Từ 4 tiếp viên hàng không đến đường dây ma túy xuyên quốc gia
Phiên tòa xét xử 227 bị cáo về các tội “Vận chuyển trái phép chất ma túy”, “Mua bán trái phép chất ma túy”, “Tổ chức sử dụng trái phép chất ma túy”, “Tàng trữ trái phép chất ma túy”, “Không tố giác tội phạm”, “Che giấu tội phạm”, “Chiếm giữ trái phép tài sản” và “Sử dụng tài liệu giả của cơ quan, tổ chức” (Chuyên án VN10) đang diễn ra tại TAND TP Hồ Chí Minh. Chuyên án VN10 được khởi nguồn từ ngày 16/3/2023, khi lực lượng chức năng phát hiện ma túy được cất giấu trong hành lý của 4 nữ tiếp viên hàng không trên chuyến bay từ Pháp về Việt Nam, hạ cánh tại sân bay quốc tế Tân Sơn Nhất.
    |
 |
| Đại diện VKSND TP Hồ Chí Minh thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa. |
Quá trình điều tra, xác minh chưa đủ căn cứ chứng minh 4 nữ tiếp viên biết bên trong các kiện hàng được thuê vận chuyển có ma túy. Tuy nhiên, từ vật chứng ban đầu, các cơ quan tiến hành tố tụng tiếp tục truy xét nguồn hàng, người gửi, người nhận, dòng tiền, dữ liệu liên lạc và các chuyến hàng đã được vận chuyển trước đó.
Từ những dấu vết này, một đường dây mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy xuyên quốc gia với nhiều tầng, nhiều nhánh từng bước được làm rõ.
Kết quả điều tra xác định đối tượng sử dụng tên “Hữu Sơn” chính là Hà Danh Nậm. Ngoài chuyến hàng bị phát hiện ngày 16/3/2023, Nậm đã tổ chức đưa trót lọt 6 chuyến hàng chứa ma túy tổng hợp từ Pháp về Việt Nam.
Ma túy được ngụy trang, cất giấu trong các tuýp kem đánh răng, hộp thực phẩm chức năng và nhiều loại hàng tiêu dùng khác nhằm che giấu sự kiểm soát của cơ quan chức năng.
Sau khi hàng về Việt Nam, các chuyến hàng được chuyển đến đầu mối do Hoàng Sỹ Thắng tiếp nhận. Từ đây, Thắng trực tiếp hoặc chỉ đạo Bùi Văn Ánh tách hàng, vận chuyển đến các đầu mối tiêu thụ tại TP Hồ Chí Minh, Bình Dương (cũ) và một số địa phương khác theo sự chỉ đạo của Nậm.
Những tuýp kem đánh răng mang ký hiệu “T”
Một trong những thủ đoạn đáng chú ý của đường dây là việc ma túy không được vận chuyển riêng lẻ mà được ngụy trang, trộn lẫn với các mặt hàng tiêu dùng thông thường.
Theo tài liệu vụ án, bên trong các kiện hàng có kem đánh răng, bàn chải đánh răng, dầu gội đầu và nhiều sản phẩm khác. Những hộp kem đánh răng chứa ma túy được đánh dấu chữ “T” để người nhận nhận biết và tách riêng.
Để tránh bị phát hiện, Nậm còn chỉ đạo người nhận sử dụng tên giả, số điện thoại không chính chủ; sau mỗi lần giao nhận phải xóa thông tin liên lạc nhằm hạn chế khả năng bị truy vết.
Tiền công Nậm trả cho Hoàng Sỹ Thắng dao động từ 6 triệu đồng đến 50 triệu đồng cho mỗi lần nhận, giao ma túy, cao hơn nhiều lần so với chi phí vận chuyển hàng hóa thông thường.
|
 |
| Những tuýp kem đánh răng được sử dụng để ngụy trang, vận chuyển ma túy từ nước ngoài về Việt Nam qua đường hàng không. |
Đáng chú ý, ngày 15/3/2023, ngay trước thời điểm chuyến hàng bị phát hiện tại sân bay Tân Sơn Nhất, Nậm chuyển 20 triệu đồng cho Thắng và yêu cầu cung cấp số điện thoại cùng thông tin người nhận giả.
Sau khi biết chuyến hàng bị phát hiện, Nậm lập tức yêu cầu Thắng vứt bỏ SIM và điện thoại đã sử dụng nhằm tránh bị cơ quan chức năng phát hiện, truy bắt.
Những tình tiết này cho thấy đường dây có sự chuẩn bị, phân công nhiệm vụ và phương thức che giấu tương đối chặt chẽ. Người tổ chức không trực tiếp xuất hiện tại khâu giao nhận cuối cùng nhưng vẫn kiểm soát quá trình vận chuyển ma túy thông qua các đầu mối trung gian.
Viện kiểm sát xác định Hà Danh Nậm giữ vai trò chủ mưu
Tại phiên tòa sáng 24/8, đại diện VKSND TP Hồ Chí Minh đánh giá vụ án có tính chất đặc biệt nghiêm trọng, hoạt động xuyên quốc gia, quy mô lớn, phương thức, thủ đoạn tinh vi, hình thành một chuỗi khép kín từ việc đưa ma túy từ nước ngoài vào Việt Nam đến tập kết, vận chuyển và phân phối cho các đầu mối tiêu thụ.
Đối với Hà Danh Nậm, Viện kiểm sát xác định bị cáo giữ vai trò chủ mưu, điều hành, tổ chức nguồn ma túy từ nước ngoài và chỉ đạo các đối tượng trong nước tiếp nhận, vận chuyển, phân phối ma túy.
Theo cáo trạng, Hà Danh Nậm phải chịu trách nhiệm hình sự đối với 2.973,37 gam Ketamine và 14.761,4308 gam MDMA là số ma túy Nậm chỉ đạo Hoàng Sỹ Thắng và Bùi Văn Ánh vận chuyển cho người mua.
Trên cơ sở đánh giá tính chất, mức độ đặc biệt nghiêm trọng của hành vi phạm tội, vai trò của từng bị cáo và các tình tiết liên quan, đại diện Viện kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử tuyên phạt Hà Danh Nậm mức án tử hình về tội “Mua bán trái phép chất ma túy”, đồng thời áp dụng hình phạt bổ sung 50 triệu đồng.
Hà Danh Nậm hiện đang bị truy nã và được đưa ra xét xử vắng mặt theo quy định của pháp luật.
Truy đến người tổ chức, không chỉ dừng ở người cầm hàng
Một trong những điểm đáng chú ý trong quá trình điều tra, giải quyết chuyên án VN10 là việc các cơ quan tiến hành tố tụng không dừng lại ở câu hỏi ma túy được phát hiện trong hành lý của ai, mà tiếp tục làm rõ ai là người tổ chức, chỉ đạo và thực sự kiểm soát đường dây.
|
 |
| Hà Danh Nậm bị xác định là đối tượng chủ mưu, điều hành đường dây đưa ma túy từ Pháp về Việt Nam. |
Đối với 4 nữ tiếp viên hàng không, khi kết quả xác minh chưa đủ căn cứ chứng minh họ biết bên trong các kiện hàng có ma túy, việc không xử lý hình sự trên cơ sở suy đoán là phù hợp với nguyên tắc xác định trách nhiệm hình sự.
Tuy nhiên, việc chưa đủ căn cứ xử lý những người trực tiếp vận chuyển hành lý không đồng nghĩa với việc dừng điều tra.
Từ vật chứng ban đầu, các cơ quan tiến hành tố tụng tiếp tục kiểm tra dữ liệu điện tử, lịch sử liên lạc, tài khoản ngân hàng, dòng tiền, hành trình giao nhận hàng hóa và lời khai của các đối tượng. Từng dấu vết được kiểm chứng, đối chiếu, qua đó từng bước kết nối những chứng cứ tưởng như rời rạc để xác định người tổ chức, điều hành phía sau.
Tại phiên tòa, đối với những bị cáo không thừa nhận hành vi hoặc thay đổi lời khai, đại diện Viện kiểm sát tiếp tục đối chiếu lời khai với vật chứng, dữ liệu điện tử, sao kê tài khoản, kết luận giám định và các tài liệu, chứng cứ khác để đánh giá khách quan, toàn diện vụ án.
Từ 4 chiếc vali được phát hiện tại sân bay Tân Sơn Nhất đến việc xác định Hà Danh Nậm là người chủ mưu, điều hành đường dây ma túy xuyên quốc gia cho thấy yêu cầu quan trọng trong thực hành quyền công tố, kiểm sát việc giải quyết vụ án: không suy đoán trách nhiệm hình sự khi chưa đủ căn cứ, nhưng cũng không bỏ lọt người tổ chức, chủ mưu đứng phía sau các lớp trung gian che giấu hành vi phạm tội.
Mỗi dấu vết phải được kiểm chứng; mỗi lời khai phải được đối chiếu; mỗi mắt xích phải được đặt trong tổng thể chuỗi chứng cứ. Đây là cơ sở để bảo đảm việc giải quyết vụ án đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không làm oan người vô tội và không bỏ lọt tội phạm.