Do không thể tổ chức trực tiếp nên Trung tâm đã tái hiện và thực hiện quay phim toàn bộ tiến trình tái hiện nghi thức tại khu vực Điện Kính Thiên để phát trực tuyến. Tâm điểm của chương trình là tái hiện nghi thức dâng lịch tiến vua thời xa xưa và các trưng bày diễn giải về quy trình làm lịch, ban hành lịch của triều đình nhà Lê, đặc biệt phỏng dựng bìa sách ngự lịch tiến vua. Đồng thời, chương trình trưng bày cũng tái hiện một cách sinh động quy trình san khắc, in ấn, đóng quyển lịch thông qua bộ sưu tập dụng cụ, nguyên liệu chuyên dụng của nghệ nhân khắc mộc bản.

leftcenterrightdel

Tái hiện nghi thức cung đình Tiến lịch tại Hoàng thành Thăng Long.

Trong quan niệm xưa, nhà vua coi mình là thiên tử, là người thay trời cai quản muôn dân. Do đó, nhà vua có trách nhiệm làm lịch báo cho dân biết thời gian, thời tiết để nhân dân làm nông vụ, tế lễ và ổn định đời sống. Thời Lê, hàng năm, triều đình cho biên soạn lịch công của năm mới, vua phê duyệt rồi truyền cho san khắc, in ấn, đóng quyển. Đến ngày 24 tháng Chạp tại sân rồng Điện Kính Thiên, triều đình long trọng tổ chức nghi lễ tiến ngự lịch lên Hoàng đế và ban lịch cho bách quan, muôn dân. Nghi lễ Tiến -Ban lịch đánh dấu thời điểm Tết đến, Xuân về.

Đặc biệt, năm nay, Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long - Hà Nội phối hợp Hội Di sản văn hóa Thăng Long và Công ty Ỷ Vân Hiên lần đầu thể nghiệm nghi lễ cung đình lễ Tiến lịch tại Hoàng thành Thăng Long dựa trên kết quả nghiên cứu về nghi lễ cung đình với hình thức sân khấu hóa. Nghi lễ bao gồm: Nghi thức các quan vào chầu; nghi thức quan Tư Thiên giám tiến ngự lịch; nghi thức quan Truyền chế đọc chế; nghi thức quan Lễ khoa ban quan lịch.

Cũng trong dịp này, Trung tâm Bảo tồn Di sản Thăng Long -Hà Nội tổ chức giao lưu với nhà sử học Lê Văn Lan và nghệ nhân khắc mộc bản Nguyễn Văn Thạo (Bút Tháp, Thuận Thành, Bắc Ninh). Nhà sử học Lê Văn Lan giao lưu, nói chuyện về nghi lễ dâng lịch, ban lịch; quy trình biên soạn, phê duyệt, san khắc và đóng ấn lịch của triều đình nhà Lê cũng như một số phong tục Tết như: Không khí chuẩn bị Tết, treo câu đối Tết, tranh Tết, chúc Tết, mừng tuổi, xin chữ đầu năm... Nghệ nhân khắc mộc bản Nguyễn Văn Thạo là một trong số rất ít người hiện nay có khả năng khắc các mộc bản kinh Phật cổ, sách cổ. Nghệ nhân sẽ giới thiệu và trình diễn kỹ thuật khắc ván độc đáo và cổ xưa. Đây là một công đoạn vô cùng quan trọng trong quy trình làm sách của triều đình xưa.

Để chuẩn bị cho chương trình, Trung tâm Bảo tồn di sản Thăng Long - Hà Nội tổ chức ghi hình các chương trình Tết Việt 2022 tại Hoàng thành Thăng Long để khách tham quan sẽ được trải nghiệm các hoạt động bổ ích và lý thú qua trưng bày trực tuyến.

P.V