Ngày 29/8, Tòa án Hiến pháp Thái Lan đã ra phán quyết bãi nhiệm Thủ tướng Paetongtarn Shinawatra sau 1 năm tại vị, với lý do vi phạm đạo đức liên quan đến cuộc điện thoại gây tranh cãi của bà với Chủ tịch Thượng viện Campuchia Hun Sen hồi tháng 6.

“Hành động của bà Paetongtarn đã làm tổn hại đến quốc thể…, vi phạm nghiêm trọng hoặc không tuân thủ các chuẩn mực đạo đức.”, phán quyết của tòa nêu, mặt khác đề cập rằng, hành vi trong cuộc gọi đã phơi bày sự chia rẽ nội bộ, có khả năng làm suy yếu vị thế của Thái Lan.

Phát biểu trong cuộc họp báo chiều ngày 29/8, bà Paetongtarn nói rằng, với sự tôn trọng đối với hệ thống tư pháp, bà thừa nhận phán quyết của tòa, đồng thời khẳng định lòng chân thành của mình khi phụng sự người dân Thái Lan.

leftcenterrightdel
 Thủ tướng Thái Lan bị bãi nhiệm Paetongtarn Shinawatra vẫy tay chào các phóng viên khi bà đến Tòa nhà Chính phủ ở Bangkok vào 29/8, trước phán quyết của Tòa án Hiến pháp. Ảnh: Chanat Katanyu.

“Điều tôi trân trọng hơn tất cả chính là sinh mạng của người dân, cả binh lính lẫn thường dân. Mục tiêu của tôi là bảo vệ tính mạng của họ… đó là thông điệp tôi muốn truyền đạt.”, bà Paetongtarn nói, ám chỉ nỗ lực của bà liên quan đến cuộc điện thoại.

Bà cũng nói rằng, bà yêu đất nước, tôn giáo và chế độ Quân chủ bằng cả trái tim!.

Bà Paetongtarn nói rằng phán quyết hôm nay là một lần nữa gây ra sự thay đổi đột ngột tại Thái Lan, nơi bà trở thành Thủ tướng thứ 5, kể từ năm 2008, bị Tòa án Hiến pháp bãi nhiệm.

Tòa án Hiến pháp Thái Lan đã chấp nhận một kiến nghị hôm 1/7 từ nhóm 36 thượng nghị sĩ, cáo buộc bà Paetongtarn không trung thực và vi phạm các chuẩn mực đạo đức, trái với hiến pháp, liên quan đến ghi âm một cuộc điện đàm bị rò rỉ với lãnh đạo Campuchia Hun Sen.

leftcenterrightdel
 Những người ủng hộ bà Paetongtarn Shinawatra tại trụ sở Đảng Pheu Thai ở Bangkok, ngày 29/8, theo dõi trực tuyến phiên tòa của Tòa án Hiến pháp. Ảnh: Nutthawat Wichieanbut.

Cuộc gọi, mà theo bà Paetongtarn, tận dụng mối quan hệ thân tình hàng thập kỷ giữa hai dòng họ, nhằm hàn gắn bang giao hai nước láng giềng trong bối cảnh tranh chấp biên giới diễn biến căng thẳng.

Mặc dù đã xin lỗi và giải thích rằng đó chỉ là một “chiến thuật đàm phán”, nhưng các thượng nghị sĩ phẫn nộ, cho rằng, bà đã không hành động đúng mực trên cương vị Thủ tướng, yêu cầu bà Paetongtarn từ chức và đệ đơn lên tòa ngày 15/6.

Vụ rò rỉ khiến một đảng quan trọng rút khỏi liên minh cầm quyền của Đảng Pheu Thai và bà Paetongtarn đối mặt với những lời kêu gọi từ chức gay gắt.

leftcenterrightdel
 Bà Paetongtarn trong bức ảnh được Pheu Thai  công bố ngày 29/8/ Pheu Thai.

Phán quyết của tòa mở đường cho Hạ viện Thái Lan bầu ra Thủ tướng mới, một quá trình có thể kéo dài, trong khi Đảng Pheu Thai cầm quyền của bà Paetongtarn mất đi quyền thương lượng và phải đối mặt với thách thức trong việc củng cố liên minh mong manh với đa số sít sao.

Chiều ngày 29/8, Tổng thư ký Hạ viện Thái Lan Arpath Sukhanunth tuyên bố, ngày bỏ phiếu bầu Thủ tướng mới vẫn chưa được ấn định, tùy thuộc vào các cuộc thảo luận giữa đảng cầm quyền và phe đối lập.

Phó Thủ tướng thứ nhất Phumtham Wechayachai đã đảm nhiệm vai trò Thủ tướng tạm quyền kể từ khi bà Paetongtarn bị đình chỉ nhiệm vụ vào tháng 7.

Văn Phong (theo Bangkokpost, Pheu Thai)