    |
 |
| Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III (CEF III) với chủ đề “Động lực tăng trưởng từ nguồn nhân lực chất lượng cao”. |
Chiều 8/10, Diễn đàn Kinh tế Thủ đô lần thứ III (CEF III) với chủ đề “Động lực tăng trưởng từ nguồn nhân lực chất lượng cao” diễn ra tại Hà Nội, với sự tham dự của hơn 300 đại biểu, cùng đại diện ngoại giao đến từ 15 quốc gia, các chuyên gia, hiệp hội và cộng đồng doanh nghiệp.
Nếu CEF I tập trung vào AI, thương mại điện tử và các công cụ số; CEF II tập trung vào vốn, M&A, đầu tư, phát triển nhà cung ứng và nội địa hóa, thì CEF III đặt trọng tâm vào yếu tố con người - lực lượng trực tiếp biến công nghệ, vốn và thị trường thành kết quả tăng trưởng.
Đo nguồn nhân lực bằng năng suất
Ông Mạc Quốc Anh, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký HANOISME, Trưởng Ban Tổ chức CEF III nhấn mạnh, nguồn nhân lực chất lượng cao không nên chỉ được nhìn từ bằng cấp, chức danh hay số lượng lao động, mà phải được đo bằng khả năng tạo ra năng suất, giá trị gia tăng, năng lực cạnh tranh, hấp thụ công nghệ và vốn, mở rộng thị trường và nâng chất lượng sản phẩm.
Từ góc độ này, vấn đề của Hà Nội không chỉ là có bao nhiêu lao động được đào tạo, mà quan trọng hơn là lực lượng này tạo ra bao nhiêu giá trị cho nền kinh tế.
PGS.TS Trần Đình Thiên, Chủ tịch Hội đồng Chuyên gia cấp cao CEF cho rằng, Hà Nội đang sở hữu nhiều lợi thế, trong đó có vị thế trung tâm chính trị - hành chính quốc gia, mạng lưới đối ngoại, thị trường tập trung và nguồn nhân lực trình độ cao.
Tuy nhiên theo ông, khoảng cách giữa lợi thế và kết quả đang đặt ra yêu cầu nâng cấp năng lực của doanh nghiệp.
Theo số liệu được PGS.TS Trần Đình Thiên dẫn, năm 2024, tỷ lệ lực lượng lao động từ 15 tuổi trở lên đã qua đào tạo của Hà Nội đạt 53,9%. Trong khi đó, 96,2% doanh nghiệp có kết quả sản xuất kinh doanh có dưới 50 lao động.
Giai đoạn 2015-2024, số doanh nghiệp tăng 56,7%, nhưng lao động chỉ tăng 19,9%.
|
 |
| PGS.TS Trần Đình Thiên - Nguyên Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam. |
Du lịch cũng cần nâng chất lượng nhân lực
Yêu cầu chuyển từ lợi thế sang năng lực thể hiện rõ trong lĩnh vực du lịch, nơi mà Hà Nội có nhiều tiềm năng về di sản, văn hóa, ẩm thực, làng nghề và các không gian biểu diễn. Tuy nhiên, tài nguyên chỉ thực sự tạo ra giá trị khi được chuyển hóa thành những sản phẩm và trải nghiệm phù hợp với nhu cầu thị trường.
Du khách ngày càng quan tâm đến trải nghiệm cá nhân hóa, sản phẩm văn hóa có chiều sâu, ẩm thực, giải trí về đêm, sự kiện và những câu chuyện bản địa được kể bằng ngôn ngữ hiện đại. Điều này đòi hỏi ngành du lịch Thủ đô không chỉ có nhân lực phục vụ trực tiếp mà còn cần đội ngũ có năng lực về công nghệ số, dữ liệu, marketing, thương mại điện tử, ngoại ngữ, thiết kế trải nghiệm, quản trị điểm đến và phát triển sản phẩm văn hóa.
Công nghệ, AI và dữ liệu có thể hỗ trợ du khách tìm kiếm điểm đến, đặt dịch vụ, đồng thời giúp doanh nghiệp phân tích nhu cầu, cá nhân hóa sản phẩm và tối ưu hoạt động kinh doanh. Tuy nhiên, yếu tố quyết định vẫn là con người - từ xây dựng sản phẩm, kiểm soát chất lượng đến sáng tạo nội dung và tạo ra sự khác biệt trong trải nghiệm.
Trong bối cảnh Hà Nội ưu tiên kinh tế số, đổi mới sáng tạo và công nghiệp văn hóa, việc phát triển đội ngũ có khả năng kết nối giá trị truyền thống với nhu cầu thị trường hiện đại càng trở nên cần thiết. Đây là nền tảng để các chương trình biểu diễn, không gian văn hóa, ẩm thực, làng nghề, lễ hội và sản phẩm du lịch đêm không chỉ phát huy giá trị văn hóa mà còn trở thành những sản phẩm kinh tế bền vững.
Công nghệ không thể thay thế con người
Tại CEF III, Đại sứ Kazakhstan tại Việt Nam Kanat Tumysh nhấn mạnh rằng, công nghệ không tự tạo ra thịnh vượng. Tri thức, khả năng phán đoán, sức sáng tạo và quyết tâm của con người mới là yếu tố đưa công nghệ vào phục vụ phát triển.
Kazakhstan đang tăng cường gắn kết giáo dục, nghiên cứu với nhu cầu của nền kinh tế, đồng thời chú trọng kỹ năng số và kỹ thuật chuyên sâu. Năm nay, nước này thành lập Đại học Trí tuệ Nhân tạo tại thủ đô Astana và mong muốn mở rộng hợp tác đào tạo, nghiên cứu với Việt Nam.
Từ những trao đổi tại CEF III, bài toán nguồn nhân lực của Hà Nội vì thế không chỉ nằm ở việc tăng số lượng lao động qua đào tạo, mà ở khả năng biến kiến thức, kỹ năng và sức sáng tạo của con người thành năng suất, sản phẩm và sức cạnh tranh.
Đây cũng là điều kiện để những lợi thế sẵn có của Thủ đô được chuyển hóa thành động lực tăng trưởng thực chất.