    |
 |
| Linh kiện máy móc là một trong những nhóm hàng hóa được nhập khẩu tăng trong những tháng đầu năm. (Ảnh minh họa) |
Lý giải về việc nhập siêu trong những tháng đầu năm 2026, ông Ngô Như An, Phó Trưởng ban Công nghệ thông tin và Thống kê hải quan (Cục Hải quan) cho biết, hết tháng 5, Việt Nam nhập siêu hơn 13,8 tỉ USD. Cập nhật từ đầu năm đến 7/6, thì con số nhập siêu tiếp tục tăng lên gần 15,4 tỉ USD. Dựa vào số liệu thống kê của cơ quan Hải quan cho thấy, có 3 nhóm hàng nhập khẩu có kim ngạch tăng đột biến khiến con số nhập siêu tăng cao những tháng vừa qua.
Cụ thể là nhóm hàng máy vi tính, sản phẩm điện tử. Riêng trong tháng 5 nhóm hàng này nhập siêu gần 8 tỉ USD và lũy kế cả 5 tháng đầu năm 2026 con số này lên đến 32 tỉ USD, tăng 80,5% so với cùng kỳ năm ngoái. Hết tháng 5, chỉ riêng kim ngạch nhập khẩu máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện lên đến 88,2 tỉ USD, tăng mạnh 57,1% so với cùng kỳ năm ngoái và chiếm đến 38,4% kim ngạch nhập khẩu cả nước.
Nhóm thứ hai là dầu thô, do những diễn biến bất ổn tại Trung Đông dẫn đến giá dầu tăng cao so với cùng kỳ năm ngoái. Cụ thể, dù lượng dầu thô nhập khẩu giảm 18,2% so với cùng kỳ năm ngoái, nhưng trị giá lại tăng 4,1%. Vì vậy, trị giá bình quân mặt hàng dầu thô nhập khẩu tăng tới 39,5% (từ 570,2 USD/tấn trong 5 tháng đầu năm 2025 lên 725,7 USD/tấn trong cùng kỳ của năm 2026).
Cùng với dầu thô, nhập khẩu xăng dầu thành phẩm cũng tăng mạnh cả lượng và kim ngạch. Đến cuối tháng 5/2026, cả nước nhập khẩu gần 4,6 triệu tấn xăng dầu thành phẩm với kim ngạch đạt gần 4,9 tỉ USD, tăng 15,8% về lượng và tăng 81,6% về kim ngạch so với cùng kỳ 2025.
Nhóm thứ ba là máy móc, thiết bị và linh kiện ô tô nhập khẩu phục vụ sản xuất. Ông Ngô Như An cho hay, trong 5 tháng đầu năm, máy móc thiết bị nhập khẩu đạt kim ngạch 27,8 tỉ USD, tăng 21,6% so với cùng kỳ năm ngoái; trong khi linh kiện, phụ tùng ô tô đạt hơn 3,1 tỉ USD, tăng 44,7%. Việc tăng này có thể nguyên nhân một phần do doanh nghiệp dự phòng để bảo đảm sản xuất cho các đơn hàng đã đặt trước nên chủ động nhập khẩu linh kiện, thiết bị.
Cũng theo ông, dự báo về cán cân thương mại từ nay đến cuối năm là vấn đề rất khó vì hiện nay biến động về chiến tranh liên tục thay đổi. Nhưng qua số liệu cho thấy, vấn đề nhập siêu có dấu hiệu hạ nhiệt. “Trước những biến động liên tục và nhanh chóng, cơ quan Hải quan đang tiếp tục theo dõi và cung cấp số liệu thường xuyên để các cơ quan chức năng làm căn cứ đánh giá và quản lý, điều hành.”- ông cho biết thêm.
Về công tác thu ngân sách nhà nước (NSNN), năm 2026, Cục Hải quan được Quốc hội giao dự toán thu NSNN là 451.000 tỉ đồng. Chỉ tiêu phấn đấu thu NSNN là 516.500 tỉ đồng. Để phấn đấu hoàn thành nhiệm vụ chính trị được giao, ngay từ đầu năm 2026, Cục Hải quan đã ban hành và tổ chức quán triệt Chỉ thị triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp tạo thuận lợi thương mại, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước, chống thất thu trong triển khai nhiệm vụ thu NSNN năm 2026.
Kết quả, tính đến ngày 7/6/2026, thu NSNN đạt 226.493 tỉ đồng, bằng 50,2% dự toán, bằng 43,1% phấn đấu, tăng 15,8% so với cùng kỳ năm 2025.