Thông qua công tác kiểm sát việc giải quyết các vụ án dân sự, hôn nhân và gia đình trên địa bàn thuộc phạm vi thực hành quyền kiểm sát của VKSND khu vực 12, tỉnh Phú Thọ, đơn vị nhận thấy việc thực hiện chính sách nhà ở xã hội còn tiềm ẩn nguy cơ phát sinh vi phạm và tranh chấp do việc xác nhận điều kiện của người đăng ký mua nhà ở xã hội, việc phối hợp quản lý đối tượng sau khi được giải quyết chính sách trong một số trường hợp chưa thật sự chặt chẽ.
Vụ án hôn nhân và gia đình thụ lý số 65 ngày 22/3/2021 của TAND TP Hòa Bình (nay là TAND khu vực 12, tỉnh Phú Thọ) giữa anh Tạ Huy Kiên và chị Tạ Diệu Hà thể hiện vợ chồng có tài sản chung là căn hộ số 211 thuộc khu chung cư Dạ Hợp 6 tầng, phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ là một ví dụ điển hình.
    |
 |
| Đồng chí Nguyễn Hữu Thạch - Viện trưởng VKSND khu vực 12, tỉnh Phú Thọ chủ trì trong một cuộc họp đơn vị. |
Hồ sơ vụ án thể hiện, năm 2016, Công ty Cổ phần thương mại Dạ Hợp ký hợp đồng mua bán nhà ở xã hội đối với căn hộ trên với bà Nguyễn Thị Kiều là người đủ điều kiện mua nhà ở xã hội.
Tuy nhiên, theo tài liệu, chứng cứ và lời khai có trong hồ sơ vụ án, bà Nguyễn Thị Kiều chỉ đứng tên ký hợp đồng, còn người trực tiếp quản lý, sử dụng căn hộ, thanh toán tiền mua nhà và trả nợ ngân hàng là vợ chồng anh Tạ Huy Kiên, chị Tạ Diệu Hà. Quá trình giải quyết vụ án ly hôn, căn hộ này đã phát sinh tranh chấp về quyền, nghĩa vụ đối với tài sản.
Theo VKSND khu vực 12, tỉnh Phú Thọ, vụ việc trên cho thấy vẫn có nguy cơ xảy ra tình trạng người đủ điều kiện đứng tên mua nhà ở xã hội nhưng không trực tiếp quản lý, sử dụng mà để người khác sử dụng thực tế, hưởng lợi từ chính sách nhà ở xã hội.
Tình trạng này làm ảnh hưởng đến mục tiêu bảo đảm đúng đối tượng được hưởng chính sách của Nhà nước, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh tranh chấp dân sự, gây khó khăn cho công tác quản lý nhà nước về nhà ở xã hội.
Được biết, hiện nay Công ty Cổ phần thương mại Dạ Hợp đang triển khai Dự án khu nhà ở công nhân và dịch vụ công nghiệp tại xã Thịnh Minh, tỉnh Phú Thọ và dự án đã bước vào giai đoạn tiếp nhận hồ sơ, mở bán nhà ở xã hội.
Mặc dù qua nắm bắt tình hình thực tế tại địa phương đến thời điểm hiện tại chưa phát hiện vi phạm tương tự xảy ra tại dự án này, tuy nhiên từ vụ việc đã phát hiện nêu trên cho thấy nếu việc xác nhận điều kiện của người đăng ký mua nhà ở xã hội và công tác phối hợp quản lý nếu không được thực hiện chặt chẽ thì vẫn có nguy cơ phát sinh các trường hợp lợi dụng chính sách, làm sai lệch đối tượng thụ hưởng, ảnh hưởng đến hiệu quả thực hiện chính sách nhà ở xã hội của Nhà nước.
Để phòng ngừa vi phạm pháp luật, hạn chế tranh chấp phát sinh và góp phần bảo đảm việc thực hiện chính sách nhà ở xã hội đúng mục đích, đúng đối tượng, VKSND khu vực 12, tỉnh Phú Thọ đã ban hành kiến nghị số 55/KN-VKSKV12-DS đến UBND xã Thịnh Minh thực hiện một số nội dung sau:
Chỉ đạo cán bộ, công chức được giao nhiệm vụ thực hiện việc xác nhận hồ sơ đăng ký mua, thuê mua nhà ở xã hội theo đúng quy định của Luật Nhà ở năm 2023 và Nghị định số 100/2024/NĐ-CP; việc xác nhận phải bảo đảm khách quan, đúng thực tế, trên cơ sở kiểm tra, đối chiếu thông tin thuộc phạm vi trách nhiệm của địa phương, không xác nhận mang tính hình thức hoặc chỉ căn cứ vào nội dung người dân tự kê khai.
Trong quá trình xác nhận hồ sơ, đối với các trường hợp có dấu hiệu bất thường như thông tin kê khai chưa thống nhất, có phản ánh về việc nhờ người khác đứng tên mua nhà ở xã hội hoặc có căn cứ nghi ngờ việc kê khai không đúng thực tế thì chủ động xác minh hoặc phối hợp với cơ quan, tổ chức có liên quan để làm rõ trước khi thực hiện việc xác nhận theo quy định.
Tăng cường phối hợp với cơ quan quản lý nhà ở, chủ đầu tư Dự án khu nhà ở công nhân và dịch vụ công nghiệp tại xã Thịnh Minh và các cơ quan có liên quan trong việc trao đổi, cung cấp thông tin nhằm kịp thời phát hiện, ngăn chặn các trường hợp kê khai không trung thực, nhờ người khác đứng tên mua nhà ở xã hội hoặc lợi dụng chính sách nhà ở xã hội không đúng đối tượng.
Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về điều kiện được hưởng chính sách nhà ở xã hội; quyền, nghĩa vụ của người mua, thuê mua nhà ở xã hội; đồng thời thông tin đầy đủ để người dân biết việc nhờ người khác đứng tên mua nhà ở xã hội, đứng tên mua hộ hoặc kê khai không trung thực có thể làm phát sinh tranh chấp dân sự, ảnh hưởng đến quyền lợi của các bên và bị xử lý theo quy định của pháp luật.
Sau khi thực hiện việc xác nhận, nếu phát hiện thông tin đã xác nhận không đúng thực tế hoặc có căn cứ xác định người đăng ký mua nhà ở xã hội kê khai không trung thực thì kịp thời thông báo cho cơ quan quản lý nhà ở, chủ đầu tư và cơ quan có thẩm quyền để xem xét, xử lý theo quy định của pháp luật.
|
 |
| Chung cư Dạ Hợp 6 tầng, phường Hòa Bình, tỉnh Phú Thọ. |
Sau khi nhận được kiến nghị, UBND xã Thịnh Minh đã có văn bản trả lời, thống nhất với nội dung Viện kiểm sát và xác định đây là những vấn đề cần được quan tâm trong quá trình thực hiện nhiệm vụ quản lý nhà nước tại địa phương.
Theo đó, UBND xã Thịnh Minh đã chỉ đạo các phòng, ban chuyên môn và cán bộ, công chức có liên quan nghiêm túc quán triệt, thực hiện đầy đủ các quy định của pháp luật về xác nhận điều kiện đối với người đăng ký mua, thuê mua nhà ở xã hội;
tăng cường kiểm tra, rà soát hồ sơ, bảo đảm việc xác nhận đúng đối tượng, đúng điều kiện theo quy định của pháp luật.
Đồng thời, đẩy mạnh công tác phối hợp với các cơ quan, đơn vị có liên quan trong quá trình thực hiện nhiệm vụ nhằm phòng ngừa vi phạm, hạn chế rủi ro pháp lý và ngăn chặn các hành vi lợi dụngchính sách nhà ở xã hội.
Trong thời gian tới, UBND xã Thịnh Minh sẽ tiếp tục tăng cường công tác quản lý nhà nước, nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, công chức trong thực thi nhiệm vụ, kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những thiếu sót (nếu có), góp phần bảo đảm chính sách nhà ở xã hội được triển khai công khai, minh bạch và đúng quy định của pháp luật.