Phát biểu bế mạc Diễn đàn, đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam nhấn mạnh, khi mạng xã hội và trí tuệ nhân tạo đang tạo ra một cơn bão thông tin khổng lồ, báo chí chính thống không thể chọn cách chạy đua về tốc độ đưa tin, mà phải tái định nghĩa sứ mệnh bằng những giá trị cốt lõi: sự tin cậy, tính kiểm chứng và góc nhìn sâu sắc.
    |
 |
| Đồng chí Lê Quốc Minh, Ủy viên Trung ương Đảng, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Chủ tịch Hội Nhà báo Việt Nam phát biểu bế mạc Diễn đàn Báo chí toàn quốc 2026. |
Theo đồng chí Lê Quốc Minh, trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc, giữ vững chất lượng nội dung và bản lĩnh người làm báo chính là con đường duy nhất để khẳng định vai trò dẫn dắt và phát triển bền vững. Đó cũng là sợi chỉ đỏ xuyên suốt 11 phiên nghị sự của Diễn đàn năm nay - nơi giới làm báo cùng thẳng thắn đối thoại, tìm lời giải cho bài toán tự chủ, tinh gọn bộ máy theo tinh thần các nghị quyết của Đảng, hướng tới kiến tạo một nền báo chí thực sự chuyên nghiệp, hiện đại và nhân văn.
Với 9 phiên thảo luận chuyên đề, Diễn đàn tập trung vào nhiều chủ đề trọng tâm, mang tính thời sự, như: Phát huy vai trò của báo chí trong bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; Báo chí - Doanh nghiệp đồng hành kiến tạo tương lai; Đổi mới, sáng tạo để tiếp cận bạn đọc mới, phát triển kinh tế báo chí; Bản quyền báo chí trong kỷ nguyên AI: Bảo vệ giá trị của nghề báo; Quảng bá hình ảnh Việt Nam trên hệ sinh thái báo chí số; Sắp xếp hoạt động của các cơ quan báo chí - Góc nhìn người trong cuộc; AI - Ứng dụng thế nào, kiểm soát ra sao tại các tòa soạn Việt Nam; Hướng đi nào cho truyền thông chính sách để hỗ trợ địa phương phát triển; Tự chủ chiến lược của cơ quan báo chí trong kỷ nguyên số.
Theo đồng chí Lê Quốc Minh, các phiên thảo luận, trong đó có 4 phiên chuyên ngành do các cơ quan báo chí chủ lực triển khai, được tổ chức bài bản, khoa học, mang đến những góc nhìn thẳng thắn, quyết liệt về các vấn đề mà báo chí Việt Nam đang phải đối mặt và cần nỗ lực tìm lời giải.
Tại phiên thảo luận với chủ đề "Đổi mới, sáng tạo để tiếp cận bạn đọc mới, phát triển kinh tế báo chí" do Báo Nhân Dân phụ trách, các diễn giả đã cùng phân tích hai bài toán sống còn của báo chí hiện đại: làm thế nào để mở rộng tệp công chúng và làm thế nào để tự chủ, tối ưu hóa nguồn thu của tòa soạn.
Để tiếp cận hiệu quả thế hệ bạn đọc mới, các tòa soạn cần đột phá cả về tư duy làm báo lẫn phương thức phân phối nội dung đa nền tảng, đa phương tiện. Song song với đó, việc đa dạng hóa các mô hình kinh doanh - từ doanh thu quảng cáo số, tổ chức sự kiện đến các dịch vụ giá trị gia tăng và mô hình thu phí đọc báo (paywall) - được thảo luận sâu như những giải pháp cốt lõi nhằm giải quyết bài toán phát triển kinh tế báo chí bền vững.
Đáng chú ý, tại phiên thảo luận với chủ đề "AI - Ứng dụng thế nào, kiểm soát ra sao tại các tòa soạn Việt Nam" đã thực sự tạo ra một "cuộc cách mạng tri thức" trong các cơ quan báo chí. Tại phiên thảo luận, các diễn giả chia sẻ việc nhiều tòa soạn đã coi đầu tư AI và tự động hóa là một trong những ưu tiên hàng đầu nhằm giải quyết các bài toán về năng suất lao động, nâng cao chất lượng, thúc đẩy sự sáng tạo trong sản phẩm báo chí và tối ưu chi phí vận hành.
|
 |
| Các đại biểu tham dự phiên bế mạc. |
Mặc dù trí tuệ nhân tạo mang lại nhiều lợi ích, hỗ trợ tích cực cho hoạt động báo chí, nhưng cũng đặt ra không ít thách thức như rủi ro về tính chính xác của nguồn thông tin, vấn đề sáng tạo, bản quyền đối với các sản phẩm báo chí...
"Báo chí sáng tạo và sử dụng AI có trách nhiệm mới tạo nên thành công cho các tác phẩm báo chí và giành được sự quan tâm của độc giả. Xét cho cùng, chính sự chính trực và đạo đức nghề báo mới tạo nên sự tin cậy của công chúng, và đó cũng là tài sản lớn nhất của báo chí chính thống", đồng chí Lê Quốc Minh nhấn mạnh.
Trong khuôn khổ phiên bế mạc, Hội Nhà báo Việt Nam đã công bố 10 quy tắc sử dụng AI trong hoạt động báo chí. Bộ khung này chính là lời giải kịp thời cho các bài toán gai góc hiện nay, từ việc kiểm soát chất lượng thông tin, ngăn chặn tin giả, cho đến bảo vệ bản quyền nội dung trước làn sóng khai thác dữ liệu trái phép để huấn luyện các mô hình trí tuệ nhân tạo.
|
 |
| Các đại biểu tại phiên bế mạc. |
|
10 quy tắc sử dụng AI trong hoạt động báo chí
1. AI chỉ là công cụ kỹ thuật hỗ trợ, không thay thế nhà báo: Nhà báo phải giữ quyền kiểm soát, thẩm định thông tin và đạo đức nghề nghiệp, phán đoán nghề nghiệp và chịu trách nhiệm cuối cùng đối với mọi sản phẩm báo chí.
2. Không xem AI là nguồn tin: Mọi thông tin, số liệu, trích dẫn, nhận định do AI cung cấp đều phải được kiểm chứng từ nguồn tin xác thực trước khi sử dụng.
3. Không đăng tải nguyên bản nội dung AI tạo ra: Nội dung phải được biên tập, hiệu đính, bổ sung ngữ cảnh và phải được người có thẩm quyền phê duyệt trước khi xuất bản.
4. Tuyệt đối không tạo hoặc phát tán thông tin giả: Cấm sử dụng AI để tạo tin giả, số liệu giả, phát ngôn giả, nhân vật giả hoặc làm sai lệch sự thật.
5. Không sử dụng AI để tạo Deepfake hoặc giả mạo: Nghiêm cấm nhân bản giọng nói, khuôn mặt, hình ảnh của người khác khi chưa được phép hoặc nhằm mục đích đánh lừa công chúng.
6. Bảo vệ nguồn tin và dữ liệu cá nhân: Không đưa lên AI công cộng tài liệu mật, bản thảo chưa công bố, dữ liệu nguồn tin, dữ liệu cá nhân nhạy cảm hoặc thông tin nội bộ.
7. Tôn trọng bản quyền: Không dùng AI để sao chép, viết lại hoặc khai thác trái phép tác phẩm của người khác nhằm né tránh nghĩa vụ bản quyền.
8. Minh bạch khi sử dụng AI: Những nội dung có sử dụng AI ở mức đáng kể phải được ghi nhãn hoặc phải có thông báo phù hợp để công chúng nhận biết.
9. Nội dung nhạy cảm phải kiểm chứng nhiều lớp: Đối với các vấn đề chính trị, an ninh, thiên tai, dịch bệnh, trẻ em, vụ án… AI chỉ được hỗ trợ kỹ thuật, không được tự suy luận hoặc kết luận.
10. Tuân thủ pháp luật và định hướng: Việc sử dụng AI phải tuân thủ nghiêm ngặt Luật Báo chí, Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân, Luật Công nghiệp công nghệ số, Luật Sở hữu trí tuệ và Quy định đạo đức nghề nghiệp. Mọi hoạt động ứng dụng công nghệ tự động hóa phải bám sát định hướng chính trị, chuẩn mực văn hóa và thống nhất tuyệt đối với chiến lược phát triển "Đa truyền thông" chính thức của cơ quan báo chí.
|