Dấu ấn lịch sử giữa miền đất Lam Sơn
Lam Kinh là vùng đất gắn liền với cuộc Khởi nghĩa Lam Sơn và sự nghiệp của Anh hùng dân tộc Lê Lợi. Qua nhiều thế kỷ, nơi đây không chỉ là một địa danh mang giá trị đặc biệt về lịch sử mà còn là không gian lưu giữ nhiều giá trị văn hóa truyền thống của xứ Thanh.
    |
 |
| Không gian lễ hội thu hút đông đảo người dân và du khách về tham quan, trải nghiệm. |
Lễ hội Lam Kinh năm 2026 được tổ chức nhằm tôn vinh Anh hùng dân tộc Lê Lợi, các vua Lê, các tướng sĩ và nhân dân đã có công lao, đóng góp trong lịch sử dựng nước và giữ nước. Đây cũng là dịp khơi dậy những nét đẹp truyền thống văn hóa, đậm đà bản sắc dân tộc của vùng đất Thanh Hóa.
Theo kế hoạch của Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Lễ hội Lam Kinh năm 2026 được tổ chức ở quy mô cấp tỉnh, trong 3 ngày, từ ngày 1 đến 3/10/2026, tức ngày 21 đến 23/8 năm Bính Ngọ. Lễ khai mạc - chính lễ diễn ra vào 7 giờ 30 phút sáng 2/10/2026, tức ngày 22/8 năm Bính Ngọ, tại sân Rồng, Chính điện Lam Kinh, xã Lam Sơn, tỉnh Thanh Hóa.
Đây là hoạt động trọng tâm trong chuỗi sự kiện kỷ niệm 608 năm Khởi nghĩa Lam Sơn, 598 năm vua Lê Thái Tổ đăng quang và 593 năm ngày mất của Anh hùng dân tộc Lê Lợi.
Không chỉ mang ý nghĩa tưởng niệm, tri ân tiền nhân, Lễ hội Lam Kinh còn được xác định là sự kiện văn hóa gắn với tuyên truyền, quảng bá du lịch Thanh Hóa, giới thiệu hình ảnh Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh, một điểm tham quan, du lịch trọng điểm của tỉnh đến nhân dân, du khách trong nước và bạn bè quốc tế.
Trang nghiêm phần lễ, đậm đà nghi thức truyền thống
    |
 |
| Các nghi lễ truyền thống được tổ chức trang nghiêm, thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”, tri ân các bậc tiền nhân. |
Một trong những điểm tạo nên chiều sâu của Lễ hội Lam Kinh là hệ thống nghi lễ được tổ chức tại các không gian gắn với triều Hậu Lê và cuộc Khởi nghĩa Lam Sơn.
Trước giờ khai mạc sáng 2/10, kiệu vua Lê Thái Tổ và kiệu Trung Túc Vương Lê Lai sẽ được rước từ đền thờ vua Lê Thái Tổ và đền thờ Trung Túc Vương Lê Lai về sân Điện Lam Kinh. Nghi thức do Đội tế, đội rước kiệu của xã Lam Sơn và xã Kiên Thọ thực hiện.
Tại các đền thờ, các tòa Thái miếu và khu lăng mộ, Ban Quản lý di sản Thành Nhà Hồ và các di tích trọng điểm tỉnh Thanh Hóa tổ chức tế lễ trong hai ngày 1 và 2/10/2026, tức ngày 21 và 22/8 năm Bính Ngọ.
Chương trình khai mạc sáng 2/10 gồm các nghi thức dâng hương, trình tấu Chúc văn, tuyên bố lý do, giới thiệu đại biểu, diễn văn khai mạc và đánh trống khai hội. Đáng chú ý, chương trình nghệ thuật tại lễ khai mạc được định hướng đổi mới về nội dung và hình thức. Kịch bản sân khấu hóa được xây dựng theo hướng sự kiện - nhân vật, kết nối với ý tưởng dân gian đương đại, đồng thời gắn kết, lồng ghép và đặc tả nhiều hơn các yếu tố văn hóa dân gian thời Hậu Lê.
Cách tiếp cận này nhằm tạo nên một chương trình nghệ thuật vừa góp phần tái hiện những dấu ấn lịch sử, vừa đưa các giá trị văn hóa truyền thống đến gần hơn với công chúng hôm nay.
Sau chính lễ, ngày 3/10/2026, tức ngày 23/8 năm Bính Ngọ, sẽ diễn ra lễ dâng hương làm giỗ bà Hàng Dầu trên đỉnh núi Lam Sơn, hay còn gọi là núi Dầu. Các hoạt động dâng hương cũng được tổ chức tại nhiều địa điểm di tích liên quan như Đền thờ vua Lê Thái Tổ, Chính điện và các tòa Thái miếu, Lăng mộ vua Lê Thái Tổ tại Khu di tích lịch sử Lam Kinh; Đền thờ Trung Túc Vương Lê Lai; Thái miếu Nhà Hậu Lê; Tượng đài Lê Lợi và các địa phương có đền thờ các vị khai quốc công thần triều Hậu Lê.
Điểm mới: Đưa sắc màu vùng cao về Lam Kinh
    |
 |
| Các làn điệu dân gian, trò diễn truyền thống góp phần làm phong phú không gian văn hóa tại Lễ hội. |
Bên cạnh phần lễ trang nghiêm, chương trình nghệ thuật được đổi mới, năm nay lễ hội còn có “Phiên chợ vùng cao” kết hợp giới thiệu sản phẩm OCOP cùng không gian trình diễn các loại hình văn hóa dân gian đặc sắc của đồng bào các dân tộc miền núi Thanh Hóa, hứa hẹn tạo nên một không gian lễ hội vừa đậm dấu ấn lịch sử, vừa giàu bản sắc văn hóa.
Phiên chợ được bố trí tại khu vực lối đi từ ngoài cổng khu di tích vào chân cầu Bạch trong những ngày diễn ra lễ hội. Sự xuất hiện của “Phiên chợ vùng cao” tạo thêm một không gian văn hóa đặc sắc, nơi du khách không chỉ đến với những giá trị lịch sử của Lam Kinh mà còn có cơ hội tìm hiểu, trải nghiệm các sản phẩm, đặc sản và nét văn hóa gắn với đời sống của đồng bào các dân tộc miền núi Thanh Hóa.
Việc kết hợp giữa hoạt động văn hóa, quảng bá sản phẩm OCOP và du lịch cũng mở ra sự kết nối giữa không gian di sản với đời sống đương đại, góp phần tăng sức hấp dẫn cho điểm đến Lam Kinh trong những ngày lễ hội. Cùng với đó, tại khu vực sân Rồng sẽ diễn ra các hoạt động trình diễn trò chơi, trò diễn dân gian là những di sản văn hóa của tỉnh Thanh Hóa được đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Trong đó có Trò Xuân Phả, trò diễn Pôồn Pôông, trò diễn dân gian Ngũ trò Viên Khê, biểu diễn Hát chèo và các hoạt động diễn trình văn hóa phi vật thể khác. Đây cũng là điểm nhấn quan trọng trong việc đưa văn hóa dân gian trở thành một phần sống động của lễ hội, để các giá trị di sản không chỉ được bảo tồn trong hồ sơ hay không gian trưng bày mà được trực tiếp trình diễn, giới thiệu tới người dân và du khách.
Bên cạnh “Phiên chợ vùng cao” và các hoạt động trình diễn văn hóa dân gian, Lễ hội Lam Kinh năm 2026 còn dự kiến tạo dựng không gian check-in mang nét cung đình theo hướng đổi mới, sáng tạo tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh. Không gian này hướng tới việc quảng bá hình ảnh di tích, đồng thời thu hút khách du lịch tham quan, trải nghiệm trong thời gian diễn ra lễ hội.
Nếu những nghi thức truyền thống tạo nên sự thành kính, trang nghiêm thì các hoạt động trải nghiệm, check-in và trình diễn văn hóa giúp lễ hội trở nên gần gũi hơn với công chúng, đặc biệt là du khách trẻ. Sự kết hợp giữa không gian lịch sử, văn hóa cung đình, nghệ thuật sân khấu hóa, trò diễn dân gian và sắc màu vùng cao tạo nên một bức tranh lễ hội đa dạng, trong đó mỗi hoạt động góp phần kể một câu chuyện về lịch sử và văn hóa xứ Thanh.
Từ lễ hội đến quảng bá du lịch Lam Kinh
    |
 |
| Du khách trải nghiệm không gian văn hóa, nghệ thuật và các hoạt động cộng đồng tại Lễ hội Lam Kinh. |
Lễ hội Lam Kinh năm 2026 không chỉ được xác định là hoạt động kỷ niệm những dấu mốc lịch sử quan trọng mà còn gắn chặt với mục tiêu quảng bá hình ảnh Thanh Hóa và Khu di tích quốc gia đặc biệt Lam Kinh.
Theo kế hoạch, công tác tuyên truyền được triển khai rộng rãi trên các phương tiện thông tin đại chúng, các nền tảng mạng xã hội, hệ thống truyền thanh cơ sở và các trang, cổng thông tin điện tử của các cơ quan, đơn vị, địa phương liên quan. Thời gian tuyên truyền trước, trong và sau lễ hội được thực hiện từ ngày 20/9 đến 5/10/2026, tức ngày 10/7 đến 25/8 năm Bính Ngọ.
Cùng với tuyên truyền trên các phương tiện thông tin đại chúng, công tác cổ động trực quan cũng được triển khai tại các tuyến đường, đầu mối giao thông và khu vực trung tâm. Băng-rôn, cờ hội, lồng cờ, pa-nô được bố trí trên Quốc lộ 1A, Quốc lộ 47 từ phường Hạc Thành đến xã Lam Sơn, cũng như tại các tuyến đường, phố chính, cơ quan, trường học, đơn vị và doanh nghiệp.
Các hoạt động quảng bá còn hướng tới kết nối với doanh nghiệp du lịch, các đơn vị lữ hành trong và ngoài tỉnh để đưa khách về tham dự lễ hội, đồng thời khai thác kết nối các tour, tuyến du lịch.
Trung tâm Triển lãm và Xúc tiến Du lịch tỉnh được giao tăng cường quảng bá Lễ hội Lam Kinh trên các nền tảng xã hội, website du lịch; phối hợp với Hiệp hội Du lịch, doanh nghiệp lữ hành kết nối khách; tổ chức gian thông tin, ki-ốt du lịch và hoạt động triển lãm giới thiệu về di sản, lễ hội và di tích Lam Kinh.
Qua đó, lễ hội không chỉ diễn ra trong phạm vi một sự kiện văn hóa mà còn được kỳ vọng trở thành điểm kết nối để du khách khám phá sâu hơn vùng đất Lam Sơn và các giá trị văn hóa, lịch sử của Thanh Hóa.
Cùng với tổ chức các hoạt động văn hóa, công tác bảo đảm an ninh, an toàn cho lễ hội được đặt ra là một yêu cầu quan trọng. Kế hoạch yêu cầu Lễ hội Lam Kinh năm 2026 phải bảo tồn và tôn vinh được các giá trị văn hóa truyền thống; bảo đảm tính trang trọng, thiết thực, hiệu quả; thực hiện tốt nếp sống văn hóa, văn minh trong lễ hội; phát huy vai trò, vị trí của nhân dân và cộng đồng.
    |
 |
| Không gian Lam Kinh được khoác lên sắc màu văn hóa, nghệ thuật trong những ngày lễ hội. |
Các yêu cầu về an ninh trật tự, phòng cháy, chữa cháy, vệ sinh môi trường, bảo vệ di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Lam Kinh cũng được xác định rõ. Công an tỉnh được đề nghị chỉ đạo các lực lượng chức năng, Công an phường Hạc Thành, Công an xã Lam Sơn, Công an xã Kiên Thọ và các xã lân cận xây dựng, triển khai phương án bảo đảm an ninh trật tự, an toàn giao thông, phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ trong thời gian diễn ra lễ hội.
Công tác phân luồng phương tiện cũng được chú trọng tại các khu vực có hoạt động dâng hương như Thái miếu Nhà Hậu Lê, Tượng đài Lê Lợi, Đền thờ vua Lê Thái Tổ, Đền thờ Trung Túc Vương Lê Lai và khu vực tổ chức Lễ hội Lam Kinh. Cùng với đó là yêu cầu bảo đảm vệ sinh môi trường, an toàn thực phẩm, bố trí lực lượng trực cấp cứu, bảo đảm điện lưới và quản lý chặt chẽ các dịch vụ kinh doanh, hàng quán trong khu vực lễ hội.
Những yêu cầu này nhằm bảo đảm người dân và du khách có một mùa lễ hội an toàn, văn minh, thuận lợi; đồng thời giữ gìn cảnh quan và giá trị của di tích trong quá trình tổ chức các hoạt động.
Để giá trị Lam Kinh tiếp tục lan tỏa
Một điểm đáng chú ý khác trong Lễ hội Lam Kinh năm nay là sự tham gia của cộng đồng, các địa phương và dòng họ Lê Việt Nam. Hội đồng họ Lê Việt Nam được đề nghị chủ động tổ chức các hoạt động “Về nguồn”, thực hiện các nghi thức tế, lễ truyền thống, tham gia tuyên truyền, quảng bá về di tích Lam Kinh và vùng đất Lam Sơn lịch sử, hưởng ứng Lễ hội Lam Kinh năm 2026.
Các xã Lam Sơn, Kiên Thọ, Thọ Xuân và phường Hạc Thành cùng tham gia vào nhiều nội dung của lễ hội, từ tế lễ, rước kiệu, trình diễn văn hóa dân gian đến tuyên truyền, giới thiệu sản phẩm địa phương. Sự tham gia của cộng đồng chính là một trong những yếu tố quan trọng để lễ hội giữ được sức sống. Bởi giá trị của một lễ hội truyền thống không chỉ nằm ở nghi thức được tái hiện mà còn ở việc người dân trực tiếp tham gia, gìn giữ và trao truyền những giá trị văn hóa qua các thế hệ.
Từ những nghi lễ tưởng niệm các bậc tiền nhân đến những trò diễn dân gian, từ không gian cung đình đến “Phiên chợ vùng cao”, Lễ hội Lam Kinh năm 2026 được xây dựng theo hướng kết nối lịch sử với văn hóa, truyền thống với đời sống đương đại.
Trong 3 ngày từ 1 đến 3/10/2026, Lam Kinh sẽ trở thành điểm hội tụ của những giá trị lịch sử, văn hóa và du lịch. Tại đây, câu chuyện về Khởi nghĩa Lam Sơn, về Anh hùng dân tộc Lê Lợi và triều Hậu Lê tiếp tục được nhắc nhớ bằng những nghi thức trang trọng; đồng thời được kể lại bằng ngôn ngữ nghệ thuật, trò diễn dân gian và những trải nghiệm văn hóa đa dạng.
Đó cũng là cách để những giá trị của vùng đất Lam Sơn lịch sử tiếp tục được lan tỏa, để mỗi người dân và du khách khi đến Lam Kinh không chỉ tìm về với quá khứ mà còn cảm nhận được sức sống của di sản trong hiện tại và tương lai.