Thành quả sau hàng chục năm nghiên cứu
BS.CKI Bạch Thị Chính, Giám đốc chuyên môn Y khoa Hệ thống Tiêm chủng VNVC, cho biết vắc xin đã được nghiên cứu tại Việt Nam và nhiều quốc gia, với dữ liệu cho thấy hiệu quả phòng bệnh tốt trước các chủng virus tay chân miệng phổ biến, đặc biệt là EV71, chủng có nguy cơ gây bệnh nặng và biến chứng nguy hiểm.
    |
 |
| Bác sĩ Trương Hữu Khanh, người có hàng chục năm gắn bó với công tác điều trị các ca tay chân miệng nặng tại Việt Nam chứng kiến em bé đầu tiên tại Việt Nam được tiêm vắc xin phòng EV71 tại VNVC. Ảnh: Nhân Lê |
Vắc xin được chỉ định cho trẻ từ 2 tháng tuổi đến dưới 6 tuổi, với lịch tiêm từ 2 - 3 mũi tuỳ theo độ tuổi bắt đầu tiêm. Vắc xin được thử nghiệm lâm sàng giai đoạn III tại Việt Nam, chứng minh khả năng bảo vệ tốt trước EV71, với hiệu lực bảo vệ 96,8% và không ghi nhận trường hợp mắc EV71 trong nhóm được tiêm; đồng thời tạo đáp ứng miễn dịch cao trước nhiều kiểu gen phụ thuộc nhóm EV71.
Vắc xin đã được triển khai tiêm cho trẻ em tại Đài Loan, với hơn 600.000 liều đã được sử dụng từ tháng 8/2023 đến tháng 9/2026. Từ khi triển khai vắc xin, CDC Đài Loan báo cáo chưa ghi nhận các trường hợp mắc EV71 nặng giai đoạn 2024 - 2026, trong khi trước đó virus này từng chiếm tỷ lệ đáng kể trong các ca bệnh tay chân miệng biến chứng nặng.
“Hàng chục năm qua, các nhà khoa học đã dày công nghiên cứu nhưng chưa thành công do hiệu quả phòng chống virus chưa cao, đặc biệt là chủng EV71. Do đó, khi chứng minh được hiệu quả bảo vệ vượt trội trên EV71, vắc xin phòng tay chân miệng được xem là “vũ khí” hiệu quả bậc nhất để bảo vệ trẻ em trước căn bệnh nguy hiểm này”, bác sĩ Chính chia sẻ.
Ông Fabrice Baschiera, Tổng Giám đốc điều hành Substipharm Biologics, bày tỏ vui mừng khi đơn vị được đồng hành cùng Hệ thống Tiêm chủng VNVC mang vắc xin tay chân miệng về, đưa Việt Nam trở thành quốc gia đầu tiên tại Đông Nam Á triển khai vắc xin quan trọng này. Với những dữ liệu tích cực về hiệu quả bảo vệ sức khỏe trẻ em tại các quốc gia đã triển khai vắc xin phòng EV71, Substipharm Biologics kỳ vọng sẽ cùng VNVC mở rộng cơ hội tiếp cận vắc xin, góp phần bảo vệ hàng triệu trẻ em trước nguy cơ mắc bệnh và biến chứng nặng do EV71.
    |
 |
| VNVC đã tiếp nhận lô vắc xin tay chân miệng đầu tiên, chuẩn bị đầy đủ các điều kiện về nhân lực, chuyên môn, quy trình tiêm chủng, chất lượng bảo quản và vận chuyển để triển khai tiêm chủng an toàn cho trẻ nhỏ. Ảnh: Mộc Thảo |
Là người từng tham gia biên soạn phác đồ điều trị tay chân miệng cho Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), bác sĩ Trương Hữu Khanh, Phó Chủ tịch Hội Truyền nhiễm TP HCM, cho biết vắc xin EV71 là giải pháp được giới nhi khoa mong đợi nhiều năm, sau nhiều đợt dịch khiến trẻ nhập viện, chuyển nặng và gặp biến chứng nguy hiểm.
“Nhiều năm qua, rất nhiều phụ huynh hỏi tôi khi nào mới có vắc xin tay chân miệng. Mỗi mùa bệnh, phụ huynh lo, bác sĩ cũng áp lực vì có những trẻ ban đầu vẫn tỉnh táo nhưng chỉ vài giờ sau đã chuyển nặng, cần nhiều nhân lực, thuốc men và thiết bị hồi sức. Khi dịch lớn, số trẻ nhập viện tăng nhanh càng gây áp lực lên hệ thống điều trị. Vì vậy, khi Việt Nam có vắc xin phòng EV71 cho trẻ, tôi rất mừng”, bác sĩ Khanh chia sẻ.
TS.BS Nguyễn An Nghĩa, Phó Trưởng khoa Nhiễm - Thần kinh, Bệnh viện Nhi Đồng 1 (TP HCM), cho biết trẻ mắc tay chân miệng có thể chuyển từ nhẹ sang nguy kịch chỉ trong 6 - 8 giờ. EV71 là tác nhân gây bệnh nặng nhất so với các chủng virus khác bởi đặc tính có thể gây tổn thương hệ thần kinh trung ương. Trong khi đó, một số trẻ ít biểu hiện ngoài da, niêm mạc nên dễ nhầm với bệnh thông thường.
“Có trẻ buổi sáng vẫn chơi bình thường nhưng vài giờ sau đã xuất hiện biến chứng thần kinh, tim mạch, phù phổi, thậm chí suy đa cơ quan; trẻ qua nguy kịch vẫn có thể để lại di chứng như yếu liệt, co giật, chậm phát triển…”, bác sĩ An Nghĩa cho biết.
    |
 |
| Hệ thống Tiêm chủng VNVC cùng Substipharm Biologics đã tổ chức nhiều chương trình đào tạo, hội thảo khoa học, chia sẻ kinh nghiệm triển khai vắc xin phòng tay chân miệng với các chuyên gia quốc tế. Ảnh: VNVC |
Vắc xin tay chân miệng: Giải pháp phòng bệnh được nhiều gia đình mong chờ
Ngay trong ngày đầu Hệ thống Tiêm chủng VNVC triển khai tiêm vắc xin tay chân miệng EV71 tại Việt Nam, nhiều gia đình đã đưa trẻ đến tiêm chủng. Hàng chục nghìn lượt đăng ký được ghi nhận tại gần 300 trung tâm VNVC trên toàn quốc.
Tại TP HCM, anh Nguyễn Đức Quý (phường Hòa Hưng) đưa con trai Nguyễn Chí Minh Đức (23 tháng tuổi) đến VNVC tiêm từ sáng sớm. “Con hay bò, cho đồ vật và cho tay vào miệng, trong khi môi trường nhà trẻ có đông trẻ nhỏ nên nguy cơ lây bệnh luôn khiến gia đình lo lắng. Nay VNVC đã có vắc xin, tôi đến tiêm sớm cho bé bảo vệ con và yên tâm hơn khi con đi học”, anh Quý nói.
    |
 |
| Anh Nguyễn Đức Quý đưa con trai Nguyễn Chí Minh Đức (23 tháng tuổi) đến VNVC tiêm vắc xin tay chân miệng ngay trong ngày đầu triển khai. Ảnh: Nhân Lê |
Để vắc xin sớm đến với trẻ em Việt Nam, BS.CKI Bạch Thị Chính cho biết VNVC đã làm việc từ vài năm trước với Substipharm Biologics (Thuỵ Sĩ) để “giành quyền” đưa vắc xin này sớm về Việt Nam. VNVC cũng chuẩn bị đầy đủ các điều kiện về cung ứng, bảo quản vắc xin, đào tạo chuyên môn và nhanh chóng phân phối tới gần 300 trung tâm VNVC trên toàn quốc để kịp thời triển khai tiêm chủng, bảo vệ trẻ em trước mùa cao điểm của căn bệnh này.
“Chúng tôi mong các gia đình có con nhỏ sẽ nhanh chóng ưu tiên đưa trẻ đến tiêm vắc xin tay chân miệng để chúng ta sẽ không còn phải hồi hộp chứng kiến những đợt bùng phát dịch hoặc đỉnh dịch rất khốc liệt như những năm trước đây”, BS Chính nhấn mạnh.