VKSND khu vực 13, tỉnh Gia Lai kiến nghị siết chặt và phòng ngừa tội "Gây rối trật tự công cộng"

Ngày 24/3, VKSND khu vực 13, tỉnh Gia Lai vừa ban hành kiến nghị gửi Chủ tịch UBND các phường An Khê và An Bình, tỉnh Gia Lai yêu cầu tăng cường các biện pháp phòng ngừa tội phạm và vi phạm pháp luật liên quan đến hành vi "Gây rối trật tự công cộng" trên địa bàn.

Theo VKSND khu vực 13, tỉnh Gia Lai, qua công tác thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp, đơn vị nhận định tình hình tội phạm và vi phạm pháp luật trên địa bàn vẫn tiềm ẩn nhiều diễn biến phức tạp, trong đó nổi lên là tội “Gây rối trật tự công cộng” với tính chất ngày càng manh động, liều lĩnh.

Tội phạm Gây rối trật tự công cộng, nhất là ở lứa tuổi vị thành niên có xu hướng gia tăng.

Theo thống kê, từ năm 2024 đến nay, các cơ quan tiến hành tố tụng đã phát hiện, xử lý 6 vụ với 95 bị can liên quan đến hành vi gây rối trật tự công cộng. Đáng chú ý, số vụ việc có xu hướng tăng dần qua các năm, cho thấy dấu hiệu diễn biến phức tạp và tiềm ẩn nguy cơ gia tăng trong thời gian tới.

Riêng trong năm 2026, đơn vị đã phát hiện 3 vụ, khởi tố 2 vụ với 41 bị can, còn 1 vụ đang tiếp tục xác minh, làm rõ. Các vụ việc chủ yếu xảy ra tại phường An Khê và An Bình, tập trung ở khu vực nội thị, nơi đông dân cư, gây ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống sinh hoạt của người dân.

Phương thức, thủ đoạn của các đối tượng ngày càng manh động, thể hiện qua việc tụ tập thành nhóm từ 10 đến 15 người, sử dụng xe mô tô di chuyển với tốc độ cao, mang theo hung khí nguy hiểm như dao, kiếm, gạch đá, la hét, truy đuổi, đánh nhau trên các tuyến đường. Không chỉ gây thương tích cho người khác, các đối tượng còn đập phá tài sản, làm náo loạn khu dân cư trong thời gian dài, gây tâm lý bất an trong xã hội.

Đáng lo ngại, cơ cấu đối tượng phạm tội chủ yếu là thanh thiếu niên, trong đó gần 46% là người từ 16 đến dưới 18 tuổi, thậm chí có 12 trường hợp từ 14 đến dưới 16 tuổi chưa đủ tuổi chịu trách nhiệm hình sự. Phần lớn các đối tượng không có nghề nghiệp ổn định, thiếu sự quản lý chặt chẽ, dễ bị lôi kéo, kích động dẫn đến vi phạm pháp luật.

Kiểm sát viên VKSND khu vực 13, tỉnh Gia Lai kiểm sát khám xét chỗ ở một đối tượng.

Phân tích nguyên nhân cho thấy, một bộ phận thanh thiếu niên còn hạn chế về nhận thức pháp luật, thiếu kỹ năng sống, dễ bị chi phối bởi tâm lý hiếu thắng, bồng bột. Khi phát sinh mâu thuẫn, các đối tượng có xu hướng giải quyết bằng bạo lực thay vì các phương thức hòa giải phù hợp.

Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật ở một số nơi chưa thực sự sâu rộng, chưa tạo được chuyển biến rõ nét trong nhận thức của người dân, đặc biệt là giới trẻ. Sự phối hợp giữa gia đình, nhà trường và chính quyền địa phương trong quản lý, giáo dục thanh thiếu niên còn thiếu đồng bộ, dẫn đến việc phát hiện, ngăn chặn hành vi vi phạm chưa kịp thời.

Hệ lụy của tội phạm Gây rối trật tự công cộng không chỉ dừng lại ở việc làm mất an ninh trật tự mà còn là nguyên nhân làm phát sinh nhiều loại tội phạm khác như: “Cố ý gây thương tích” (Điều 134 BLHS 2015), “Hủy hoại tài sản” (Điều 178 BLHS 2015), thậm chí tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông nghiêm trọng, ảnh hưởng tiêu cực đến trật tự, an toàn xã hội.

VKSND khu vực 13 ký kết quy chế phối hợp phòng, chống tội phạm và phổ biến pháp luật với TAND cùng cấp và các UBND xã trên địa bàn.

Trước thực trạng trên, VKSND khu vực 13 đã ban hành kiến nghị gửi Chủ tịch UBND phường An Khê và An Bình, yêu cầu triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm phòng ngừa, ngăn chặn hiệu quả loại tội phạm này.

Trong đó, nhấn mạnh việc nâng cao trách nhiệm của người đứng đầu trong công tác quản lý nhà nước về an ninh trật tự; phát huy hiệu quả phong trào toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc, đồng thời rà soát, phân loại các nhóm thanh thiếu niên có nguy cơ vi phạm để có biện pháp quản lý, giáo dục phù hợp.

Kiến nghị cũng yêu cầu tăng cường các chính sách an sinh xã hội, đặc biệt là đào tạo nghề, tạo việc làm cho thanh thiếu niên, góp phần hạn chế tình trạng nhàn rỗi – một trong những nguyên nhân dẫn đến vi phạm pháp luật.

Đối với lực lượng chức năng ở cơ sở, cần đẩy mạnh tuần tra, kiểm soát tại các tuyến đường, khu vực trọng điểm, nhất là vào ban đêm – thời điểm thường xảy ra các hành vi tụ tập, gây rối. Đồng thời, tổ chức các đợt cao điểm tấn công, trấn áp tội phạm vào các dịp lễ, sự kiện chính trị quan trọng.

Một trong những giải pháp mang tính lâu dài được nhấn mạnh là tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật trong trường học. Các trường THCS, THPT cần phối hợp với đoàn thể tổ chức các hoạt động như: phiên tòa giả định, tuyên truyền qua mạng xã hội, hoạt động ngoại khóa nhằm nâng cao nhận thức pháp luật và kỹ năng sống cho học sinh.

VKSND khu vực 13 phối hợp tổ chức phiên tòa giả định tuyên truyền pháp luật cho học sinh.

Song song đó, việc phát huy vai trò của quần chúng nhân dân trong phát hiện, tố giác tội phạm cũng được xác định là yếu tố quan trọng. Chính quyền địa phương cần xây dựng cơ chế khuyến khích, biểu dương kịp thời các cá nhân tích cực tham gia phòng, chống tội phạm, tạo sự lan tỏa trong cộng đồng.

VKSND khu vực 13 đề nghị UBND các phường liên quan khẩn trương chỉ đạo thực hiện các nội dung kiến nghị và thông báo kết quả bằng văn bản trong thời hạn 30 ngày, kể từ ngày nhận được kiến nghị, nhằm nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa tội phạm, giữ vững ổn định an ninh trật tự trên địa bàn.