Thực hiện tốt công tác kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo, góp phần củng cố niềm tin của người dân, nâng cao uy tín của Ngành

Cán bộ kiểm sát tiếp công dân tại trụ sở. (Ảnh minh họa)

Kịp thời kiến nghị khắc phục vi phạm, bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất

Trong những năm gần đây, cùng với tiến trình cải cách tư pháp và yêu cầu ngày càng cao trong bảo đảm quyền con người, quyền công dân, công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của ngành Kiểm sát nhân dân ngày càng khẳng định vai trò quan trọng. Đây không chỉ là một nhiệm vụ thường xuyên theo quy định của pháp luật mà còn là thước đo trực tiếp phản ánh trách nhiệm, bản lĩnh và uy tín của ngành Kiểm sát trước Đảng, Nhà nước và Nhân dân.

Thực tiễn cho thấy, thông qua công tác tiếp công dân và xử lý, giải quyết đơn thư khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh, đơn thư tố giác tội phạm, nhiều vụ việc phức tạp, kéo dài đã được xem xét, giải quyết kịp thời, góp phần bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân; đồng thời phát hiện, chấn chỉnh những vi phạm trong hoạt động tư pháp.

Trong những năm vừa qua, VKSND hai cấp thành phố Huế đã duy trì thường xuyên công tác tiếp công dân định kỳ và đột xuất, bố trí cán bộ có năng lực, kinh nghiệm trực tiếp lắng nghe, hướng dẫn, giải thích pháp luật cho công dân; qua đó hạn chế tình trạng khiếu nại, tố cáo vượt cấp, kéo dài, góp phần ổn định tình hình an ninh, trật tự trên địa bàn.

Bên cạnh đó, công tác kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo trong hoạt động tư pháp ngày càng được chú trọng và nâng cao chất lượng. Thông qua hoạt động kiểm sát, VKSND hai cấp thành phố Huế đã phát hiện một số vi phạm, tồn tại, thiếu sót của Cơ quan tư pháp trong hoạt tố tụng hình sự, tố tụng dân sự, hành chính,…, thi hành án hình dân và dân sự trong quá trình thực hiện chức năng, nhiệm vụ theo quy định của pháp luật; công tác tiếp nhận đơn thư, giải quyết khiếu nại, tố cáo của các cơ quan có liên quan, qua đó kịp thời ban hành kiến nghị, yêu cầu khắc phục, bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất. Nhiều kiến nghị có chất lượng đã được các cơ quan hữu quan tiếp thu, thực hiện, qua đó góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực tư pháp.

Ngoài công tác kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo trong hoạt động tư pháp, thời gian qua,  VKSND hai cấp thành phố Huế cũng đã tiếp nhận và giải quyết nhiều đơn khiếu nại, tố cáo trong hoạt động tư pháp. Qua công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo thuộc thẩm quyền, Viện kiểm sát hai cấp cũng đã phát hiện một số tồn tại, thiếu sót, vi phạm của các cơ quan tư pháp có liên quan.

Có thể nhận thấy, việc giải quyết khiếu nại, tố cáo của Viện kiểm sát hai cấp thành phố Huế trong thời gian qua chủ yếu là các khiếu nại liên quan đến việc giải quyết của Thủ trưởng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố đối với quá trình tiếp nhận, giải quyết nguồn tin về tội phạm; giải quyết khiếu nại trong giai đoạn giải quyết tin báo, tố giác . Qua công tác này là một kênh để Viện kiểm sát thực hiện các quyền kháng nghị, kiến nghị, yêu cầu đối với Cơ quan điều tra, góp phần nâng cao chất lượng, hiệu quả hoạt động tố tụng hình sự trong giai đoạn tiền khởi tố.

Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, khi số lượng đơn thư khiếu nại, tố cáo có xu hướng gia tăng, tính chất vụ việc ngày càng phức tạp, thậm chí có những trường hợp công dân lợi dụng quyền khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh để gây áp lực lên Cơ quan tư pháp và các cơ quan, tổ chức đang giải quyết vụ việc có liên quan nhằm đạt được mục đích của mình khi gửi đơn hoặc cố tình làm sai lệch bản chất vụ việc để định hướng nhận thức, dư luận không đúng đắn, thì yêu cầu đặt ra đối với ngành Kiểm sát là phải không ngừng nâng cao hơn nữa chất lượng, hiệu quả công tác tiếp công dân, phân loại xử lý các đơn thư khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh ban đầu.

Thực tiễn cũng cho thấy, ở một số đơn vị vẫn còn tình trạng phân loại, xử lý đơn chưa thật sự chính xác; việc phối hợp giữa các đơn vị, bộ phận nghiệp vụ trong nội bộ Ngành đôi khi chưa chặt chẽ; chất lượng công tác kiểm sát trong lĩnh vực này có lúc, có nơi còn chưa đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình hiện nay.

Xác định kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo là nhiệm vụ trọng tâm

Trước yêu cầu của tình hình mới, việc thực hiện đúng quy chế có liên quan của Ngành, các quy định pháp luật, đồng thời nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo cần được xác định là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của VKSND  hai cấp thành phố Huế.

Trước hết, mỗi công chức, Kiểm sát viên khi được Lãnh đạo Viện phân công thực hiện nhiệm vụ tiếp công dân; tham mưu cho Lãnh đạo Viện trong công tác giải quyết khiếu nại, tố cáo và kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo trong hoạt động tư pháp cần nhận thức đầy đủ ý nghĩa, tầm quan trọng của công tác này, nêu cao tinh thần trách nhiệm, thái độ chuẩn mực, tận tâm khi tiếp xúc với công dân, bảo đảm lắng nghe, giải thích rõ ràng, đúng pháp luật, tạo sự đồng thuận khi tiếp công dân.

Một điều hết sức quan trọng nữa là phải luôn chủ động học tập, nâng cao năng lực chuyên môn để trang bị cho mình những kiến thức cơ bản và chuyên sâu về các lĩnh vực công tác có liên quan để thực hiện có chất lượng, hiệu quả công tác được giao.

Cùng với đó, việc tiếp nhận, phân loại và xử lý đơn phải được thực hiện chặt chẽ, chính xác ngay từ đầu, đảm bảo xác định đúng thẩm quyền, đúng tính chất vụ việc, căn cứ vào nội dung đơn để áp dụng đúng trình tự, thủ tục giải quyết theo quy định của Luật Khiếu nại, Luật Tố cáo và các văn bản pháp luật chuyên biệt về giải quyết khiếu nại, tố cáo có liên quan trong từng lĩnh vực.

Đối với công tác kiểm sát, cần tiếp tục tăng cường trách nhiệm, chủ động nắm tình hình, kịp thời phát hiện vi phạm trong quá trình giải quyết của các cơ quan có thẩm quyền, ban hành kiến nghị, kháng nghị có căn cứ, có sức thuyết phục, đồng thời theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện các nội dung kiến nghị, kháng nghị đã ban hành nhằm bảo đảm hiệu quả thực chất.

Một yếu tố quan trọng khác là tăng cường sự phối hợp giữa đơn vị Thanh tra – Khiếu tố với các đơn vị nghiệp vụ khác, đặc biệt là các đơn vị thực hành quyền công tố, kiểm sát điều tra, kiểm sát xét xử án hình sự, đơn vị kiểm sát giải quyết các vụ việc dân sự; đơn vị kiểm sát thi hành án của VKSND thành phố; giữa bộ phận kiểm sát giải quyết đơn khiếu nại, tố cáo về tư pháp và các bộ phận nghiệp vụ khác của VKSND các khu vực. Sự phối hợp chặt chẽ, kịp thời sẽ giúp việc đánh giá nội dung khiếu nại, tố cáo được toàn diện, khách quan, tránh bỏ sót hoặc đánh giá phiến diện, qua đó nâng cao chất lượng tham mưu cho Lãnh đạo Viện trong việc giải quyết các vụ việc cụ thể.

Trong bối cảnh chuyển đổi số hiện nay, việc ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý, theo dõi đơn thư cũng là một yêu cầu tất yếu, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý, hạn chế sai sót, thất lạc và tạo thuận lợi trong công tác tổng hợp, báo cáo. Đồng thời, thông qua hoạt động tiếp công dân, cần kết hợp tuyên truyền, phổ biến pháp luật, giúp người dân hiểu đúng, thực hiện đúng quyền khiếu nại, tố cáo, từ đó hạn chế các trường hợp khiếu nại, tố cáo, kiến nghị, phản ánh không đúng quy định.

Có thể khẳng định rằng, thực hiện tốt công tác tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo theo đúng quy định, quy chế của ngành Kiểm sát nhân dân (Quy chế tiếp công dân, giải quyết khiếu nại, tố cáo và kiểm sát việc giải quyết khiếu nại, tố cáo trong hoạt động tư pháp ban hành kèm theo Quyết định số 05/QĐ-VKSTC ngày 19/3/2026 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao; Quy định về quy trình tiếp công dân trong ngành Kiểm sát nhân dân ban hành kèm theo Quyết định số 51/QĐ-VKSTC ngày 23/3/2026 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao) và các quy định của pháp luật có liên quan không chỉ góp phần bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của công dân mà còn thể hiện rõ vai trò, trách nhiệm của mỗi công chức, Kiểm sát viên trong việc thực hiện chức năng, nhiệm vụ của ngành Kiểm sát nhân dân trong việc bảo vệ pháp chế xã hội chủ nghĩa, đảo bảo việc thực hiện đúng và đầy đủ quyền và nghĩa vụ của công dân.

Đây cũng chính là một trong những yếu tố quan trọng góp phần củng cố niềm tin của người dân, nâng cao vị thế, uy tín Ngành nói chung và của VKSND hai cấp thành phố Huế trong tình hình mới.