leftcenterrightdel
 Hình ảnh container lúa mì bị giữ được kiểm tra trước khi bàn giao lại cho doanh nghiệp ngày 27/8. Ảnh: DNCC

Theo đơn khởi kiện gửi TAND khu vực 4, TP Hải Phòng, Công ty TNHH XNK và Dịch vụ Phúc Thành (sau đây gọi là Công ty Phúc Thành) cho rằng, việc lô hàng hơn 883 tấn lúa mì nhập khẩu từ Kazakhstan bị kéo dài thời gian thông quan đã gây thiệt hại nghiêm trọng đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Trước đó, như Báo Bảo vệ pháp luật đã thông tin, trong quá trình làm thủ tục nhập khẩu lô hàng lúa mì qua Hải quan cửa khẩu cảng Hải Phòng khu vực II, doanh nghiệp có sai sót khi khai báo mục đích sử dụng hàng hóa từ nguyên liệu sản xuất thức ăn chăn nuôi thành thực phẩm dùng cho người. Sau khi phát hiện sai sót, doanh nghiệp đã chủ động khai bổ sung, điều chỉnh hồ sơ và thực hiện đầy đủ các thủ tục theo quy định.

Ngày 18/7/2025, Hải quan cửa khẩu cảng Hải Phòng khu vực II ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với doanh nghiệp số tiền 40 triệu đồng. Đến ngày 22/7/2025, doanh nghiệp đã hoàn thành nghĩa vụ nộp phạt.

Tuy nhiên, theo phản ánh của Công ty Phúc Thành, sau khi chấp hành quyết định xử phạt, lô hàng vẫn tiếp tục bị giữ lại để xác minh. Ngày 23/7/2025, Đội Kiểm soát Hải quan thuộc Chi cục Hải quan khu vực III có văn bản đề nghị xem xét vụ việc theo hướng có dấu hiệu vi phạm pháp luật hình sự và kiến nghị tạm đình chỉ quyết định xử phạt hành chính để tiếp tục xác minh.

Doanh nghiệp cho rằng trong hơn một tháng tiếp theo, quá trình kiểm tra không phát hiện dấu hiệu vi phạm hình sự nhưng lô hàng vẫn chưa được giải phóng. Chỉ đến ngày 27/8/2025, sau khi Cục Hải quan có văn bản hướng dẫn xử lý, lô hàng mới được hoàn tất thủ tục thông quan và bàn giao lại cho doanh nghiệp.

leftcenterrightdel
 Theo phản ánh của doanh nghiệp, rất may lô lúa mì chỉ bị ít bọ, mọt sau 1 tháng bị giữ tại kho cảng. Ảnh: DNCC

Theo Công ty Phúc Thành, việc chậm thông quan khiến doanh nghiệp phát sinh hơn 2,24 tỉ đồng chi phí lưu kho, lưu bãi, lưu container. Bên cạnh đó, doanh nghiệp còn phải chịu hơn 1,1 tỉ đồng tiền phạt và bồi thường hợp đồng do không thể giao hàng đúng tiến độ cho các đối tác. Tổng thiệt hại mà doanh nghiệp yêu cầu bồi thường là hơn 3,34 tỉ đồng.

Liên quan đến vụ việc, trong văn bản gửi Tòa án, ông Đặng Công Thành, Phó Chi cục trưởng Chi cục Hải quan khu vực III cho rằng, quá trình xử lý hồ sơ, kiểm tra và xác minh lô hàng được thực hiện đúng quy định pháp luật, đồng thời đề nghị bác toàn bộ yêu cầu khởi kiện của doanh nghiệp.

Dưới góc độ pháp lý, luật sư Nguyễn Anh Tuấn, Giám đốc Công ty Luật Đại Nam, Đoàn Luật sư TP Hà Nội, cho rằng điểm mấu chốt của vụ việc không còn nằm ở hành vi khai báo sai ban đầu của doanh nghiệp, bởi sai phạm này đã được xử lý bằng quyết định xử phạt vi phạm hành chính và doanh nghiệp đã hoàn thành nghĩa vụ nộp phạt.

Theo luật sư, khoản 3 Điều 37 Luật Hải quan năm 2014 quy địn,  trường hợp người vi phạm đã chấp hành quyết định xử phạt bằng hình thức phạt tiền và hàng hóa thuộc diện được phép nhập khẩu thì được tiếp tục thông quan theo quy định. Nếu cơ quan Hải quan vẫn có nghi vấn liên quan đến việc sử dụng hàng hóa thì việc kiểm tra nên được thực hiện theo cơ chế kiểm tra sau thông quan (hậu kiểm), thay vì tiếp tục giữ hàng trong giai đoạn giải quyết thủ tục ban đầu.

Hiện vụ án đang được TAND khu vực 4 TP Hải Phòng thụ lý, giải quyết theo quy định của pháp luật.

PV