10 bị cáo bị đưa ra xét xử gồm: Đinh Tiến Hùng (SN 1984, cựu Phó Bí thư Thường trực Tỉnh đoàn Yên Bái, tỉnh Yên Bái (cũ), nay là tỉnh Lào Cai); Lăng Đức Hân (SN 1972, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại Ngọc Tâm); Nguyễn Văn Hậu (SN 1982, Giám đốc Công ty TNHH Tuyên Huy); Nguyễn Trọng Tuấn (SN 1965) và Bùi Mạnh Hùng (SN 1952), cùng là Phó Giám đốc Công ty TNHH Tuyên Huy;

Tiếp đến, Bùi Minh Đức (SN 1969, công nhân Công ty Ngọc Tâm); Trần Đắc Việt (SN 1970, thủ kho vật liệu nổ Công ty Ngọc Tâm); Nguyễn Văn Báu (SN 1969, bảo vệ Công ty Ngọc Tâm); Lưu Bằng Đoàn (SN 1972, trú tại phường Ngọc Hà, TP Hà Nội) và Nguyễn Mạnh Hùng (SN 1978, trú tại phường Định Công, TP Hà Nội), cùng là lao động tự do.

leftcenterrightdel
 Đại diện VKSND TP Hà Nội công bố bản Cáo trạng của VKSND tối cao truy tố các bị cáo.

Từng được tuyên không phạm tội

Theo hồ sơ vụ án, trong giai đoạn 2020-2022, vụ án được Cơ quan An ninh điều tra (PA09), Công an tỉnh Yên Bái (cũ) thụ lý điều tra. Tháng 11/2023, vụ án TAND tỉnh Yên Bái xét xử sơ thẩm, tuyên Đinh Tiến Hùng không phạm tội; 9 bị cáo còn lại bị áp dụng các mức hình phạt khác nhau, trong đó: Lăng Đức Hân 19 năm tù; Nguyễn Văn Hậu 18 năm tù; Bùi Minh Đức 17 năm 6 tháng tù; Nguyễn Trọng Tuấn 14 năm tù; Bùi Mạnh Hùng 17 năm tù; Nguyễn Văn Báu 15 năm tù; Trần Đắc Việt 10 năm tù;...

Sau phiên tòa sơ thẩm, VKSND tỉnh Yên Bái kháng nghị phúc thẩm; 6 bị cáo cũng có đơn kháng cáo. Tháng 10/2024, TAND cấp cao tại Hà Nội (nay là Tòa phúc thẩm TAND tối cao tại Hà Nội) xét xử phúc thẩm, chấp nhận kháng nghị, kháng cáo, hủy toàn bộ bản án sơ thẩm và giao hồ sơ để điều tra lại.

Sau đó, Cơ quan An ninh điều tra (A09), Bộ Công an ban hành quyết định rút vụ án để điều tra; VKSND tỉnh Yên Bái (cũ) ban hành quyết định chuyển vụ án hình sự để điều tra theo thẩm quyền.

leftcenterrightdel
 Các bị cáo đứng nghe đại diện VKSND TP Hà Nội công bố bản cáo trạng truy tố.

Bàn bạc khai thác quặng trái phép để thu hồi vốn

 Theo cáo trạng của VKSND tối cao, do muốn khai thác quặng trái phép tại mỏ Núi Ngàng nhằm thu hồi số tiền 10 tỷ đồng đã góp vốn, từ tháng 7/2020 đến tháng 12/2020, các bị cáo Đinh Tiến Hùng, Nguyễn Trọng Tuấn, Nguyễn Mạnh Hùng và Nguyễn Văn Hậu đã bàn bạc, thống nhất việc cùng khai thác quặng trái phép tại mỏ Núi Ngàng và phân chia lợi nhuận.

Theo thỏa thuận, Đinh Tiến Hùng hưởng 1/3 lợi nhuận; 2/3 lợi nhuận còn lại thuộc Công ty Tuyên Huy, Nguyễn Văn Hậu và Nguyễn Mạnh Hùng.

Các bị cáo phân công Nguyễn Mạnh Hùng tìm và thuê thợ nổ mìn khai thác đá chứa quặng tại mỏ. Lăng Đức Hân được phân công làm hồ sơ đề nghị UBND huyện Yên Bình, tỉnh Yên Bái (cũ) chấp thuận chủ trương đầu tư sửa chữa, nâng cấp đường vào mỏ Núi Ngàng; lợi dụng việc thi công làm đường để xin cấp giấy phép vận chuyển vật liệu nổ, nhưng sau đó sử dụng trái phép vật liệu nổ để khai thác quặng.

Công ty Ngọc Tâm được cấp phép vận chuyển hơn 868kg thuốc nổ và 863 kíp nổ. Tuy nhiên, theo cáo trạng, Lăng Đức Hân đã chỉ đạo Trần Đắc Việt xuất kho vượt số lượng được cấp phép, tổng cộng 2.613kg thuốc nổ và 3.291 kíp nổ.

Bùi Minh Đức và Bùi Mạnh Hùng được phân công giao nhận vật liệu nổ và giám sát hoạt động nổ mìn; Trần Đắc Việt xuất kho vật liệu nổ để vận chuyển, khai thác quặng; Nguyễn Văn Báu vận chuyển vật liệu nổ lên mỏ; Lưu Bằng Đoàn quản lý, điều hành việc khai thác quặng trái phép tại mỏ Núi Ngàng.

leftcenterrightdel
 Quang cảnh phiên tòa.

Khi các bị cáo đang vận chuyển, sử dụng trái phép vật liệu nổ và khai thác đá chứa quặng chì - kẽm tại mỏ Núi Ngàng thì bị phát hiện, bắt giữ. Cơ quan chức năng thu giữ 150kg thuốc nổ Amonit (AD1), 144kg thuốc nổ nhũ tương, 200 kíp điện A8, 200 kíp điện Visai, 1.500m dây điện mạng và 51kg thuốc nổ các loại.

Theo kết luận định giá tài sản, tổng khối lượng đá chứa chì - kẽm mà các bị cáo đã khai thác là hơn 1.096 tấn, trị giá hơn 2,026 tỉ đồng.

Các bị cáo phải chịu trách nhiệm về lượng vật liệu nổ, khoáng sản khai thác trái phép

Cơ quan tố tụng xác định, 5 bị cáo gồm Đinh Tiến Hùng, Nguyễn Trọng Tuấn, Nguyễn Văn Hậu, Nguyễn Mạnh Hùng và Bùi Mạnh Hùng cùng phải chịu trách nhiệm đối với toàn bộ số vật liệu nổ sử dụng trái phép tại mỏ Núi Ngàng là 1.816kg thuốc nổ và 2.442 kíp nổ; đồng thời chịu trách nhiệm đối với toàn bộ số đá chứa quặng chì - kẽm khai thác trái phép tại mỏ Núi Ngàng là hơn 1.073 tấn, trị giá hơn 2,008 tỉ đồng.

Hai bị cáo Lăng Đức Hân và Bùi Minh Đức cùng phải chịu trách nhiệm đối với toàn bộ số vật liệu nổ vận chuyển trái phép là 2.613kg thuốc nổ và 3.291 kíp nổ; số vật liệu nổ sử dụng trái phép tại mỏ dưới và mỏ Núi Ngàng là 2.268kg thuốc nổ và 2.891 kíp nổ; cùng chịu trách nhiệm đối với hơn 1.096 tấn đá chứa chì - kẽm khai thác trái phép, trị giá hơn 2,026 tỉ đồng.

Hai bị cáo Trần Đắc Việt và Nguyễn Văn Báu cùng phải chịu trách nhiệm đối với 3 lần vận chuyển trái phép vật liệu nổ, tổng số 590kg thuốc nổ và 702 kíp nổ.

Bị cáo Lưu Bằng Đoàn phải chịu trách nhiệm đối với tổng khối lượng đá chứa chì - kẽm khai thác trái phép hơn 1.096 tấn, trị giá hơn 2,026 tỷ đồng. Trong đó, khối lượng đá chứa chì - kẽm tại mỏ Núi Ngàng là hơn 1.073 tấn, trị giá hơn 2,008 tỉ đồng; tại mỏ dưới là hơn 22,5 tấn, trị giá hơn 18 triệu đồng.

leftcenterrightdel
 Bị cáo Đinh Tiến Hùng khai báo trước tòa.

Cựu Phó Bí thư Tỉnh đoàn thừa nhận phạm 2 tội danh

Tại phần xét hỏi, Đinh Tiến Hùng thừa nhận nội dung cáo trạng truy tố đối với bản thân về việc vận chuyển trái phép hơn 1,8 tấn vật liệu nổ, hơn 2.400 kíp nổ và sử dụng trái phép tại mỏ Núi Ngàng; đồng thời khai thác trái phép hơn 1.000 tấn đá chứa quặng chì - kẽm.

Trước tòa, bị cáo Đinh Tiến Hùng xác nhận đã thay đổi nội dung tường trình khi ở trong trại tạm giam. Cựu Phó Bí thư Tỉnh đoàn Yên Bái (cũ) cho biết, thời gian đầu khi bị tạm giam, bị cáo đã tường trình sai sự thật. Sau khi suy nghĩ lại, Hùng gặp quản giáo và đề xuất được gặp điều tra viên để khai lại.

“Bị cáo thừa nhận phạm 2 tội danh”, bị cáo Hùng khai trước tòa và khẳng định không bị đe dọa, lời khai trước tòa là tự nguyện, khách quan.

Kết thúc phần xét hỏi, phiên tòa chuyển sang tranh luận, đại diện VKSND TP Hà Nội công bố bản luận tội đối với các bị cáo.

Căn cứ cáo trạng, hồ sơ, tài liệu và diễn biến tại phiên tòa, đại diện VKSND TP Hà Nội đề nghị HĐXX tuyên phạt bị cáo Đinh Tiến Hùng từ 13-14 năm tù về tội "Vận chuyển, sử dụng trái phép vật liệu nổ" và từ 3 năm đến 3 năm 6 tháng tù về tội "Vi phạm quy định về khai thác tài nguyên". Tổng hình phạt được đề nghị là từ 16 năm đến 17 năm 6 tháng tù.

Các bị cáo còn lại bị Viện kiểm sát đề nghị mức án từ thấp nhất 2 năm đến 2 năm 6 tháng tù đến cao nhất 17 năm đến 18 năm 6 tháng tù.

leftcenterrightdel
 Các bị cáo tại phiên xét xử.

Liên quan vụ án, cáo trạng của VKSND tối cao xác định, ông Đỗ Đức Duy, nguyên Bí thư Tỉnh ủy Yên Bái (cũ), được các cơ quan tiến hành tố tụng báo cáo nội dung vụ án liên quan đến bị can Đinh Tiến Hùng theo quy định. Tuy nhiên, ông Đỗ Đức Duy lại trao đổi với Đinh Tiến Hùng một số thông tin trong vụ án.

Kết quả điều tra xác định, ông Đỗ Đức Duy “không có tham nhũng, tiêu cực”; những thông tin trao đổi thì Hùng cũng đã biết trong quá trình làm việc với Cơ quan An ninh điều tra. Hậu quả do hành vi sai phạm không còn đáng kể và ông Duy đã bị xử lý nghiêm khắc về Đảng, chính quyền nên không xem xét xử lý.

Quá trình điều tra lại, bị cáo Nguyễn Mạnh Hùng khai, trong giai đoạn xét xử sơ thẩm, đã đưa 500 triệu đồng cho bà Nguyễn Thu Trà, thư ký phiên tòa sơ thẩm, để xin được hưởng án treo. Tuy nhiên, bà Trà phủ nhận lời khai trên.

Trong phần tranh luận, các luật sư và bị cáo chỉ đề nghị HĐXX giảm nhẹ hình phạt so với mức án đại diện Viện kiểm sát đề nghị nên đại diện Viện kiểm sát không đối đáp

Trong phần nói lời sau cùng, các bị cáo đều xin được hưởng khoan hồng.\Cuối giờ chiều cùng ngày, HĐXX nghỉ nghị án và dự kiến sẽ tuyên án vào 15h ngày mai (29/9).

Hồng Nguyên