Tiếp tục điều tra hành vi của hơn 1.400 đối tượng trong giai đoạn 2

Ngày 4/11, TAND TP Hà Nội tiếp tục phiên tòa xét xử sơ thẩm Phó Đức Nam (Mr Pips), Lê Khắc Ngọ (Mr Hunter), Nguyễn Hòa Bình (Shark Bình) cùng 185 bị cáo khác trong vụ án “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, “Rửa tiền”, “Chứa chấp hoặc tiêu thụ tài sản do người khác phạm tội mà có” và “Trốn thuế”, xảy ra tại Hà Nội và nhiều tỉnh, thành phố trên cả nước.

leftcenterrightdel
 Hội đồng xét xử.

Tại phiên tòa, đại diện VKSND TP Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử đã công bố bản luận tội, phân tích vai trò, hành vi phạm tội của các bị cáo, đồng thời đề nghị HĐXX mức hình phạt tương ứng.

Đáng chú ý, theo đại diện Viện kiểm sát, do thời hạn tố tụng, một số nội dung liên quan đến vụ án chưa được làm rõ và sẽ tiếp tục được Cơ quan điều tra xác minh, giải quyết trong giai đoạn 2 của vụ án. Trong đó có hành vi của hơn 1.400 đối tượng khác thuộc hệ thống do Phó Đức Nam tổ chức, điều hành; hoạt động của các cổng thanh toán trung gian như Bigpay, Apotapay, Cpay, HTP...

Ngoài ra, Cơ quan điều tra sẽ tiếp tục làm rõ những hành vi có dấu hiệu rửa tiền của các đối tượng là người thân của Phó Đức Nam, Lê Khắc Ngọ và Ngô Thị Thêu. Đây là những người đứng tên nhiều tài sản có giá trị lớn nhưng chưa làm rõ được nguồn tiền hình thành tài sản. Theo đại diện Viện kiểm sát, những nội dung trên sẽ tiếp tục được cơ quan Công an điều tra, xác minh nhằm giải quyết triệt để vụ án.

Cũng trong phần luận tội, đại diện VKSND TP Hà Nội đã đưa ra nhiều kiến nghị đối với các bộ, ngành, chính quyền địa phương nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước, phòng ngừa các hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản, rửa tiền thông qua hoạt động giao dịch tài chính và các nền tảng trên không gian mạng.

leftcenterrightdel
 Đại diện VKSND TP Hà Nội công bố bản luận tội và đề nghị mức hình phạt đối với bị cáo.

Trước tiên, Viện kiểm sát kiến nghị Bộ Tài chính phối hợp với các bộ, ngành, địa phương đẩy mạnh công tác tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, nâng cao nhận thức của người dân khi tham gia mua bán, giao dịch, đầu tư, kinh doanh chứng khoán quốc tế, Forex trên các sàn giao dịch chưa được cấp phép.

Đối với lĩnh vực ngân hàng, Viện kiểm sát kiến nghị Ngân hàng Nhà nước Việt Nam yêu cầu các ngân hàng thương mại cổ phần tăng cường rà soát quá trình mở, sử dụng tài khoản ngân hàng của các công ty trách nhiệm hữu hạn. Đặc biệt, cần thường xuyên rà soát, kiểm tra việc chấp hành pháp luật về phòng, chống rửa tiền đối với các tổ chức được Ngân hàng Nhà nước cấp giấy phép hoạt động cung ứng dịch vụ trung gian thanh toán.

Liên quan đến công tác quản lý tài khoản ngân hàng và trung gian thanh toán, đại diện Viện kiểm sát đề nghị nâng cao quy trình xác thực khách hàng điện tử (eKYC) khi mở tài khoản ngân hàng trực tuyến; kịp thời phát hiện, ngăn chặn những tài khoản có dấu hiệu giao dịch bất thường như nhận tiền từ nhiều nguồn, giao dịch với tần suất lớn hoặc chuyển tiếp tiền nhanh qua nhiều tài khoản, có dấu hiệu phục vụ hoạt động rửa tiền hoặc đánh bạc.

leftcenterrightdel
 Quang cảnh phiên tòa ngày 4/11.

Bên cạnh đó, Viện kiểm sát kiến nghị các bộ, ngành, địa phương nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với các hoạt động trên không gian mạng; thực hiện có hiệu quả các quy định của Luật Giao dịch điện tử, Nghị định số 13/2023/NĐ-CP ngày 17/4/2023 của Chính phủ về bảo vệ dữ liệu cá nhân và Nghị định số 59/2022/NĐ-CP ngày 5/9/2022 của Chính phủ quy định về định danh và xác thực điện tử.

Đồng thời, tăng cường xác thực tài khoản ngân hàng, xác thực sinh trắc học khi thực hiện các giao dịch thanh toán trực tuyến trên Internet, hạn chế việc sử dụng tài khoản vào mục đích lừa đảo; đẩy mạnh sử dụng tài khoản định danh điện tử (VNeID) trong các giao dịch điện tử, góp phần phòng ngừa tội phạm.

Viện kiểm sát cũng đề nghị các cơ quan chức năng thực hiện tốt công tác tiếp nhận, giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm và kiến nghị khởi tố liên quan đến các vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Đáng chú ý, đại diện Viện kiểm sát kiến nghị các bộ, ngành liên quan nghiên cứu xây dựng cơ chế phối hợp nhanh, mang tính “khẩn cấp” để truy vết dòng tiền, tạm khóa, phong tỏa các tài khoản liên quan đến hoạt động phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

leftcenterrightdel
 Bị cáo Phó Đức Nam và Lê Khắc Ngọ tại phiên xét xử.

Đường dây lừa đảo có tổ chức, phân chia nhiều cấp quản lý

Đánh giá tính chất, mức độ hành vi phạm tội, đại diện Viện kiểm sát xác định đây là vụ án có tổ chức, các bị cáo có sự phân công, câu kết chặt chẽ trong quá trình thực hiện hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Theo bản luận tội, Phó Đức Nam cùng một số đồng phạm cốt cán đã xây dựng hệ thống nhân sự với nhiều tầng, cấp quản lý nhằm tổ chức thực hiện hành vi phạm tội. Cụ thể, các bị cáo xây dựng hệ thống khoảng 40 văn phòng tại Hà Nội, Đà Nẵng, Bình Dương, TP Hồ Chí Minh và Campuchia, sử dụng hơn 1.700 nhân viên.

Phó Đức Nam đã bàn bạc, thống nhất với Isik Uran trong việc tạo lập 36 trang web liên kết với các ứng dụng MT4, MT5, được sử dụng để giao dịch ngoại hối và chứng khoán quốc tế. Những trang web này có tên tiếng Anh tương tự các sàn giao dịch chứng khoán quốc tế. Tuy nhiên, theo Viện kiểm sát, bản chất các trang web đều được lập trình, điều chỉnh sẵn và không thực hiện giao dịch đối ứng với thị trường thế giới. Sau khi trừ các khoản chi phí hoạt động và phân chia cho những đối tượng liên quan, Phó Đức Nam là người được hưởng lợi số tiền lớn nhất.

Đại diện Viện kiểm sát xác định Phó Đức Nam giữ vai trò chủ mưu, cầm đầu, phải chịu trách nhiệm đối với toàn bộ hơn 900 vụ lừa đảo, với tổng số tài sản bị chiếm đoạt gần 1.560 tỉ đồng.

Sau Phó Đức Nam, bị cáo Lê Khắc Ngọ được xác định giữ vai trò cao thứ hai trong đường dây, là đồng phạm tích cực, cùng Nam giữ vai trò chủ mưu. Ngọ được Nam giao quản lý 20 văn phòng kinh doanh, tổ chức hoạt động dụ dỗ, lôi kéo bị hại tham gia đầu tư nhằm chiếm đoạt tài sản.

leftcenterrightdel
 Bị cáo Nguyễn Hòa Bình tại phiên tòa ngày 4/11.

Ở cấp quản lý vùng, hai bị cáo Đinh Thị Dung và Nguyễn Đức Tuyến được Nam và Ngọ giao phụ trách hoạt động kinh doanh của các văn phòng. Trong đó, Đinh Thị Dung được giao quản lý 7 văn phòng, còn Nguyễn Đức Tuyến phụ trách 2 văn phòng. Theo Viện kiểm sát, cả hai bị cáo đều giúp sức tích cực cho Phó Đức Nam thực hiện hành vi phạm tội, được hưởng tiền hoa hồng tương ứng với số tiền chiếm đoạt của các bị hại.

Cụ thể, Đinh Thị Dung được hưởng lợi hơn 16,5 tỉ đồng, còn Nguyễn Đức Tuyến được hưởng lợi hơn 23,6 tỉ đồng. Vì vậy, hai bị cáo phải chịu trách nhiệm hình sự tương ứng với hành vi phạm tội và số tiền chiếm đoạt.

Dưới các quản lý vùng là nhóm 19 bị cáo giữ vai trò quản lý văn phòng. Đại diện Viện kiểm sát xác định đây là những đồng phạm tích cực, chịu trách nhiệm về hoạt động kinh doanh tại các văn phòng được giao phụ trách. Các bị cáo có nhiệm vụ quản lý, điều hành, tổ chức hoạt động kinh doanh, đôn đốc nhân viên và thúc đẩy doanh số. Ngoài tiền lương, nhóm bị cáo này còn được nhận tiền thưởng tương ứng với số tiền chiếm đoạt của bị hại.

leftcenterrightdel
 Các bị cáo tại phiên xét xử.

Tiếp đó là nhóm 58 bị cáo giữ vai trò trưởng nhóm, trưởng phòng tại các văn phòng thuộc bộ phận kinh doanh.\Những bị cáo này được giao phụ trách các nhóm nhân viên kinh doanh, quản lý hoạt động trong phạm vi được phân công, đồng thời hướng dẫn, hỗ trợ nhân viên thực hiện nhiệm vụ. Theo quan điểm của Viện kiểm sát, các bị cáo ở từng cấp quản lý phải chịu trách nhiệm hình sự tương ứng với vai trò, hành vi phạm tội và hậu quả do mình gây ra.

Sau khi đại diện VKSND TP Hà Nội công bố bản luận tội và đề nghị mức hình phạt, phiên tòa tiếp tục phần tranh luận. Các bị cáo và luật sư bào chữa đã trình bày quan điểm, đưa ra những luận điểm, luận cứ nhằm làm rõ vai trò, tính chất, mức độ hành vi phạm tội và đề nghị xem xét giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho các bị cáo.

Hồng Nguyên - Vũ Phương