Yêu cầu thu thập đầy đủ chứng cứ vụ án dân sự
Thực hiện Chỉ thị số 04-CT/TU ngày 26/11/2025 của Ban Thường vụ Tỉnh ủy Gia Lai, thời gian qua, VKSND khu vực 3 đã tăng cường công tác kiểm sát việc thụ lý, giải quyết các vụ án dân sự của Tòa án nhằm bảo đảm việc giải quyết các vụ án đúng quy định pháp luật, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.
    |
 |
| VKSND khu vực 3 – Gia Lai kiến nghị TAND khu vực 3 khắc phục vi phạm trong việc giải quyết vụ án dân sự. |
Trước đó, VKSND khu vực 3 đã thực hiện công tác kiểm sát việc giải quyết vụ án dân sự số 06/2025/TLST-DS ngày 19/02/2025 về việc “Tranh chấp về thừa kế, chia tài sản chung và yêu cầu hủy văn bản phân chia thừa kế” do do TAND huyện Phù Mỹ (cũ) (nay là TAND khu vực 3, tỉnh Gia Lai) thụ lý, giải quyết giữa các đương sự gồm: Nguyên đơn là ông H.V.B. (SN 1968) và bị đơn là ông H.V.H. (SN 1972, cùng trú tại xã Phù Mỹ Tây, tỉnh Gia Lai).
Qua đó, VKSND khu vực 3 phát hiện, TAND khu vực 3 có một số vi phạm. Cụ thể, trong giai đoạn chuẩn bị xét xử, hồ sơ vụ án chưa thu thập đầy đủ chứng cứ theo quy định. Do đó, ngày 17/7/2026, VKSND khu vực 3 đã ban hành Công văn 728/YC-VKS-DS yêu cầu Tòa án xác minh, thu thập các tài liệu chứng cứ.
Theo đó, Viện kiểm sát yêu cầu Tòa án thu thập lý lịch trích ngang của H.V.B. để xác định hàng thừa kế của bà Đ.T.B., H.V.B., H.C.B. là những người thuộc hàng thừa kế thứ nhất của bà Đ.T.B. do ông H.V.B., H.C.B. đã chết. Bên cạnh đó, ông H.V.B. có vợ đã ly hôn và 4 người con.
Do đó, Viện kiểm sát yêu cầu thu thập tài liệu thể hiện ông H.V.B. có vợ đã ly hôn, thu thập lý lịch trích ngang của một trong những người con của ông H.V.B. để xác định tất cả những hàng thừa kế của ông B. Đồng thời, thu thập lý lịch trích ngang của bà N.T.T. (vợ ông H.C.B.) để xác định những người thuộc hàng thừa kế của ông H.C.B. Đây là cơ sở để giải quyết đúng đắn các yêu cầu của đương sự trong vụ án.
Bên cạnh đó, qua kiểm sát việc xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản, VKSND khu vực 3 nhận thấy một số nội dung chưa được làm rõ.
Đối với các thửa đất số 486, tờ bản đồ số 29 (thửa cũ 394); thửa số 381, tờ bản đồ số 28 (thửa cũ 794); thửa số 373, tờ bản đồ số 28 (thửa cũ 803); thửa số 406, tờ bản đồ số 28 (thửa cũ 823); thửa số 398, tờ bản đồ số 28 (thửa cũ 827a); thửa số 400, tờ bản đồ số 28 (thửa cũ 831) và thửa số 848, tờ bản đồ số 29 (thửa cũ 883), việc xem xét tại chỗ chưa xác định rõ tứ cận của các thửa đất.
Đáng chú ý, tại biên bản xem xét, thẩm định tại chỗ ngày 21/8/2025, thửa đất số 849, tờ bản đồ số 03, diện tích 592m² có một ngôi nhà cấp 4, hàng rào lưới B40, cổng trụ, chuồng bò, chuồng heo, các công trình phụ cùng nhiều cây trồng. Tuy nhiên, biên bản định giá tài sản cùng ngày chưa định giá các tài sản gắn liền với thửa đất này.
Đối với 6 thửa đất còn lại gồm thửa số 381, 373, 406, 398, 400 và 848, hồ sơ thể hiện các thửa đất đang do ông H.V.H. sử dụng, có 3 giếng khoan và 1 giếng đào. Tuy nhiên, chưa xác định rõ các giếng này thuộc thửa đất nào. Đồng thời, biên bản định giá tài sản ngày 21/8/2025 cũng chưa tiến hành định giá đối với 1 giếng đào và 3 giếng khoan.
Từ những thiếu sót trên, Viện kiểm sát yêu cầu Tòa án tiến hành xem xét, thẩm định tại chỗ để xác định rõ tứ cận của các thửa đất; làm rõ vị trí của 1 giếng đào, 3 giếng khoan; đồng thời định giá các giếng này và toàn bộ tài sản gắn liền với thửa đất số 849.
Ngoài ra, VKSND khu vực 3 yêu cầu Tòa án xác minh, làm rõ toàn bộ yêu cầu khởi kiện của ông H.V.B. Trường hợp ông B. bổ sung yêu cầu khởi kiện thì phải yêu cầu đương sự lập văn bản bổ sung để có căn cứ xem xét, thụ lý và giải quyết theo quy định.
Viện kiểm sát kiến nghị khắc phục vi phạm
Đến ngày 24/7/2026, Tòa án mở phiên tòa xét xử nhưng do chưa thu thập các tài liệu chứng cứ theo yêu cầu của Viện kiểm sát. Do đó, Tòa án quyết định tạm ngừng phiên tòa theo quy định tại khoản 1 Điều 259 Bộ luật Tố tụng dân sự.
Thế nhưng, trong thời gian tạm ngừng phiên tòa 1 tháng, Tòa án vẫn chưa tiến hành thu thập đầy đủ các tài liệu chứng cứ để khắc phục lý do tạm ngừng phiên toà dẫn đến Hội đồng xét xử phải quyết định tạm đình chỉ giải quyết vụ án theo quy định tại khoản 2 Điều 259 Bộ luật TTDS.
VKSND khu vực 3 nhận thấy, vụ án “Tranh chấp về thừa kế, chia tài sản chung và yêu cầu hủy văn bản phân chia thừa kế” do Tòa án thụ lý từ ngày 19/02/2025 đến nay đã vi phạm thời hạn giải quyết vụ án. Trong khi đó, các đương sự trong vụ án liên tục có đơn khiếu nại và thường xuyên đến các cơ quan tiến hành tố tụng để khiếu nại gây ảnh hưởng đến hoạt động thường nhật của đơn vị.
Tuy vậy, TAND khu vực 3 chưa có động thái tích cực trong việc tiến hành các biện pháp thu thập đầy đủ các tài liệu chứng cứ trong vụ án để sớm đưa vụ án ra xét xử theo quy định. Từ đó, dẫn đến vụ án kéo dài làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của các đương và là một trong những nguyên nhân dẫn đến đương sự có đơn khiếu nại kéo dài, khiếu nại vượt cấp.
Trên cơ sở đó, Viện trưởng VKSND khu vực 3 đã ban hành kiến nghị yêu cầu Chánh án TAND khu vực 3 xem xét, chỉ đạo Thẩm phán được phân công giải quyết vụ án ra quyết định tiếp tục giải quyết vụ án dân sự sơ thẩm thụ lý số 33/2022/TLST-DS theo quy định. Từ đó, nhằm bảo đảm việc giải quyết vụ án phải được thực hiện đúng trình tự, thủ tục theo quy định.
Việc ban hành kiến nghị của VKSND khu vực 3 thể hiện vai trò, trách nhiệm của Viện kiểm sát trong công tác kiểm sát hoạt động tư pháp, góp phần nâng cao chất lượng giải quyết án dân sự, bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất.
Trong thời gian tới, VKSND khu vực 3 sẽ tiếp tục tăng cường công tác kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong quá trình giải quyết các vụ án dân sự. Qua đó, kịp thời phát hiện và kiến nghị khắc phục những vi phạm của Tòa án, cơ quan, tổ chức có liên quan, góp phần bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của Nhà nước, tổ chức và công dân./.