Vụ án Mr Pips: Luật sư đưa ra luận cứ xin giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho các bị cáo

Trước đó, sáng 4/11, đại diện VKSND TP Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa đã công bố bản luận tội, phân tích hành vi phạm tội và đề nghị mức hình phạt đối với 188 bị cáo.

Hội đồng xét xử.

Sau phần luận tội của đại diện Viện kiểm sát, Hội đồng xét xử đã dành thời gian để các luật sư và bị cáo trình bày quan điểm bào chữa, đưa ra các luận cứ liên quan đến việc áp dụng tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cũng như căn cứ xác định hành vi phạm tội.

Luật sư đề nghị không áp dụng tình tiết tăng nặng “phạm tội 2 lần trở lên”

Bào chữa cho bị cáo Nguyễn Hòa Bình, luật sư Phạm Mai Hồng tập trung phân tích căn cứ pháp lý liên quan đến việc áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự đối với thân chủ.

Theo luật sư, bị cáo Nguyễn Hòa Bình bị truy tố về tội “Rửa tiền”, theo quy định tại điểm a khoản 3 Điều 324 Bộ luật Hình sự, với tình tiết định khung “Tiền, tài sản phạm tội trị giá 500.000.000 đồng trở lên”. Trong khi đó, tại khoản 2 Điều 324 Bộ luật Hình sự cũng quy định tình tiết định khung “Phạm tội 2 lần trở lên”.

Các Kiểm sát viên đại diện VKSND TP Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa.

Luật sư Phạm Mai Hồng cho rằng, căn cứ vào số tiền bị cáo buộc đã rửa, việc Viện kiểm sát truy tố Nguyễn Hòa Bình theo khoản 3 Điều 324 Bộ luật Hình sự, với khung hình phạt cao hơn, là phù hợp.

Tuy nhiên, luật sư không đồng tình với việc tiếp tục đề nghị áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “Phạm tội 2 lần trở lên” đối với bị cáo Bình. Luật sư Hồng viện dẫn khoản 2 Điều 52 Bộ luật Hình sự quy định: “Các tình tiết đã được Bộ luật này quy định là dấu hiệu định tội hoặc định khung hình phạt thì không được coi là tình tiết tăng nặng”.

Đồng thời, luật sư còn dẫn Điều 5 Nghị quyết số 04/2025/NQ-HĐTP, trong đó quy định: “Trường hợp tình tiết định khung đồng thời là tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự quy định tại khoản 1 Điều 52 của Bộ luật Hình sự mà không cùng một khoản định khung của điều luật thì áp dụng tình tiết định khung cao nhất và các tình tiết còn lại không coi là tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự”.

Luật sư Phạm Mai Hồng trình bày quan điểm bào tại phiên tòa.

Từ những căn cứ trên, luật sư Phạm Mai Hồng đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng nguyên tắc có lợi cho bị cáo, không áp dụng tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự “Phạm tội 2 lần trở lên” đối với Nguyễn Hòa Bình.

Tương tự, luật sư bào chữa cho một số bị cáo khác trong vụ án cũng đề nghị Hội đồng xét xử xem xét không áp dụng tình tiết tăng nặng này đối với thân chủ.

Trong đó, luật sư Nguyễn Đức Thịnh, bào chữa cho bị cáo Nguyễn Quang Độ, người quản lý văn phòng tại số 72 Trần Đăng Ninh thuộc hệ thống của Phó Đức Nam, đề nghị Hội đồng xét xử và đại diện Viện kiểm sát xem xét không áp dụng tình tiết “Phạm tội có tổ chức” là tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự.

Theo luật sư, đây đã là tình tiết định khung của tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”. Do đó, tình tiết định khung ở khoản có mức hình phạt thấp hơn không được tiếp tục sử dụng như một tình tiết tăng nặng độc lập.

Liên quan đến hành vi của Nguyễn Hòa Bình, tại phiên tòa, bị cáo khai rằng sau khi nhận được các công văn xác minh của Cơ quan điều tra và đơn thư khiếu nại liên quan đến các sàn Forex của Phó Đức Nam, bị cáo đã yêu cầu nhân viên rà soát, thống kê những ví điện tử có nguy cơ rủi ro.

Theo lời khai của bị cáo Bình, các ví này được yêu cầu thực hiện xác minh danh tính khách hàng (KYC), cung cấp giấy tờ đăng ký kinh doanh và bảo đảm thông tin tài khoản ngân hàng nhận tiền rút phải trùng khớp với thông tin đăng ký kinh doanh. Bên cạnh đó, bị cáo Bình còn yêu cầu thực hiện ký quỹ thông qua việc trích một tỉ lệ phần trăm trên số tiền khách hàng nạp vào ví Ngân Lượng.

Bị cáo Nguyễn Hòa Bình tại phiên xét xử.

Luật sư Phạm Mai Hồng cho rằng, những biện pháp trên nhằm bảo đảm khả năng hoàn trả tiền cho các bị hại, góp phần ngăn chặn và hạn chế thiệt hại do hành vi phạm tội gây ra.

Cũng theo luật sư, sau khi nhận thấy các sàn Forex của Phó Đức Nam liên tục bị khiếu nại, phản ánh có dấu hiệu lừa đảo, đến năm 2022, Nguyễn Hòa Bình đã chủ động ngừng cung cấp dịch vụ cho toàn bộ các sàn Forex này. Đến năm 2024, Phó Đức Nam mới bị Cơ quan điều tra khởi tố.

Liên quan đến việc khắc phục hậu quả, luật sư đề nghị các cơ quan tiến hành tố tụng tiếp tục xác minh, làm rõ liệu còn tiền của các bị hại tại những cổng thanh toán trung gian hay không, từ đó có biện pháp thu hồi, hoàn trả cho các bị hại trong trường hợp các bị cáo không khắc phục đầy đủ hậu quả của vụ án.

Viện kiểm sát xác định hành vi rửa tiền liên quan hơn 318,9 tỉ đồng

Trước đó, trong bản luận tội, đại diện Viện kiểm sát xác định, từ tháng 6/2020, các bị cáo Nguyễn Hòa Bình, Nguyễn Thị Nam và Trần Thị Thanh Tâm đã biết các sàn giao dịch GKFX, DK Trade, ASX, ACX, Sea Investing, HonorFX và ScopeMarket của Phó Đức Nam có hoạt động phạm tội, đang bị cơ quan Công an xác minh, điều tra.

Tuy nhiên, nhằm tiếp tục hưởng lợi từ việc thu phí giao dịch, Nguyễn Hòa Bình vẫn chỉ đạo Nguyễn Thị Nam và Trần Thị Thanh Tâm duy trì hoạt động chăm sóc khách hàng đối với các ví Ngân Lượng của những sàn giao dịch này.

Không chỉ vậy, theo luận tội, bị cáo Bình còn chỉ đạo Nam và Tâm trao đổi với Phó Đức Nam cùng nhân viên các sàn giao dịch để thống nhất cách thức làm giả dữ liệu, cung cấp thông tin và lịch sử giao dịch của các ví giả cho cơ quan Công an.

Mục đích của việc này, theo đại diện Viện kiểm sát, nhằm gây cản trở quá trình xác minh dòng tiền của các bị hại cũng như hoạt động của các ví Ngân Lượng liên quan.

Các bị cáo tại phiên xét xử.

Kết quả điều tra xác định, từ ngày 15/6/2020 đến hết ngày 23/9/2022, trong thời gian các sàn giao dịch bị cơ quan chức năng gửi công văn xác minh, có 232 bị hại chuyển tổng cộng hơn 318,9 tỉ đồng vào các tài khoản ví Ngân Lượng.

Viện kiểm sát xác định hành vi của Nguyễn Hòa Bình, Trần Thị Thanh Tâm và Nguyễn Thị Nam đã cấu thành tội “Rửa tiền”, theo quy định tại khoản 3 Điều 324 Bộ luật Hình sự.

Khi đánh giá các tình tiết giảm nhẹ, đại diện Viện kiểm sát ghi nhận cả ba bị cáo đều thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, có nhân thân chưa có tiền án, tiền sự và đã chủ động chấm dứt hành vi sai phạm vào cuối năm 2022.

Đối với Trần Thị Thanh Tâm và Nguyễn Thị Nam, Viện kiểm sát xác định hai bị cáo thực hiện hành vi theo sự chỉ đạo của Nguyễn Hòa Bình. Cả hai đều đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi; riêng bị cáo Tâm mắc bệnh ung thư tuyến giáp độ 2.

Đối với Nguyễn Hòa Bình, đại diện Viện kiểm sát ghi nhận bị cáo đã khắc phục toàn bộ số tiền thu lợi bất chính 5,7 tỉ đồng.

Từ những tình tiết trên, đại diện Viện kiểm sát cho rằng có căn cứ xem xét giảm nhẹ hình phạt, đồng thời không cần thiết phải cách ly Trần Thị Thanh Tâm và Nguyễn Thị Nam khỏi xã hội. Đồng thời đề nghị Hội đồng xét xử xử phạt bị cáo Nguyễn Hòa Bình từ 9-10 năm tù; Hai bị cáo Trần Thị Thanh Tâm và Nguyễn Thị Nam cùng bị đề nghị từ 30 đến 36 tháng tù nhưng cho hưởng án treo.