình thẩm xét hồ sơ cấp Giấy tiếp nhận, trong việc thẩm định, thẩm định lại, hậu kiểm GMP. Trên cương vị là Cục trưởng, bị cáo đã để xảy ra sai phạm, tiêu cực có hệ thống, trong thời gian dài tại các phòng, trung tâm trực thuộc Cục”.

Theo Viện kiểm sát, việc nhận định bị cáo Phong đưa ra chủ trương làm trái quy định pháp luật ở đây là trái các quy định liên quan đến việc nhận tiền, vi phạm pháp luật về phòng, chống tham nhũng, vi phạm quy tắc làm việc của cán bộ, công chức, vi phạm những điều đảng viên không được làm. “Những sai phạm này không phải là quy định về việc cấp giấy tiếp nhận hay cấp GMP”, Viện kiểm sát nhấn mạnh.

leftcenterrightdel
 Toàn cảnh phiên tòa ngày 9/1.

Đối với nội dung các bị cáo nhận hối lộ khai rằng “đã làm đúng quy định, doanh nghiệp đưa tiền chỉ là để cảm ơn”, cũng như quan điểm của các luật sư cho rằng cán bộ, lãnh đạo của Cục chỉ “nhận tiền thụ động”, đại diện Viện kiểm sát cho rằng, khi giữ vai trò lãnh đạo, các bị cáo không thể trực tiếp nhận tiền từ doanh nghiệp mà thông qua cấp dưới. Bản thân các cá nhân, lãnh đạo doanh nghiệp bị truy tố, đưa ra xét xử về tội “Đưa hối lộ” trong vụ án này cũng đã trình bày hoàn cảnh buộc họ phải đưa tiền; có người cho biết phải đưa tiền, phải làm trái quy định pháp luật để bảo đảm sự tồn tại của doanh nghiệp. “Nếu cán bộ làm việc tâm huyết, đúng chức trách thì không có chuyện doanh nghiệp phải chầu chực, thông qua người này, người kia để tiếp cận và đưa tiền thì sau đó mới được cấp giấy công bố sản phẩm và quảng cáo sản phẩm”, Kiểm sát viên đánh giá.

Hồng Nguyên - Vũ Phương