Cựu Hiệu trưởng mong được phán quyết anh minh
Cuối giờ chiều 11/9, phiên tòa xét xử phúc thẩm vụ án cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình (Hà Nội) Nguyễn Thị Bình thu tiền dạy thêm tại trường trong năm học 2013-2014 đã kết thúc phần tranh luận. Các bị cáo được nói lời sau cùng trước khi HĐXX bước vào nghị án.
    |
 |
| Quang cảnh phiên tòa phúc thẩm, sáng 11/9. |
Được nói lời sau cùng, cựu Hiệu trưởng Trường THCS Ba Đình Nguyễn Thị Bình cho biết bản thân “đã đi qua một con đường quá dài”. Trong hành trình đó, bị cáo nhận được sự giúp đỡ của nhiều cơ quan, tổ chức, luật sư và những người tin tưởng mình.
Bị cáo Bình cho rằng những tiếng nói đó cùng hướng tới công lý và lẽ phải, đồng thời mong HĐXX xem xét toàn diện vụ án để đưa ra phán quyết khách quan.
Nhắc đến quá trình công tác trong ngành giáo dục, bị cáo Bình cho biết, ngoài công việc giáo viên, hiệu trưởng, mình từng làm Hội thẩm nhân dân của TAND quận Ba Đình; cộng tác viên thanh tra của Phòng Giáo dục và Đào tạo quận, tham gia đoàn đánh giá chất lượng các nhà trường của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội; viết sách và tham gia các chuyên đề giáo dục.
Theo bị cáo Bình, những năm tháng công tác trong ngành giáo dục là niềm hạnh phúc lớn trong cuộc đời làm nghề. Bị cáo mong muốn sau phiên tòa được nhìn nhận lại để có thể tiếp tục cống hiến phần còn lại của cuộc đời.
Khép lại lời nói sau cùng, bị cáo Nguyễn Thị Bình cảm ơn HĐXX, đại diện Viện kiểm sát, các luật sư và những người có mặt tại phiên tòa, đồng thời bày tỏ mong muốn nhận được “một phán quyết anh minh, thượng tôn pháp luật”.
Cũng được nói lời sau cùng, bị cáo Phạm Thị Minh Nguyệt, cựu kế toán Trường THCS Ba Đình, nhắc đến Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND của UBND TP Hà Nội, văn bản liên quan đến việc xác định mức thu tiền dạy thêm trong vụ án.
Theo bị cáo Nguyệt, trước đây, khi quyết định này còn hiệu lực, bị cáo đã nhận khuyết điểm. Bị cáo cho rằng hiện nay Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND đã bị hủy bỏ vì trái pháp luật và đề nghị HĐXX phúc thẩm xem xét, xác định mình không vi phạm pháp luật.
Sau khi các bị cáo nói lời sau cùng, HĐXX tuyên bố phiên tòa sẽ tiếp tục vào 8h30 ngày 14/9.
Viện kiểm sát đề nghị hủy án sơ thẩm để điều tra lại
Trước đó, trong phần luận tội và nêu quan điểm giải quyết vụ án, đại diện VKSND TP Hà Nội cho rằng tại thời điểm xét xử ngày 27/3/2026, cấp sơ thẩm căn cứ Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND ngày 25/6/2013 của UBND TP Hà Nội vẫn đang có hiệu lực, quy định mức thu tối đa theo sĩ số lớp học thêm để xác định số tiền nhà trường thu vượt quá là 1.093.976.000 đồng. Theo đại diện Viện kiểm sát, đây là hành vi thu sai quy định, trực tiếp dẫn đến hậu quả thiệt hại cho phụ huynh học sinh.
    |
 |
| Đại diện VKSND TP Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa. |
Về việc quản lý, sử dụng số tiền thu từ dạy thêm, học thêm, đại diện Viện kiểm sát cho rằng cấp sơ thẩm chưa xem xét đầy đủ khi chỉ xác định số tiền bị cáo Nguyễn Thị Bình và các cá nhân được hưởng từ khoản tiền thu vượt quá là sai phạm, mà chưa xem xét cụ thể việc chi đối với 30% số tiền thu được từ dạy thêm, học thêm có sai phạm hay không, nếu có thì mức độ như thế nào.
Hồ sơ vụ án thể hiện, từ tháng 12/2013 đến tháng 5/2014, tổng số tiền 30% được trích từ nguồn thu dạy thêm, học thêm là hơn 642 triệu đồng. Trong đó, tiền chi cho công tác quản lý là 349 triệu đồng, tương đương 54,33%, vượt quá 4,33% theo quy định.
Bị cáo Nguyễn Thị Bình, với tư cách hiệu trưởng, được hưởng hơn 132 triệu đồng, chiếm gần 38% số tiền chi cho công tác quản lý. Một số người khác như phó hiệu trưởng, kế toán, thủ quỹ cũng được hưởng với tỷ lệ cao, trong khi tổng số tiền 24 giáo viên chủ nhiệm được nhận là 26,4 triệu đồng, tương đương 7,56%. Đại diện Viện kiểm sát cho rằng bị cáo Bình có dấu hiệu tư lợi cá nhân.
Mặt khác, theo điểm e khoản 1 Điều 12 Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND, mức chi và tỷ lệ phân bổ chi phải được Hội đồng giáo dục nhà trường thông qua và được quy định cụ thể trong quy chế chi tiêu nội bộ hằng năm của đơn vị. Tuy nhiên, Trường THCS Ba Đình đã không thực hiện.
Hồ sơ vụ án cũng thể hiện việc Trường THCS Ba Đình thu tiền học thêm của khối 6 nhưng nội dung này chưa được cấp sơ thẩm điều tra, làm rõ.
Cần làm rõ tính hợp pháp của Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND
Đại diện Viện kiểm sát tiếp tục phân tích, tại thời điểm xét xử ngày 27/3/2026, cấp sơ thẩm căn cứ Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND vẫn đang có hiệu lực, quy định mức thu tối đa theo sĩ số lớp học thêm để xác định số tiền nhà trường thu vượt quá là hơn 1 tỉ đồng.
    |
 |
| Bị cáo Nguyễn Thị Bình (áo trắng) và bị cáo Phạm Thị Minh Nguyệt tại phiên tòa phúc thẩm, ngày 10/9. |
Tuy nhiên, ngày 4/5/2026, Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật (Bộ Tư pháp) ban hành Kết luận số 01, trong đó xác định Quyết định số 22 và Hướng dẫn 5898 giới hạn mức thỏa thuận giữa phụ huynh học sinh và nhà trường là chưa phù hợp với Thông tư số 17.
Tại phiên tòa ngày 10/9, đại diện Cục Kiểm tra văn bản và Tổ chức thi hành pháp luật cho rằng Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND của UBND TP Hà Nội là trái pháp luật. Trong khi đó, đại diện theo ủy quyền của UBND TP Hà Nội và Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cho biết sẽ trả lời bằng văn bản sau.
Do đó, đại diện Viện kiểm sát cho rằng cần xin ý kiến bằng văn bản của cơ quan ban hành văn bản, cơ quan kiểm tra văn bản và cơ quan quản lý nhà nước về tính hợp pháp của Quyết định số 22/2013/QĐ-UBND của UBND TP Hà Nội tại thời điểm năm học 2013-2014.
Ngoài ra, đại diện Viện kiểm sát cho rằng các giáo viên tại Trường THCS Ba Đình là những người trực tiếp thu tiền, được hưởng lợi từ tiền dạy thêm, học thêm và là người phải chịu trách nhiệm trong việc lập danh sách học sinh nộp tiền học thêm. Các thành viên Ban giám hiệu nhà trường như bà Hoàng Hạnh Tường Vân, ông Hoàng Mạnh Hà... cũng cần được tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.
Theo đại diện Viện kiểm sát, cấp sơ thẩm chưa xem xét đầy đủ vai trò của những người liên quan nêu trên là thiếu sót.
Mặt khác, khoản 1 Điều 5 Thông tư số 17 quy định học sinh có nguyện vọng học thêm phải viết đơn xin học thêm gửi nhà trường; cha mẹ học sinh hoặc người giám hộ có con em xin học thêm trực tiếp ký, ghi cam kết với nhà trường về dạy thêm, học thêm vào đơn xin học thêm và chịu trách nhiệm thực hiện cam kết.
Tuy nhiên, Cơ quan điều tra chưa thu giữ được các đơn xin học thêm, chưa lấy lời khai của học sinh và phụ huynh học sinh. Do đó, theo đại diện Viện kiểm sát, những nội dung này cần tiếp tục được điều tra, làm rõ.
Từ những phân tích, nhận định trên, đại diện VKSND TP Hà Nội khẳng định hành vi của các bị cáo Nguyễn Thị Bình và Phạm Thị Minh Nguyệt có dấu hiệu của tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”, quy định tại Điều 356 Bộ luật Hình sự.
Tuy nhiên, xét thấy cần tiếp tục điều tra, làm rõ để bảo đảm việc xử lý, giải quyết vụ án đúng pháp luật, đại diện VKSND TP Hà Nội đề nghị HĐXX phúc thẩm TAND TP Hà Nội hủy bản án sơ thẩm để điều tra lại vụ án.