Theo Quyết định, Hội đồng Lý luận Trung ương có chức năng, nhiệm vụ sau: Là cơ quan thuộc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, có chức năng giúp Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh làm nhiệm vụ tư vấn cho Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, trực tiếp là Bộ Chính trị, Ban Bí thư về các vấn đề lý luận chính trị, làm cơ sở cho việc hoạch định, hoàn thiện, phát triển đường lối của Đảng, về những chương trình, đề tài, đề án khoa học cấp nhà nước về lý luận chính trị, phục vụ trực tiếp công tác lãnh đạo của Đảng.
Hội đồng Lý luận Trung ương có nhiệm vụ trực tiếp thực hiện một số chương trình, dự án nghiên cứu khoa học do Bộ Chính trị, Ban Bí thư giao cho Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh hoặc do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh đề xuất được Bộ Chính trị, Ban Bí thư chấp nhận; đồng thời thực hiện chức năng tư vấn của Hội đồng thông qua Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh và thực hiện một số nhiệm vụ khác do Bộ Chính trị, Ban Bí thư giao.
Giúp Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh thẩm định những vấn đề mà các ngành, các cấp, các địa phương trình Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Bộ Chính trị, Ban Bí thư có liên quan đến chức năng, nhiệm vụ của Hội đồng Lý luận Trung ương.
    |
 |
| Tổng Bí thư Tô Lâm trao Quyết định của Bộ Chính trị thành lập Hội đồng Lý luận Trung ương nhiệm kỳ 2026-2031 sáng 10/3/2026. (Ảnh: TTXVN) |
Tham mưu cho Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh nghiên cứu, đề xuất những luận cứ về lý luận đấu tranh và trực tiếp tham gia đấu tranh, phản bác những quan điểm sai trái với quan điểm, chủ trương, đường lối của Đảng.
Đồng thời, giúp Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh duy trì và củng cố mối quan hệ về công tác nghiên cứu, trao đổi lý luận với các cơ quan nghiên cứu của các đảng cộng sản và đảng cầm quyền trên thế giới.
Cũng theo Quyết định: Thường trực Hội đồng Lý luận Trung ương do Bộ Chính trị quyết định theo nhiệm kỳ Đại hội đại biểu toàn quốc của Đảng.
Thành viên của Hội đồng Lý luận Trung ương do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh phối hợp với Ban Tổ chức Trung ương chuẩn bị, trình Ban Bí thư xem xét, quyết định.
Bộ phận tham mưu, giúp việc của Hội đồng Lý luận Trung ương: Giao Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh bố trí bộ máy tham mưu, giúp việc, đội ngũ cán bộ, cơ sở vật chất và các điều kiện cần thiết để hoạt động.
Hội đồng Lý luận Trung ương được sử dụng các cơ quan chuyên môn của Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh để thực hiện các chức năng, nhiệm vụ do Bộ Chính trị, Ban Bí thư giao.
Về thành phần Hội đồng Lý luận Trung ương, theo Quyết định gồm: Chủ tịch Hội đồng; các Phó Chủ tịch Hội đồng, trong đó có 1 Phó Chủ tịch thường trực, 1 Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký và các Phó Chủ tịch; các Uỷ viên Hội đồng.
Cơ quan Hội đồng Lý luận Trung ương đặt tại Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh; có con dấu và kinh phí hoạt động do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh bố trí từ nguồn cấp của Trung ương.
Quyết định này thay Quyết định số 26-QĐ/TW, ngày 6/8/2021 của Bộ Chính trị khoá XIII về thành lập Hội đồng Lý luận Trung ương.