Khẩu súng được phát hiện vào sáng ngày 21/10, trong quá trình thi công Dự án tu bổ, phục hồi và tôn tạo Di tích quốc gia đặc biệt Thành Điện Hải.
Ông Huỳnh Đình Quốc Thiện - Giám đốc Bảo tàng Đà Nẵng cho biết, qua phối hợp cùng các đơn vị đo đạc chụp ảnh hiện trường, bước đầu có thể khẳng định khẩu thần công đúc vào thời nhà Nguyễn, có niên đại gần 200 năm.
Về hình thái, hiện vật còn khá nguyên vẹn, không bị gãy vỡ. Tuy nhiên, do bị chôn vùi lâu năm trong môi trường đất cát ẩm có chứa muối, tạp chất xây dựng, bề mặt súng bị bao phủ bởi lớp kết vón dày, gồm sản phẩm ăn mòn kim loại kết dính với cát, sỏi nhỏ và mảnh vữa gạch.
Sau khi đưa lên khỏi hố đào, khẩu súng được chuyển đến vị trí bảo quản tạm thời trong khuôn viên di tích, kê cố định trên hệ thống bệ gỗ và cách ly với mặt đất bằng bạt chống ẩm.
Súng có cấu trúc nguyên khối, với núm chuôi hình cầu, đáy giật cấp tạo các gờ nổi đồng tâm, thân thuôn dần về phía miệng nòng. Phần giữa thân có hai tai súng đối xứng, dùng để đặt lên giá pháo.
Khẩu súng được phát hiện ở độ sâu 1,435m, cùng lớp gạch vồ gãy vỡ, vữa vôi và dấu vết than tro. Súng thần công dài 2,95m, đường kính đáy 40cm, phần chuôi dài 17cm, rộng 12cm, được đúc bằng gang.
Việc phát hiện thêm súng thần công tại Thành Điện Hải góp phần bổ sung tư liệu, hiện vật phục vụ công tác nghiên cứu, bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử của di tích gắn liền với buổi đầu cuộc kháng chiến chống liên quân Pháp - Tây Ban Nha tại Đà Nẵng.
Súng thần công nguyên vẹn được trưng bày tại Thành Điện Hải. Ảnh chụp trước thời điểm dự án khởi công
Theo Bảo tàng Đà Nẵng, đây là khẩu súng thần công thứ 10 được phát hiện tại di tích này
Những dấu tích này góp phần phản ánh các biến cố lịch sử tại Thành Điện Hải, đặc biệt là giai đoạn quân dân Đà Nẵng dưới sự chỉ huy của danh tướng Nguyễn Tri Phương chiến đấu chống liên quân Pháp - Tây Ban Nha (1858-1860).