Bản lĩnh Kiểm sát viên tại phiên tòa xét xử 29 bị cáo trong vụ sản xuất, buôn bán sữa giả

Hội đồng xét xử do Thẩm phán Nguyễn Thanh Nhã được phân công làm Chủ tọa phiên tòa.

Làm rõ chuỗi hành vi phạm tội có tính hệ thống

Từ ngày 23 đến 28/9/2026, TAND TP Hà Nội mở phiên tòa xét xử sơ thẩm 29 bị cáo trong vụ án xảy ra tại Công ty cổ phần Dược quốc tế Rance Pharma (Công ty Rance Pharma), Công ty cổ phần Dược dinh dưỡng Hacofood Group (Công ty Hacofood) và các công ty, đơn vị liên quan về các tội: “Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm”, “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”, “Đưa hối lộ”, “Môi giới hối lộ”, “Nhận hối lộ” và “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

Trong phần luận tội các bị cáo, đại diện VKSND TP Hà Nội khẳng định Cáo trạng của VKSND tối cao truy tố 29 bị cáo là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

Theo đại diện Viện kiểm sát, hành vi phạm tội của các bị cáo thuộc trường hợp đặc biệt nghiêm trọng, rất nghiêm trọng. Quá trình xem xét nguyên nhân, điều kiện phạm tội cho thấy còn có những sơ hở, thiếu sót trong công tác quản lý Nhà nước về an toàn thực phẩm. Tại một số địa phương, có cán bộ suy thoái về đạo đức, vì động cơ vụ lợi đã tiếp xúc, móc nối với doanh nghiệp, tạo điều kiện để doanh nghiệp thực hiện hành vi vi phạm.

Các Kiểm sát viên đại diện VKSND TP Hà Nội thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa.

Trên cơ sở đó, đại diện Viện kiểm sát đề nghị áp dụng nguyên tắc xử lý quy định tại Điều 3 Bộ luật Hình sự, trong đó nghiêm trị các bị cáo chủ mưu, cầm đầu, đứng đầu doanh nghiệp, giữ vai trò chính, chỉ đạo, điều hành hoạt động phạm tội; đồng thời xử lý nghiêm những người có chức vụ, quyền hạn trong cơ quan quản lý Nhà nước nhưng lợi dụng vị trí công tác để thực hiện hành vi phạm tội.

Đối với các bị cáo còn lại, Viện kiểm sát đề nghị phân hóa trách nhiệm hình sự căn cứ vào vị trí, vai trò, tính chất, mức độ hành vi; xem xét trường hợp làm công hưởng lương, không được hưởng lợi, thực hiện theo chỉ đạo của chủ doanh nghiệp, không có quyền quyết định, cùng hậu quả do hành vi phạm tội gây ra và các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự.

Trong vụ án này, bị cáo Vũ Mạnh Cường (SN 1979), cổ đông Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood, Giám đốc Công ty Dược quốc tế, cùng bị cáo Hoàng Mạnh Hà (SN 1979), cổ đông hai công ty, cùng bị truy tố về 3 tội danh: “Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm”, “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng” và “Đưa hối lộ”.

Kiểm sát viên Nguyễn Đình Thắng, Vụ 3 VKSND tối cao (biệt phái) công bố bản cáo trạng truy tố 29 bị cáo.

Bị cáo Đặng Trung Kiên (SN 1988), Phó Giám đốc Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood, bị truy tố về tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả là lương thực, thực phẩm, phụ gia thực phẩm” và “Vi phạm quy định về kế toán gây hậu quả nghiêm trọng”. Các bị cáo khác bị truy tố về những tội danh liên quan đến hành vi nhận hối lộ, đưa hối lộ, môi giới hối lộ, lừa đảo chiếm đoạt tài sản, sản xuất, buôn bán hàng giả và vi phạm quy định về kế toán.

Phân hóa vai trò, trách nhiệm của các bị cáo chủ chốt

Đối với Vũ Mạnh Cường, đại diện Viện kiểm sát xác định, nhằm mục đích tăng lợi nhuận, bị cáo đã chỉ đạo tổ chức, thực hiện chuỗi hành vi vi phạm có tính hệ thống, xuyên suốt từ khâu sản xuất, hạch toán tài chính đến đưa hối lộ cho người có thẩm quyền.

Theo luận tội, với vai trò cổ đông chính, chủ mưu, trực tiếp chỉ đạo thành lập và điều hành Công ty Rance Pharma, Công ty Hacofood cùng 7 công ty thương mại liên quan, Cường tổ chức sản xuất, kinh doanh thực phẩm bổ sung, dinh dưỡng giả bằng cách chỉ đạo cắt giảm, thay đổi thành phần, hàm lượng nguyên liệu so với hồ sơ công bố, sau đó đưa sản phẩm ra thị trường.

Kiểm sát viên Đào Hoàng Vân, Phó trưởng Phòng 3, VKSND TP Hà Nội công bố bản luận tội các bị cáo.

Qua đó, Cường cùng đồng phạm đã sản xuất, tiêu thụ 426 lô sản phẩm sữa giả, có giá trị hơn 54,3 tỉ đồng, thu lợi bất chính hơn 39,5 tỉ đồng. Riêng Cường được chia lợi nhuận hơn 19,1 tỉ đồng.

Đồng thời, Cường còn chỉ đạo bộ phận kế toán, thủ quỹ và nhân viên bán hàng tại các công ty lập, sử dụng hai hệ thống sổ sách kế toán trên phần mềm MISA để theo dõi doanh thu.

Theo đó, các công ty chỉ kê khai, nộp thuế đối với một phần doanh thu có hóa đơn, chứng từ; che giấu phần doanh thu bán hàng thực tế không xuất hóa đơn để không kê khai, nộp thuế. Hành vi này gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 100,5 tỉ đồng.

Đối với hành vi đưa hối lộ, đại diện Viện kiểm sát xác định Cường cùng Hoàng Mạnh Hà chỉ đạo Phạm Thị Hương (SN 1988, nhân viên Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood) đưa hơn 2,7 tỉ đồng cho lãnh đạo, cán bộ Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh Hòa Bình (cũ) và TP Hà Nội, nhằm tạo điều kiện trong quá trình thẩm định, xét duyệt tổng số 389 hồ sơ đăng ký bản công bố sản phẩm, tự công bố sản phẩm và xác nhận nội dung quảng cáo sản phẩm.

Kiểm sát viên Nguyễn Đình Thắng, Vụ 3 VKSND tối cao (biệt phái) đối đáp lại quan điểm bào chữa của các luật sư và bị cáo tại phiên tòa.

Khi Cục Cảnh sát môi trường, Bộ Công an kiểm tra nhà máy và kho hàng của Công ty Rance Pharma, Công ty Hacofood, Cường và Hà tiếp tục sử dụng 150.000 USD, tương đương hơn 3,78 tỉ đồng, thông qua trung gian để đưa hối lộ. Mục đích là kết nối với người có chức vụ, quyền hạn, nhờ can thiệp, giúp đỡ để không bị xử lý hình sự và sớm được giải phóng hàng hóa bị tạm giữ.

Đánh giá hành vi của Cường, đại diện Viện kiểm sát xác định bị cáo đã xâm phạm chế độ quản lý chất lượng thực phẩm, quyền và lợi ích hợp pháp của người tiêu dùng. Việc tổ chức, chủ trương đưa hối lộ còn xâm phạm hoạt động đúng đắn của cơ quan, tổ chức, ảnh hưởng đến sự công bằng, minh bạch trong hoạt động công vụ, làm suy giảm hiệu lực quản lý Nhà nước.

Từ những căn cứ trên, Viện kiểm sát xác định Vũ Mạnh Cường giữ vai trò chủ mưu, chỉ đạo, điều hành toàn bộ hoạt động của doanh nghiệp, dẫn đến nhiều cá nhân thực hiện hành vi sai phạm bị xử lý hình sự. Vì vậy, bị cáo phải chịu trách nhiệm hình sự cao nhất trong vụ án về cả 3 tội danh bị truy tố.

Kiểm sát viên Đào Hoàng Vân, Phó trưởng Phòng 3, VKSND TP Hà Nội công bố bản luận tội các bị cáo.

Đối với Hoàng Mạnh Hà, đại diện Viện kiểm sát làm rõ việc bị cáo cùng Cường chỉ đạo sản xất cắt giảm, thay đổi thành phần, hàm lượng nguyên liệu so với nội dung công bố. Hà cùng Cường và đồng phạm sản xuất, tiêu thụ 426 lô sản phẩm sữa giả, trị giá hơn 54,3 tỉ đồng, thu lợi bất chính hơn 11 tỉ đồng.

Bên cạnh đó, Hà cùng Cường chỉ đạo, điều hành nhân viên kế toán, thủ quỹ lập, sử dụng hai hệ thống sổ sách kế toán trên phần mềm MISA tại Công ty Rance Pharma, Công ty Hacofood và Công ty Long Khang nhằm che giấu một phần doanh thu bán hàng thực tế, chỉ kê khai, nộp thuế đối với phần doanh thu có hóa đơn. Hành vi này gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 38,6 tỉ đồng.

Đối với hành vi đưa hối lộ, Hà đã trao đổi, thống nhất với Cường chỉ đạo Phạm Thị Hương đưa tiền cho các bị cáo Bùi Thị Trang, Bùi Đinh Thị Dinh và những người liên quan ở TP Hà Nội nhằm tạo điều kiện xét duyệt 389 hồ sơ. Khi hành vi sản xuất hàng giả bị phát hiện, Hà tiếp tục bàn bạc với Cường đưa 150.000 USD thông qua các trung gian để tìm kiếm, kết nối với người có chức vụ, quyền hạn, nhằm không bị xử lý hình sự.

Trên cơ sở phân tích vai trò của từng bị cáo, Viện kiểm sát xác định Hoàng Mạnh Hà là đồng phạm, thực hành, giúp sức tích cực cho Vũ Mạnh Cường, có vai trò sau Cường và cao hơn các bị cáo khác trong vụ án.

Quang cảnh phiên tòa.

Đối chất chứng cứ, làm rõ hành vi nhận hối lộ

Đối với nhóm bị cáo thuộc Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh Hòa Bình (cũ), đại diện Viện kiểm sát tập trung làm rõ hành vi nhận tiền để tạo điều kiện cho doanh nghiệp trong quá trình tiếp nhận, thẩm định, phê duyệt hồ sơ công bố sản phẩm và xác nhận nội dung quảng cáo.

Theo Viện kiểm sát, bị cáo Bùi Đinh Thị Dinh (SN 1969), nguyên Chi cục trưởng Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh Hòa Bình (cũ), đã gặp gỡ, trao đổi và đồng ý cho Vũ Mạnh Cường, Hoàng Mạnh Hà nộp hồ sơ; đồng thời chỉ đạo cấp dưới giúp đỡ, tạo điều kiện trong quá trình tiếp nhận, thẩm định, phê duyệt hồ sơ đăng ký công bố, tự công bố và xác nhận nội dung quảng cáo đối với các sản phẩm sữa của hai công ty trên. Dinh cũng đồng ý chủ trương nhận tiền chi phí ngoài quy định của doanh nghiệp.

Bị cáo Bùi Thị Trang (SN 1990), nguyên chuyên viên Chi cục, nhận từ Phạm Thị Hương tổng số tiền hơn 2,4 tỉ đồng, sau đó chuyển cho Dinh hơn 2,1 tỉ đồng và hưởng lợi 302 triệu đồng.

Đại diện Viện kiểm sát xác định hành vi của Dinh và Trang phạm tội “Nhận hối lộ”, quy định tại điểm a khoản 4 Điều 354 Bộ luật Hình sự. Trong đó, Dinh là người chỉ đạo, Trang là người thực hành.

Đại diện Viện kiểm sát nêu rõ: Quá trình điều tra, truy tố, bị cáo Dinh khai báo quanh co, không thừa nhận hành vi phạm tội liên quan đến số tiền mặt do Trang đưa. Tuy nhiên, tại phiên tòa, bị cáo đã khai nhận hành vi phạm tội. Lời khai nhận tội của Dinh phù hợp với lời khai của Trang, Phạm Thị Hương và các tài liệu khác có trong hồ sơ vụ án.

Quang cảnh đại diện Viện kiểm sát luận tội các bị cáo tại phiên tòa.

Làm rõ đường đi của 150.000 USD

Tiếp đến, đại diện Viện kiểm sát phân tích việc đưa, nhận 150.000 USD thông qua các bị cáo Phạm Gia Khải, Nguyễn Văn Quân, Nguyễn Văn Hòa và Bùi Quốc Hưng, nhằm tìm cách tác động đến người có chức vụ, quyền hạn để Công ty Rance Pharma, Công ty Hacofood không bị xử lý hình sự sau khi bị kiểm tra, thu giữ sản phẩm.

Theo Viện kiểm sát, sau khi nhận thông tin các công ty của Hà và Cường bị Cục Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (C05), Bộ Công an kiểm tra, thu giữ sản phẩm, Phạm Gia Khải đã liên hệ, trao đổi với Nguyễn Văn Quân để nhờ tìm người kết nối, đưa tiền nhằm giúp hai công ty không bị xử lý hình sự.

Khải trực tiếp sắp xếp việc giao nhận 150.000 USD, tương đương khoảng 3,78 tỉ đồng, giữa Hà và Quân. Sau khi nhận tiền, Quân liên hệ, gặp Nguyễn Văn Hòa và Bùi Quốc Hưng, nguyên Phó Trưởng phòng Cảnh sát hình sự Công an tỉnh Vĩnh Phúc (cũ).

Quân trực tiếp đưa 200 triệu đồng cho Hòa để Hòa mua quà cho Hưng; đồng thời đưa 140.000 USD cho Hưng nhằm mục đích để Hưng tác động đến người có thẩm quyền, giúp các công ty của Hà và Cường không bị xử lý hình sự.

Bị cáo Hoàng Mạnh Hà (trái) và bị cáo Vũ Mạnh Cường tại phiên xét xử.

Đối với Nguyễn Văn Hòa, khi được Quân nhờ giúp đỡ cho hai công ty, Hòa đã liên hệ, trao đổi với Hưng, nhận 200 triệu đồng từ Quân, trong đó đưa 100 triệu đồng cho Hưng. Hòa cũng sắp xếp thời gian, địa điểm tại nhà riêng ở khu đô thị Đồng Sơn để Quân gặp Hưng. Tại đây, Quân đưa 140.000 USD cho Hưng để nhờ tìm người có thẩm quyền giúp đỡ.

Từ những hành vi trên, Viện kiểm sát xác định Phạm Gia Khải, Nguyễn Văn Quân và Nguyễn Văn Hòa phạm tội “Môi giới hối lộ”, quy định tại khoản 4 Điều 365 Bộ luật Hình sự.

Đối với Bùi Quốc Hưng, đại diện Viện kiểm sát cho rằng, bị cáo biết rõ việc nhận tiền để tác động đến người có thẩm quyền là trái pháp luật, nhưng vẫn nhận lời giúp đỡ khi được Hòa và Quân đề nghị. Theo tài liệu điều tra, Hưng nhiều lần gặp Quân, Hòa để trao đổi công việc; nhận 100 triệu đồng từ Hòa và 140.000 USD từ Quân. Hưng cùng Hòa đến gặp người có thẩm quyền tại C05, Bộ Công an để hỏi thông tin và nhờ giúp đỡ.

Tại phiên tòa, Hưng chỉ khai nhận đã nhận 100 triệu đồng từ Hòa, không nhận 140.000 USD do Quân đưa. Trước lời khai này, đại diện Viện kiểm sát phân tích các tài liệu, chứng cứ và lời khai liên quan để làm rõ hành vi của bị cáo.

Cụ thể, Quân khai đã đưa 140.000 USD cho Hưng ngày 23/1/2025 tại nhà Hòa ở khu đô thị Đồng Sơn. Theo lời khai của Quân, anh Nguyễn Thanh Bình, lái xe của Quân, là người xách túi tiền chứa 140.000 USD từ ô tô lên đưa cho Quân. Thời điểm này, Hưng và Hòa đang ngồi cùng Quân.

Quang cảnh Hội đồng xét xử tuyên án đối với các bị cáo.

Hòa khai tại thời điểm đó có nhìn thấy anh Bình xách túi tiền lên đưa cho Quân và nghĩ bên trong có tiền. Ngoài ra, Hòa còn được Hưng gọi điện thông báo đã gặp, nhờ người có thẩm quyền giúp đỡ cho hai công ty sữa.

Từ lời khai của Quân, Hòa cùng các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ và diễn biến tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát khẳng định có đủ căn cứ xác định ngoài 100 triệu đồng nhận từ Hòa, Hưng còn nhận 140.000 USD từ Quân để lo giúp việc cho Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood.

Đại diện Viện kiểm sát cũng làm rõ, Hưng không có thẩm quyền giải quyết, không được người có thẩm quyền giao nhiệm vụ. Sau khi nhận tiền, bị cáo không đưa cho bất kỳ người nào và cũng không trả lại cho Quân. Vì vậy, Viện kiểm sát xác định hành vi của Hưng phạm tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”, quy định tại điểm a khoản 4 Điều 174 Bộ luật Hình sự.

Mức án tương xứng với hành vi phạm tội

Trên cơ sở hồ sơ vụ án, lời khai của các bị cáo, kết quả xét hỏi, tranh tụng tại phiên tòa và các tình tiết liên quan, đại diện VKSND TP Hà Nội đề nghị HĐXX áp dụng mức hình phạt tương xứng với hành vi phạm tội của từng bị cáo, bảo đảm nghiêm minh nhưng có sự phân hóa phù hợp, đồng thời xem xét chính sách khoan hồng của pháp luật.

Các bị cáo đứng nghe HĐXX tuyên án.

Sau khi xem xét toàn diện nội dung vụ án, HĐXX đã quyết định tuyên phạt Vũ Mạnh Cường và Hoàng Mạnh Hà, tổng hợp hình phạt của 3 tội danh bị truy tố, mỗi bị cáo phải chịu mức án 30 năm tù; Đặng Trung Kiên 21 năm tù cho 2 tội danh bị truy tố.

Đối với hai bị cáo phạm tội “Nhận hối lộ”, Bùi Đinh Thị Dinh bị tuyên phạt 12 năm tù, Bùi Thị Trang 4 năm tù. Bị cáo Phạm Thị Hương, nhân viên Công ty Rance Pharma và Công ty Hacofood, bị tuyên phạt 6 năm tù về tội “Đưa hối lộ”.

Ba bị cáo phạm tội “Môi giới hối lộ” gồm: Phạm Gia Khải bị xử phạt 42 tháng tù, Nguyễn Văn Quân 5 năm tù và Nguyễn Văn Hòa 3 năm tù. Bị cáo Bùi Quốc Hưng bị xử phạt 12 năm tù về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

Các bị cáo còn lại là quản lý nhà máy, người phụ trách sản xuất, giám đốc, phó giám đốc các công ty thương mại và nhân viên công ty sữa bị tuyên phạt các mức án từ 30 tháng tù đến 14 năm tù theo tội danh bị truy tố, xét xử.