VKSND TP Hồ Chí Minh tháo gỡ vướng mắc trong thực hiện Nghị quyết 205

Đồng chí Huỳnh Thị Ngọc Hoa, Phó Viện trưởng VKSND TP Hồ Chí Minh, phát biểu kết luận tại buổi làm việc.

Vừa qua, VKSND TP Hồ Chí Minh tổ chức buổi làm việc với một số VKSND khu vực nhằm trao đổi, hướng dẫn nghiệp vụ, tháo gỡ những khó khăn phát sinh trong quá trình thực hiện thí điểm VKSND khởi kiện vụ án dân sự theo Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội.

Hoạt động nhằm kịp thời giải quyết những vấn đề phát sinh từ thực tiễn, thống nhất cách tiếp cận, áp dụng pháp luật đối với các vụ việc liên quan đến lợi ích công và quyền dân sự của các chủ thể được Nghị quyết bảo vệ.

Tháo gỡ những tình huống pháp lý phức tạp

Buổi làm việc do đồng chí Huỳnh Thị Ngọc Hoa, Phó Viện trưởng VKSND TP Hồ Chí Minh, chủ trì. Tham dự có lãnh đạo Phòng 9, các thành viên Tổ chuyên môn theo dõi, hướng dẫn nghiệp vụ thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội cùng đại diện lãnh đạo, Kiểm sát viên VKSND các khu vực 1, 7 và 10.

Tại buổi làm việc, đại diện các VKSND khu vực báo cáo những vụ việc cụ thể đang gặp khó khăn trong quá trình kiểm tra, xác minh, thu thập tài liệu, chứng cứ cũng như xác định căn cứ, điều kiện thực hiện quyền khởi kiện.

Đồng chí Hà Thị Thúy Hằng, Trưởng Phòng 9 - VKSND TP Hồ Chí Minh phản hồi, giải đáp một số nội dung có liên quan.

Đáng chú ý, nhiều vướng mắc liên quan đến việc quản lý, sử dụng nhà, đất công, nhất là các trường hợp hợp đồng thuê đã hết thời hạn nhưng bên thuê vẫn tiếp tục quản lý, sử dụng tài sản; việc xác định nghĩa vụ tài sản, thiệt hại và yêu cầu cần giải quyết; trường hợp người thuê đã chết hoặc nhà, đất công bị chuyển nhượng trái phép qua nhiều chủ thể.

Các đơn vị cũng nêu những khó khăn trong xác định cơ quan, tổ chức có quyền khởi kiện để thực hiện thủ tục kiến nghị khởi kiện; xác định chủ thể có quyền, nghĩa vụ liên quan đối với trường hợp cá nhân đã rời khỏi địa phương, đã chết hoặc tổ chức không còn hoạt động tại địa chỉ đăng ký kinh doanh.

Đây là những tình huống pháp lý đòi hỏi phải đánh giá đầy đủ bản chất quan hệ pháp luật, tình trạng pháp lý của tài sản, tư cách của các chủ thể có liên quan cùng hệ thống tài liệu, chứng cứ trước khi lựa chọn hướng xử lý phù hợp.

Trên cơ sở các quy định pháp luật, văn bản hướng dẫn và chỉ đạo của VKSND tối cao, Phòng 9 đã nghiên cứu, trao đổi, giải đáp những vấn đề thuộc phạm vi nghiệp vụ; đồng thời cùng các đơn vị phân tích những nội dung còn có cách hiểu hoặc quan điểm áp dụng pháp luật khác nhau.

Chủ động nhưng phải chặt chẽ, đúng căn cứ

Phát biểu chỉ đạo, đồng chí Huỳnh Thị Ngọc Hoa, Phó Viện trưởng VKSND TP Hồ Chí Minh, định hướng việc tháo gỡ khó khăn đối với từng nhóm vụ việc được báo cáo, đồng thời yêu cầu các đơn vị tiếp tục nâng cao trách nhiệm, tính chủ động trong triển khai Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội.

Theo đó, việc thực hiện nhiệm vụ phải bám sát đặc điểm từng địa bàn, chú trọng phát hiện, tiếp nhận và xử lý những thông tin, vụ việc liên quan đến lợi ích công, quyền dân sự thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị quyết; lựa chọn đúng trọng tâm, trọng điểm, bảo đảm chất lượng và hiệu quả thực chất.

Đối với các vụ việc phức tạp, cần đặc biệt chú trọng xác định đúng quan hệ pháp luật, chủ thể có quyền và nghĩa vụ liên quan, căn cứ phát sinh trách nhiệm pháp lý cũng như việc thu thập, kiểm tra, đánh giá chứng cứ.

Đại diện VKSND các khu vực báo cáo khó khăn, vướng mắc tại buổi làm việc.

Quá trình giải quyết phải bảo đảm đầy đủ căn cứ, điều kiện theo quy định pháp luật, hạn chế cách hiểu và áp dụng không thống nhất giữa các đơn vị.

Bên cạnh tính chủ động của VKSND khu vực, công tác hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc và thống nhất nghiệp vụ của VKSND TP Hồ Chí Minh tiếp tục được tăng cường, trong đó Phòng 9 giữ vai trò đầu mối tham mưu.

Đối với những vấn đề còn có nhiều quan điểm khác nhau hoặc vượt quá phạm vi hướng dẫn, giải quyết của đơn vị, đồng chí Phó Viện trưởng giao Phòng 9 tổng hợp, báo cáo xin ý kiến chỉ đạo của Viện trưởng VKSND TP Hồ Chí Minh và Vụ 9 VKSND tối cao, bảo đảm sự thống nhất trong nhận thức và áp dụng pháp luật.

Thông qua việc trao đổi trực tiếp từ những vụ việc cụ thể, buổi làm việc góp phần tăng cường sự phối hợp, thống nhất nghiệp vụ giữa VKSND hai cấp TP Hồ Chí Minh; tạo điều kiện để các đơn vị chia sẻ kinh nghiệm, chủ động hơn trong phát hiện, tiếp nhận, xác minh và xử lý nguồn thông tin.

Việc gắn công tác chỉ đạo, hướng dẫn nghiệp vụ với thực tiễn giải quyết vụ việc tại cơ sở cũng giúp kịp thời nhận diện, tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc, hạn chế tình trạng kéo dài thời gian xử lý hoặc áp dụng pháp luật chưa thống nhất.

Qua đó, tiếp tục nâng cao chất lượng, hiệu quả thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 của Quốc hội, góp phần bảo vệ lợi ích công và quyền dân sự của các nhóm dễ bị tổn thương theo quy định pháp luật.