Báo cáo tại "Hội nghị quán triệt, triển khai thực hiện Chỉ thị số 25/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về tăng cường công tác chống buôn lậu, vận chuyển, sản xuất, mua bán, tàng trữ, sử dụng trái phép thuốc lá trong tình hình mới", Ban Chỉ đạo 389 TP HCM cho biết tình hình buôn lậu, vận chuyển, kinh doanh thuốc lá trái phép trên địa bàn vẫn diễn biến phức tạp, đặc biệt là hoạt động mua bán thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng trên môi trường mạng.

Theo Ban Chỉ đạo 389 TP HCM, cùng với sự phát triển của logistics, thương mại điện tử và dịch vụ chuyển phát, các đối tượng ngày càng sử dụng nhiều thủ đoạn tinh vi như lập tài khoản ảo, thay đổi thông tin liên hệ, chia nhỏ hàng hóa, ngụy trang trong bưu kiện và giao nhận qua các đơn vị chuyển phát nhằm né tránh sự phát hiện của cơ quan chức năng. Đáng lo ngại, đối tượng sử dụng thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng có xu hướng ngày càng trẻ hóa, tiềm ẩn nhiều nguy cơ đối với sức khỏe cộng đồng.

 
leftcenterrightdel
 Lực lượng chức năng TP HCM hát hiện có 6.130 bao thuốc lá điếu nhập lậu các loại gồm (JET, HERO, 555, SCOTT…), không có hóa đơn, chứng từ chứng minh tính hợp pháp.

Trong 6 tháng đầu năm 2026, các lực lượng thành viên Ban Chỉ đạo 389 TP HCM đã kiểm tra 129 vụ, phát hiện và xử lý 97 vụ vi phạm; tạm giữ 99.739 bao thuốc lá điếu nhập lậu và thuốc lá điện tử, tổng trị giá hàng hóa hơn 2,33 tỷ đồng; xử phạt vi phạm hành chính 384,5 triệu đồng; khởi tố 25 vụ với 30 bị can.

Ban Chỉ đạo 389 TP HCM nhận định, thời gian tới hoạt động buôn lậu thuốc lá vẫn tiếp tục diễn biến phức tạp. Bên cạnh các tuyến vận chuyển truyền thống, các đối tượng sẽ gia tăng lợi dụng thương mại điện tử, mạng xã hội, nền tảng số, thanh toán điện tử và dịch vụ chuyển phát để mua bán, vận chuyển thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng với phương thức ngày càng tinh vi, gây khó khăn cho công tác phát hiện và xử lý.

Để triển khai hiệu quả Chỉ thị số 25/CT-TTg, Ban Chỉ đạo 389 TP HCM sẽ nâng cao chất lượng công tác nắm tình hình, kịp thời nhận diện phương thức, thủ đoạn mới; tăng cường phối hợp giữa Công an, Quản lý thị trường, Hải quan, Bộ đội Biên phòng, cơ quan Thuế và các đơn vị liên quan trong trao đổi thông tin, kiểm tra, xử lý vi phạm.

Thành phố cũng sẽ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, xây dựng cơ sở dữ liệu, ứng dụng truy xuất nguồn gốc và phân tích rủi ro nhằm nâng cao hiệu quả quản lý; đồng thời đổi mới công tác tuyên truyền trên môi trường số, tăng cường phổ biến quy định pháp luật, cảnh báo thủ đoạn mới của các đối tượng và tuyên truyền về tác hại của thuốc lá, thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng để nâng cao nhận thức của người dân và doanh nghiệp.

Từ thực tiễn đấu tranh trên địa bàn, Ban Chỉ đạo 389 TP HCM kiến nghị Chính phủ, Ban Chỉ đạo 389 Quốc gia và các bộ, ngành sớm hoàn thiện cơ chế, chính sách quản lý thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng trên môi trường thương mại điện tử và dịch vụ chuyển phát; tăng cường quản lý hoạt động trên không gian mạng, hỗ trợ địa phương về đào tạo nghiệp vụ, ứng dụng công nghệ, xây dựng cơ sở dữ liệu và chia sẻ thông tin nhằm nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống buôn lậu.

leftcenterrightdel
 Cơ quan chức năng tiêu huỷ thuốc lá nhập lậu vào địa bàn TP HCM.

Thủ đoạn buôn lậu thuốc lá ngày càng tinh vi

Theo Ban chỉ đạo 389 Quốc gia, Tuyến biên giới Việt Nam - Campuchia: Tập trung tại An Giang, Đồng Tháp, Tây Ninh; thuốc lá lậu chủ yếu là Jet, Hero, 555..., được vận chuyển bằng đường bộ qua đường mòn, lối mở và bằng đường thủy qua hệ thống sông ngòi.

Tuyến đường biển: Các đối tượng lợi dụng đêm tối, ghe cá và tàu hàng để cất giấu thuốc lá lậu tại Hải Phòng, Đà Nẵng, TP HCM, An Giang.

Tuyến hàng không - bưu điện: Thuốc lá được cất giấu trong hành lý của hành khách nhập cảnh từ Singapore, Nga, Hàn Quốc, Hồng Kông (Trung Quốc), Pháp, Cuba...

Địa bàn nội địa: TP HCM vừa là thị trường tiêu thụ lớn, vừa là điểm trung chuyển thuốc lá nhập lậu đi các địa phương và nước thứ ba. Hàng hóa thường được cất giấu tại kho ngoại thành, nhà riêng hoặc chung cư cao cấp.

Không gian mạng: Các đối tượng sử dụng tài khoản ảo, tài khoản ngân hàng không chính chủ, tiền ảo, kết hợp giao hàng COD, xe ôm công nghệ và xe khách liên tỉnh để mua bán, vận chuyển thuốc lá trái phép.

Xuân Trường