    |
 |
| Đồng chí Lê Văn Đông phát biểu tại Tổ thảo luận tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI. |
Trong đó, đặc biệt quan tâm việc mở rộng đối tượng thụ hưởng trợ giúp pháp lý để phù hợp với thực tiễn và tinh thần các Nghị quyết mới của Quốc hội.
Tại phiên thảo luận, đa số các Đại biểu đánh giá cao ý nghĩa nhân văn của Luật Trợ giúp pháp lý năm 2017 trong việc thực thi chủ trương “không để ai bị bỏ lại phía sau”. Tuy nhiên, từ thực tiễn công tác kiểm sát và yêu cầu phát triển mới, đồng chí Viện trưởng VKSND TP Hồ Chí Minh cho rằng Luật Trợ giúp pháp lý hiện hành đã bộc lộ một số bất cập cần được sửa đổi để bảo đảm quyền lợi tốt nhất cho nhân dân.
Phát biểu tại phiên thảo luận, đồng chí Lê Văn Đông đánh giá cao những nỗ lực của cơ quan soạn thảo trong việc mở rộng các đối tượng được trợ giúp pháp lý trong dự thảo Luật Trợ giúp pháp lý (sửa đổi) khi khẳng định đây là một bước tiến đột phá, phản ánh tư duy lập pháp nhân văn, sát thực tiễn, thể hiện rõ trách nhiệm của Nhà nước trong việc bảo đảm công bằng xã hội. Sự bổ sung này tạo điều kiện thuận lợi để giải quyết những khó khăn pháp lý cho người dân, nhất là nhóm yếu thế, góp phần thiết thực vào việc tháo gỡ khó khăn cho người dân.
Và để bảo đảm tính nhất quán giữa dự thảo Luật Trợ giúp pháp lý sửa đổi và các Nghị quyết mới của Quốc hội, đặc biệt là Nghị quyết số 205/2025/QH15 về thí điểm Viện kiểm sát nhân dân khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ nhóm dễ bị tổn thương (Nghị quyết 205), đồng chí kiến nghị bổ sung các đối tượng mà Nghị quyết 205 đã xác lập nhưng chưa được thể hiện rõ trong dự thảo Luật Trợ giúp pháp lý sửa đổi lần này.
Trong số này sẽ bao gồm: phụ nữ đang mang thai hoặc đang nuôi con dưới 36 tháng tuổi; Người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, người mất năng lực hành vi dân sự theo quy định của Bộ luật Dân sự nhằm tạo sự thống nhất cao nhất trong công tác bảo vệ quyền dân sự của công dân.
|
 |
| Đồng chí Lê Văn Đông, Đại biểu Quốc hội, Thành ủy viên, Viện trưởng VKSND TP Hồ Chí Minh tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI. |
Theo Viện trưởng VKSND TP Hồ Chí Minh, việc bổ sung các đối tượng trên vào diện được trợ giúp pháp lý không chỉ bảo đảm tính thống nhất của hệ thống pháp luật mà còn thể hiện sự ưu việt, nhân văn của Đảng và Nhà nước ta.
Liên quan đến kỹ thuật lập pháp của dự thảo Luật Trợ giúp pháp lý (sửa đổi), đồng chí Lê Văn Đông đề xuất xem xét cấu trúc lại cách quy định đối tượng được trợ giúp theo các “nhóm đối tượng” lớn dựa trên đặc điểm về nhân thân, điều kiện kinh tế và khả năng nhận thức thay vì liệt kê chi tiết từng đối tượng cụ thể.
Việc quy định theo nhóm đối tượng sẽ giúp bao quát toàn diện hơn, tránh tình trạng bỏ sót những người thực sự cần sự giúp đỡ pháp lý trong thực tế. Cách tiếp cận này cũng giúp Luật có tính ổn định cao hơn, không bị lạc hậu trước sự thay đổi của thực tiễn đời sống.
Từ thực tiễn thực hành quyền công tố và kiểm sát hoạt động tư pháp tại một “siêu đô thị” như TP Hồ Chí Minh cho thấy, trong nhiều vụ án dân sự và hình sự, sự có mặt kịp thời của trợ giúp pháp lý chính là “chìa khóa” để bảo vệ công lý và quyền con người. Việc Quốc hội thông qua các quy định mở rộng đối tượng trợ giúp pháp lý lần này sẽ tạo hành lang pháp lý vững chắc cho ngành Kiểm sát và các cơ quan tư pháp phối hợp hiệu quả hơn trong việc bảo vệ quyền lợi hợp pháp của công dân.
Đối với hoạt động lập pháp của Quốc hội, việc tham gia thảo luận tích cực và đưa ra những đề xuất cụ thể về đối tượng thụ hưởng của Đại biểu Quốc hội đã góp phần làm rõ các vấn đề cần hoàn thiện trong dự thảo Luật Trợ giúp pháp lý sửa đổi lần này. Các ý kiến đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng một hệ thống pháp luật đồng bộ, nhân văn, tạo cơ sở pháp lý vững chắc để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các nhóm đối tượng yếu thế, từ đó bảo đảm tính khả thi cao và đáp ứng mong đợi của nhân dân trước khi dự thảo Luật được trình Quốc hội xem xét, thông qua.