    |
 |
| Quang cảnh phiên làm việc của Quốc hội chiều 9/11. Ảnh: Quốc hội |
Chiều 9/11, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI thảo luận tại hội trường về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trẻ em, Luật Người khuyết tật, Luật Khám bệnh, chữa bệnh, Luật Dược, Luật Người cao tuổi và Luật Bảo hiểm y tế.
Thảo luận về các quy định liên quan đến giá thuốc và trang thiết bị y tế, các đại biểu Quốc hội đã tập trung phân tích nhiều vướng mắc pháp lý và đề xuất các giải pháp nhằm bảo đảm tính công khai, minh bạch, ngăn chặn tình trạng tăng giá, đẩy giá trong đấu thầu; đồng thời tránh tạo ra rào cản làm gián đoạn nguồn cung thuốc và vật tư y tế phục vụ khám, chữa bệnh cho Nhân dân.
Bảo đảm thuốc lưu hành hợp pháp không bị gián đoạn cung ứng chỉ vì thủ tục công bố lại
Phát biểu đóng góp ý kiến đối với dự thảo Luật Dược (thuộc dự án 1 luật sửa 6 luật), đại biểu Dương Khắc Mai (Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng) phân tích quy định về xác định giá bán buôn thuốc dự kiến và các điều khoản chuyển tiếp công bố giá thuốc.
    |
 |
| Đại biểu Dương Khắc Mai (Đoàn ĐBQH tỉnh Lâm Đồng) phát biểu thảo luận. Ảnh: Quốc hội |
Đại biểu dẫn chiếu khoản 14 Điều 4 dự thảo luật bổ sung khoản 12 Điều 107 Luật Dược, giao Bộ Y tế quy định phương pháp xác định giá bán buôn thuốc dự kiến. Cùng với đó, khoản 9 Điều 8 yêu cầu các loại thuốc đã công khai giá trước ngày 1/3/2027 phải thực hiện công bố lại theo phương pháp mới trước ngày 1/1/2028.
Bày tỏ sự thống nhất với chủ trương tăng cường kiểm soát giá thuốc của Nhà nước, đại biểu Dương Khắc Mai cho rằng cần phải làm rõ hậu quả pháp lý trong trường hợp doanh nghiệp chưa hoàn thành việc công bố lại hoặc đã nộp hồ sơ nhưng dữ liệu chưa được cơ quan chức năng cập nhật kịp thời. Theo đại biểu, việc yêu cầu công bố lại đồng loạt đối với tất cả các loại thuốc đang lưu hành (kể cả những trường hợp giá thuốc không hề có sự thay đổi) có thể gây thêm vướng mắc, phiền hà cho hoạt động cung ứng thuốc trên thị trường.
    |
 |
| Các đại biểu tham dự phiên họp. Ảnh: Quốc hội |
Từ thực tiễn địa phương, đại biểu phản ánh qua theo dõi thông tin báo chí và ý kiến cử tri, một số trạm y tế xã trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng đã có thời điểm xảy ra tình trạng thiếu thuốc do vướng mắc trong quá trình chuyển giao, quản lý và cung ứng. Dù vụ việc không bắt nguồn trực tiếp từ chính sách giá, nhưng thực tế này cho thấy nguồn cung ứng thuốc ở tuyến y tế cơ sở dễ bị ảnh hưởng khi thay đổi thủ tục quản lý.
Từ phân tích trên, đại biểu Dương Khắc Mai đề nghị: “Tôi đề nghị làm rõ ngay tại khoản 9 Điều 8 việc tiếp tục sử dụng giá công bố trong thời gian chuyển tiếp, nhất là khi doanh nghiệp đã thực hiện nghĩa vụ nộp hồ sơ, bảo đảm thuốc lưu hành hợp pháp không bị gián đoạn cung ứng chỉ vì thủ tục công bố lại. Đồng thời, phương pháp xác định giá cần minh bạch và kiểm tra căn cứ hình thành giá, không biến thành cơ chế Nhà nước ấn định giá đối với mọi loại thuốc”.
Kiến nghị cơ sở y tế phải thông tin công khai phần quỹ BHYT dự kiến thanh toán
Đóng góp ý kiến cho dự thảo Luật Khám bệnh, chữa bệnh, đại biểu Hà Thị Anh Thư (Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ngãi) tập trung phân tích các quy định về công khai giá dịch vụ y tế, chi phí thuốc và cơ chế kiểm soát giá trong mua sắm trang thiết bị y tế.
    |
 |
| Đại biểu Hà Thị Anh Thư (Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Ngãi) phát biểu thảo luận. Ảnh: Quốc hội |
Đối với dịch vụ khám, chữa bệnh theo yêu cầu tại khoản 8 Điều 3 (sửa đổi khoản 7 Điều 110 Luật Khám bệnh, chữa bệnh), đại biểu nêu rõ Báo cáo số 2080 của Bộ Y tế đã đề cập quyền được quỹ Bảo hiểm y tế (BHYT) thanh toán khi người bệnh chọn dịch vụ theo yêu cầu, nhưng dự thảo luật mới chỉ thể hiện nội dung quyết định giá và công khai giá.
“Tôi đề nghị ghi rõ ngay tại khoản này: người bệnh chọn dịch vụ theo yêu cầu vẫn được quỹ thanh toán theo phạm vi được hưởng, mức hưởng và điều kiện thanh toán của pháp luật về bảo hiểm y tế. Trước khi người bệnh lựa chọn cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải thông tin rõ phần quỹ dự kiến thanh toán và phần người bệnh dự kiến phải trả, khi thanh toán 2 khoản này phải được thể hiện riêng lẻ trên bảng kê để được theo dõi”, đại biểu Hà Thị Anh Thư kiến nghị.
Hiệu quả của việc mua sắm trang thiết bị y tế phải được nhìn nhận trực tiếp từ phía người bệnh
Đặc biệt, đóng góp ý kiến về quy định quản lý trang thiết bị y tế tại khoản 9 Điều 3 (sửa đổi Điều 113 Luật Khám bệnh, chữa bệnh), đại biểu Hà Thị Anh Thư nhấn mạnh: Hiệu quả của việc mua sắm trang thiết bị y tế phải được nhìn nhận trực tiếp từ phía người bệnh. Tức là sau khi thiết bị được đầu tư, trang bị, người bệnh có thực sự được tiếp cận các kỹ thuật chẩn đoán, điều trị phù hợp và kịp thời hay không?
Do đó, đại biểu yêu cầu khi lập đề xuất mua sắm, cơ sở y tế phải giải trình rõ thiết bị phục vụ cho nhu cầu chuyên môn nào, có bảo đảm đủ nhân lực vận hành, vật tư tiêu hao và điều kiện bảo trì để sử dụng ổn định lâu dài hay không. Nhu cầu điều trị thực tế của người bệnh phải là căn cứ cốt lõi để xác định cấu hình kỹ thuật đưa vào hồ sơ mời thầu.
Trường hợp một thông số kỹ thuật được đặt riêng và nhà sản xuất đưa vào như điều kiện bắt buộc, cơ sở y tế phải có trách nhiệm giải trình thông số đó cần thiết cho kỹ thuật chuyên môn nào và liệu thiết bị có thông số khác có đáp ứng được yêu cầu hay không. Nếu có nhiều thiết bị từ các hãng khác nhau cùng đáp ứng yêu cầu chuyên môn, hồ sơ mời thầu bắt buộc phải cho phép các thiết bị tương đương tham gia cạnh tranh bình đẳng.
Về giải pháp kiểm soát giá, đại biểu Hà Thị Anh Thư đề nghị Chính phủ ban hành quy định việc khai thác, sử dụng dữ liệu liên thông để đối chiếu giá cả và kết quả mua sắm của các trang thiết bị tương đương. Quá trình đánh giá hiệu quả tài chính phải tính toán tổng thể chi phí vật tư vận hành và chi phí bảo trì trong suốt toàn bộ vòng đời sử dụng của thiết bị.
“Tôi đề nghị Chính phủ quy định việc sử dụng dữ liệu liên thông để đối chiếu giá và kết quả mua sắm thiết bị tương đương, đồng thời xem xét chi phí vật tư vận hành và bảo trì trong suốt thời gian sử dụng. Khi dùng báo giá cần kiểm tra tính độc lập của các nguồn báo giá khi có dấu hiệu bất thường về cấu hình hoặc giá, người phê duyệt phải yêu cầu rà soát độc lập trước khi quyết định”, đại biểu Hà Thị Anh Thư kiến nghị.
Sẽ kiểm soát công khai, minh bạch để tránh tăng giá, đẩy giá trong đấu thầu
Thay mặt cơ quan chủ trì soạn thảo phát biểu tiếp thu, giải trình các ý kiến của đại biểu Quốc hội nêu tại phiên thảo luận, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan khẳng định việc bảo đảm thuốc và trang thiết bị y tế là yêu cầu xuyên suốt trong công tác chăm sóc, khám bệnh và chữa bệnh cho Nhân dân.
    |
 |
| Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan phát biểu tiếp thu, giải trình các ý kiến đại biểu Quốc hội nêu tại phiên thảo luận. Ảnh: Quốc hội |
Bộ trưởng Đào Hồng Lan nhấn mạnh, để giải quyết triệt để vấn đề giá và nguồn cung ứng thuốc, trang thiết bị y tế, cần triển khai một hệ thống giải pháp tổng thể. Giải pháp này bao gồm từ việc rà soát hoàn thiện hệ thống pháp luật ngành y tế, sửa đổi các quy định của Luật Đấu thầu, ban hành kịp thời các văn bản hướng dẫn thi hành, cho đến việc khuyến khích tinh thần dám nghĩ, dám làm tại các cơ sở y tế. Thời gian qua, Quốc hội và Chính phủ đã chỉ đạo thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp tháo gỡ vướng mắc.
Đối với các quy định về giá trong dự án luật trình Kỳ họp này, Bộ Y tế đã tập trung xử lý các điểm nghẽn thực tiễn nhằm thiết lập cơ chế kiểm soát công khai, minh bạch về giá thuốc và giá trang thiết bị y tế. Mục tiêu cao nhất của chính sách là ngăn chặn hiệu quả tình trạng tăng giá, đẩy giá bất hợp lý hoặc các hành vi không phù hợp trong quá trình tổ chức đấu thầu mua sắm. Những nội dung này đã được hoàn thiện nghiêm túc theo chỉ đạo của Chính phủ để trình Quốc hội xem xét, thông qua…