    |
 |
| Vùng lõi đô thị TP Hồ Chí Minh nhìn từ trên cao (ảnh minh họa). |
Kiểm toán nhà nước vừa công bố kết quả kiểm toán ngân sách địa phương và báo cáo quyết toán ngân sách địa phương năm 2025 của TP Hồ Chí Minh, qua đó chỉ ra một số tồn tại trong quản lý thu, chi ngân sách, đầu tư công, đất đai và tài sản công.
Theo kết quả kiểm toán, tổng thu ngân sách nhà nước trên địa bàn thành phố năm 2025 đạt 800.986 tỉ đồng, bằng 119% dự toán Thủ tướng Chính phủ giao và 115% dự toán HĐND thành phố giao.
Tổng chi ngân sách địa phương đạt 432.551 tỉ đồng, không bao gồm chi trả nợ gốc. Sau khi loại trừ khoản chi chuyển giao giữa các cấp ngân sách địa phương, tổng chi là 372.640 tỉ đồng.
Bên cạnh những kết quả đạt được, Kiểm toán nhà nước chỉ ra nhiều hạn chế trong công tác quản lý, sử dụng ngân sách và tài sản công.
Đáng chú ý, cơ quan kiểm toán kiến nghị UBND TP Hồ Chí Minh chỉ đạo các đơn vị được kiểm toán điều chỉnh sổ kế toán, số liệu quyết toán và thực hiện xử lý tài chính 9.404.150.571.828 đồng.
Trong đó, kiến nghị tăng thu ngân sách 3.726.504.417.308 đồng; thu hồi, giảm chi ngân sách 5.677.646.154.520 đồng.
Ngoài ra, Kiểm toán nhà nước còn đưa ra các kiến nghị khác với số tiền 598.642.029.512 đồng; giảm giá trị hợp đồng còn lại 63.662.348.857 đồng và giảm lỗ tại các doanh nghiệp 70.492.092.638 đồng.
Nhiều dự án đầu tư công giải ngân thấp hoặc không giải ngân
Một trong những tồn tại đáng chú ý được Kiểm toán nhà nước chỉ ra là công tác lập, giao kế hoạch vốn đầu tư công chưa sát thực tế.
Cụ thể, có 192 dự án được bố trí hơn 6.269 tỉ đồng nhưng không thực hiện giải ngân. Bên cạnh đó, 236 dự án được bố trí hơn 29.541 tỉ đồng có tỷ lệ giải ngân dưới 30%.
Trong số này, 5 dự án được bố trí tổng cộng hơn 15.777 tỉ đồng nhưng tỷ lệ giải ngân bình quân chỉ đạt 1,41%.
Kiểm toán nhà nước cũng nhận định chất lượng giải ngân vốn đầu tư công chưa cao. Trong tổng số vốn đã giải ngân, khoản tạm ứng chiếm khoảng 50%, tương đương 56.187 tỉ đồng.
Riêng tạm ứng bồi thường, giải phóng mặt bằng là 45.198 tỉ đồng, chủ yếu mới được chuyển từ ngân sách sang tài khoản của chủ đầu tư, ban bồi thường tại Kho bạc Nhà nước, chưa đến người thụ hưởng.
Nếu loại trừ khoản tạm ứng bồi thường, giải phóng mặt bằng này, tỷ lệ giải ngân thực chỉ đạt 43,4% kế hoạch vốn.
Đối với công tác quản lý thuế, Kiểm toán nhà nước ghi nhận nợ thuế do ngành Thuế quản lý tăng 49% so với cùng kỳ. Việc phân loại nợ, thực hiện biện pháp cưỡng chế và thu hồi nợ còn hạn chế.
Đặc biệt, Kiểm toán nhà nước phát hiện một trường hợp có dấu hiệu rủi ro về hóa đơn bất hợp pháp và đã chuyển hồ sơ sang cơ quan điều tra theo quy định.
Kiến nghị rà soát công tác quản lý đất đai, tài sản công
Trong lĩnh vực đất đai, Kiểm toán nhà nước chỉ ra một số bất cập tại Dự án Khu phức hợp Thông minh - Thủ Thiêm Eco Smart City và Dự án Khu đô thị du lịch lấn biển Cần Giờ.
Đối với dự án Thủ Thiêm Eco Smart City, cơ quan kiểm toán xác định lại tỷ lệ chiết khấu là 9,175%. Nếu giữ nguyên các yếu tố khác trong phương án giá đất đã được phê duyệt, việc tính toán lại theo tỷ lệ này làm tăng số tiền sử dụng đất phải nộp ngân sách hơn 3.647,7 tỉ đồng.
Đáng chú ý, Kiểm toán nhà nước nhận thấy hồ sơ do Sở Tài chính cung cấp chưa đủ thông tin để xác định việc tuân thủ các quy định pháp luật đối với 104 dự án nhà ở thương mại được chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời với lựa chọn nhà đầu tư không qua đấu thầu hoặc giao đất không qua đấu giá.
Trong quản lý tài sản công, cơ quan kiểm toán ghi nhận tình trạng một số cơ sở nhà, đất bị lấn chiếm, tranh chấp, bỏ trống hoặc chưa có phương án khai thác phù hợp.
Riêng tại phường Phú Định, trong tổng số 93 khu đất công được kiểm toán đề cập, có 28 khu bị lấn chiếm, 6 khu đang tranh chấp. Công tác quản lý, khai thác các khu đất này còn nhiều bất cập, chưa có phương án khai thác tạm thời phù hợp.
Kiểm toán nhà nước còn kiến nghị TP Hồ Chí Minh chấm dứt việc chi thu nhập tăng thêm vượt mức 0,8 lần quỹ lương cơ bản; báo cáo Thủ tướng Chính phủ xem xét xử lý khoản chi vượt trong 6 tháng cuối năm 2025, được cơ quan kiểm toán ước tính hơn 2.415 tỉ đồng.
Đồng thời, kiến nghị chỉ đạo Thanh tra thành phố thanh tra việc chi trả chính sách theo Nghị định số 178/2024/NĐ-CP đối với toàn bộ đối tượng trên địa bàn.
Từ kết quả kiểm toán, Kiểm toán nhà nước kiến nghị UBND TP Hồ Chí Minh chỉ đạo các cơ quan, đơn vị liên quan rà soát, chấn chỉnh những tồn tại trong quản lý tài chính, ngân sách, đất đai và tài sản công; đồng thời tổ chức thực hiện các kiến nghị kiểm toán theo quy định.